Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 12

Devanagari script

शोभितं चर्षिभिर्दिव्यैश्चातुर्विद्यैर्द्विजोत्तमैः । अत्रिश्चैव वसिष्ठश्च पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः

Transliteration

śobhitaṃ carṣibhirdivyaiścāturvidyairdvijottamaiḥ | atriścaiva vasiṣṭhaśca pulastyaḥ pulahaḥ kratuḥ

Translation

Nơi ấy được trang nghiêm bởi các bậc thánh hiền thần diệu—những bậc nhị sinh tối thượng tinh thông tứ học—như Atri, Vasiṣṭha, Pulastya, Pulaha và Kratu.

Word by Word

• शोभितम्: adorned
• शोभितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: √शुभ् (धातु) + णिच् (caus.)? / शोभ् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; ‘adorned/beautified’

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• ऋषिभिः: by sages
• ऋषिभिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: ऋषि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन

• दिव्यैः: divine
• दिव्यैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; विशेषणम् (ऋषिभिः)

• चातुर्विद्यैः: learned in the four Vedas/branches of knowledge
• चातुर्विद्यैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: चातुर्विद्य (प्रातिपदिक; चतुर् + विद्या)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (चतस्रः विद्याः येषां ते)

• द्विजोत्तमैः: by the best of the twice-born (Brahmins)
• द्विजोत्तमैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: द्विज (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; समासः—कर्मधारयः (उत्तमाः द्विजाः)

• अत्रिः: Atri
• अत्रिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अत्रि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: निश्चय/अवधारण-अव्यय (emphatic particle)

• वसिष्ठः: Vasiṣṭha
• वसिष्ठः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वसिष्ठ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय

• पुलस्त्यः: Pulastya
• पुलस्त्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पुलस्त्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• पुलहः: Pulaha
• पुलहः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पुलह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• क्रतुः: Kratu
• क्रतुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: क्रतु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A sacred hermitage cluster within Prabhāsa: venerable ṛṣis seated on kuśa mats, holding kamaṇḍalus and palm-leaf texts; a calm glow surrounds them; disciples attend; the landscape feels ordered and luminous.

Characters & Entities

• Prabhāsa-kṣetra
• Atri
• Vasiṣṭha
• Pulastya
• Pulaha
• Kratu

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A place becomes supremely holy when it is inhabited by realized ṛṣis and upheld by learning, discipline, and dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, honored as a resort of great Vedic seers.

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific ritual is prescribed; the verse highlights the authority of ṛṣi-presence and Vedic learning that sanctify the kṣetra.