Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 44

Devanagari script

अकथ्यं देवदेवेशि तव स्नेहात्प्रकाशितम् । एतत्प्राभासिकं क्षेत्रं प्रभया दीपितं मम

Transliteration

akathyaṃ devadeveśi tava snehātprakāśitam | etatprābhāsikaṃ kṣetraṃ prabhayā dīpitaṃ mama

Translation

Hỡi Nữ Thần, Chúa tể của chư thiên! Điều này vốn không thể nói hết, nhưng vì lòng thương mến đối với nàng mà Ta đã tỏ bày. Thánh địa Prābhāsika này được chiếu rạng bởi quang huy của Ta.

Word by Word

• akathyam: unspeakable
• akathyam: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: a- + kathya (प्रातिपदिक; √kath (धातु) से)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd Nom/Acc), एकवचन; नञ्-समासार्थक (negated) विशेषण

• deva: god
• deva: Sambandha (Compound member/समासाङ्ग)
• Type: Noun
• Root: deva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (compound member)

• deveśi: O goddess, ruler of the gods
• deveśi: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: deva + īśī (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (देवानाम् ईशी)

• tava: your
• tava: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: yusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम

• snehāt: from affection; due to love
• snehāt: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: sneha (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन

• prakāśitam: revealed, made manifest
• prakāśitam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Verb
• Root: pra-√kāś (धातु) + kta (कृत्)
• Form: कृदन्त (क्त-प्रत्यय), भूतकर्मणि/कर्मणि प्रयोग; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• etat: this
• etat: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: etad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd Nom/Acc), एकवचन; सर्वनाम

• prābhāsikam: pertaining to Prabhāsa
• prābhāsikam: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: prabhāsa + ika (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तद्धितान्त विशेषण

• kṣetram: sacred field, holy place
• kṣetram: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: kṣetra (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• prabhayā: by (its) radiance
• prabhayā: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: prabhā (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन

• dīpitam: illumined, lit up
• dīpitam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Verb
• Root: √dīp (धातु) + kta (कृत्)
• Form: कृदन्त (क्त-प्रत्यय), भूतकर्मणि; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• mama: my / of me
• mama: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: asmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम

Speaker

Śiva (addressing Devī)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prābhāsika-kṣetra (Prabhāsa)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devadeveśī/Devī

Visual Art Cues

Scene: Śiva tells Devī that the secret is ‘unspeakable’ yet revealed out of affection; the entire Prabhāsa-kṣetra glows with a pervasive radiance, like dawn-light over the sea and temples.

Characters & Entities

• Śiva
• Devī
• Prābhāsika-kṣetra (Prabhāsa-kṣetra)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Certain sacred truths are ‘rahasya’—revealed through divine intimacy; Prabhāsa shines because Śiva’s presence is its inner light.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prābhāsika-kṣetra (Prabhāsa-kṣetra), praised as illumined by Śiva’s radiance.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit rite; the verse underscores the sanctity and esoteric status of the kṣetra.