Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 45

Devanagari script

स्नानगन्धादि वस्त्रैस्तु प्रभूतबलिभिस्तथा । गीतवादित्रघोषेण दीपजागरणेन च । तोषिता भीष्मकसुता सर्वान्कामान्प्रयच्छति

Transliteration

snānagandhādi vastraistu prabhūtabalibhistathā | gītavāditraghoṣeṇa dīpajāgaraṇena ca | toṣitā bhīṣmakasutā sarvānkāmānprayacchati

Translation

Khi được làm vui lòng bởi nghi lễ tắm gội, hương liệu và các lễ vật khác, y phục, những lễ bali dồi dào, âm vang ca khúc và nhạc khí, cùng việc thức canh với đèn sáng, ái nữ của Bhīṣmaka—nữ thần Rukmiṇī—ban cho mọi điều người ta ước nguyện.

Word by Word

• स्नानगन्धादि: bath, perfumes, etc.
• स्नानगन्धादि: Adjectival (विशेषण-भाव)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक) + गन्ध (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (समाहार/‘etc.’ sense), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-एकवचन (contextually as qualifier of वस्त्रैः: ‘bath-perfume etc.’)

• वस्त्रैः: with garments; with cloths
• वस्त्रैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: वस्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन

• तु: indeed; and; but
• तु: Discourse particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle), विरोध/विशेषार्थक

• प्रभूतबलिभिः: with abundant offerings
• प्रभूतबलिभिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: प्रभूत (प्रातिपदिक) + बलि (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (‘abundant offerings’), पुल्लिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन

• तथा: and likewise
• तथा: Connector (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb/conjunction)

• गीतवादित्रघोषेण: by the sound of songs and instruments
• गीतवादित्रघोषेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: गीत (प्रातिपदिक) + वादित्र (प्रातिपदिक) + घोष (प्रातिपदिक)
• Form: द्वन्द्व-समास (गीत + वादित्र; ततः तत्पुरुष ‘घोष’), पुल्लिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन

• दीपजागरणेन: by lamp-vigil; by keeping lamps and staying awake
• दीपजागरणेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: दीप (प्रातिपदिक) + जागरण (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (‘wakefulness with lamps/lamplight vigil’), नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन

• च: and
• च: Connector (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• तोषिता: being pleased; satisfied
• तोषिता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: तुष् (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषण (भिष्मकसुता-शब्दस्य)

• भीष्मकसुता: Bhīṣmaka’s daughter (Rukmiṇī)
• भीष्मकसुता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भीष्मक (प्रातिपदिक) + सुता (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (‘daughter of Bhīṣmaka’), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• सर्वान्: all
• सर्वान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन; विशेषण (कामान्-शब्दस्य)

• कामान्: desires; wishes
• कामान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: काम (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन

• प्रयच्छति: grants; bestows
• प्रयच्छति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + यम् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन

Speaker

Sūta (deduced: Prabhāsa Khaṇḍa narration style in Māhātmya context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Rukmiṇī (Bhīṣmaka-sutā) worship in Dvārakā

Type: temple

Visual Art Cues

Scene: A festive temple night: devotees bathe and anoint with perfumes, offer garments and abundant bali, sing with instruments, and keep a lamp-vigil; Rukmiṇī, pleased, grants all desires.

Characters & Entities

• Rukmiṇī
• Bhīṣmaka
• Dīpa-jāgaraṇa
• Bali

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Joyful, devotional celebration—offerings, music, and lamp-vigil—pleases the देवी and yields auspicious fulfillment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dvārakā/Dvāravatī, within the Dvārakā Māhātmya’s description of Rukmiṇī worship.

What ritualistic prescription is mentioned?

Ritual bathing and offerings (perfume, garments, bali), devotional music, and dīpa-jāgaraṇa (lamp vigil) as a festival-style worship.