Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 28

Devanagari script

तूर्यशंख निनादेन ध्यात्वा देवं दिवाकरम् । स्नात्वा राजोपचारेण पुनराचम्य यत्नतः

Transliteration

tūryaśaṃkha ninādena dhyātvā devaṃ divākaram | snātvā rājopacāreṇa punarācamya yatnataḥ

Translation

Giữa tiếng trống và tiếng tù và vang rền, hãy quán niệm thần Divākara (Thần Mặt Trời); sau khi tắm gội với nghi lễ cung kính như bậc vương giả và phẩm vật cúng dường, lại thực hành ācamana một lần nữa thật cẩn trọng.

Word by Word

• तूर्यशंखनिनादेन: with the sound of instruments and conch
• तूर्यशंखनिनादेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: तूर्य-शंख-निनाद (प्रातिपदिक; तूर्य + शंख + निनाद)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; समासः (तूर्यस्य शंखस्य च निनादः) इति समाहारार्थे तत्पुरुष-प्रायः

• ध्यात्वा: having meditated on
• ध्यात्वा: Purvakala-kriya (Gerundial)
• Type: Verb
• Root: ध्यै (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund); पूर्वकालिक-क्रिया

• देवम्: the god
• देवम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन

• दिवाकरम्: Divākara (the Sun)
• दिवाकरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दिवाकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म/विशेष्य), एकवचन; देवम् इत्यस्य विशेषण-रूपेण

• स्नात्वा: having bathed
• स्नात्वा: Purvakala-kriya (Gerundial)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund); पूर्वकालिक-क्रिया

• राजोपचारेण: with royal offerings/rites
• राजोपचारेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: राज-उपचार (प्रातिपदिक; राजन् + उपचार)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (राज्ञः उपचारः)

• पुनः: again
• पुनः: Kriya-vishesana (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (again)

• आचम्य: having performed ācamana
• आचम्य: Purvakala-kriya (Gerundial)
• Type: Verb
• Root: आ-चम् (धातु)
• Form: ल्यप्/क्त्वान्त-समकक्ष (gerund); पूर्वकालिक-क्रिया (having sipped water ritually)

• यत्नतः: carefully
• यत्नतः: Kriya-vishesana (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: यत्नतः (अव्यय; यत्न)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (carefully/with effort)

Speaker

Skanda (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Ravītīrtha (with Sūrya-dhyāna)

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: Conches and drums resound as the pilgrim, eyes half-closed in Sūrya-dhyāna, bathes with ceremonial ‘royal’ honor—attendants offer vessels and cloth; afterward the pilgrim performs ācamanam with care.

Characters & Entities

• Divākara (Sūrya)
• Śaṅkha
• Tūrya
• Ācamana

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Worship is not merely physical bathing; it is meditation plus honor—treating the deity as sovereign with full reverence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra’s Sūrya-focused bathing and worship setting (continuing the Ravi-tīrtha context).

What ritualistic prescription is mentioned?

Meditate on Divākara amid conch/drum sounds, bathe with rājopacāra (royal honors), and then perform ācamana carefully.