Adhyaya 54
Chương này thuật lại lời kể của Pulastya về việc Tripuṣkara được an lập trên núi Arbuda. Phạm Thiên (Brahmā, Padmayoni) được mô tả đang tiến về Puṣkara để hành lễ sandhyā, đúng với lời nguyện rằng chừng nào còn ở cõi người thì Ngài sẽ tôn kính sandhyā tại Tripuṣkara. Trong khi lễ tế (yajña) của Vasiṣṭha vẫn đang tiếp diễn, Vasiṣṭha can thiệp và nói rằng thời điểm nghiệp lễ (karmakāla) đã đến; nếu không có sự hiện diện của Phạm Thiên thì nghi lễ không thể viên mãn. Vì vậy, Vasiṣṭha thỉnh cầu Phạm Thiên đem Tripuṣkara đến đạo tràng tế lễ, cử hành sandhyā ngay tại đó, rồi tiếp tục làm bậc chủ trì thiêng liêng cho nghi lễ. Sau khi quán niệm, Phạm Thiên đưa “Puṣkara ba phần” (jyēṣṭha–madhya–kaniṣṭha; bộ ba thánh địa Puṣkara tīrtha) đến hồ nước công đức lớn trên Arbuda; từ đó Tripuṣkara được nói là hiện hữu tại Arbuda. Chương cũng nêu phalaśruti: ai với tâm an định tắm gội và bố thí vào ngày rằm tháng Kārttika sẽ đạt các cõi bền lâu; lại nói phía bắc có Sāvitrī-kuṇḍa thù thắng, nơi snāna và dāna đưa đến thành tựu cát tường.
Shlokas
Verse 1
पुलस्त्य उवाच । ततस्त्रिपुष्करं गच्छेदभीष्टं पद्मजस्य च । ब्रह्मणा तत्समानीतं पर्वतेऽर्बुदसंज्ञके
Pulastya nói: Sau đó, người ta nên đến Tripuṣkara, nơi cũng được Đấng Sinh Từ Hoa Sen (Phạm Thiên, Brahmā) yêu quý. Thánh địa ấy đã được Brahmā đem đến đặt trên ngọn núi mang danh Arbuda.
Verse 2
वसिष्ठस्य पुरा सत्रे वर्त्तमाने नराधिप । तस्मिन्नगे समायाता ब्रह्माद्याश्च सुरोत्तमाः
Muôn tâu Đại vương, thuở xưa khi đàn tế (satra) của Vasiṣṭha đang được cử hành, các vị thần tối thượng—khởi đầu từ Brahmā—đều tụ hội trên ngọn núi ấy.
Verse 3
प्रतिज्ञातं महाराज ब्रह्मणाऽव्यक्तजन्मना । यावत्स्थास्ये नृलोकेऽस्मिंस्तावत्सन्ध्यां त्रिपुष्करे । वंदयिष्यामि संप्राप्ते संध्याकाले समाहितः
Muôn tâu Đại vương, Brahmā—Đấng có sự sinh khởi vi tế khó thấy—đã phát nguyện: “Chừng nào Ta còn ở cõi người này, chừng ấy tại Tripuṣkara, đúng thời khắc, Ta sẽ chí thành lễ bái Sandhyā với tâm chuyên nhất.”
Verse 4
एतस्मिन्नेव काले तु प्रस्थितः पुष्करं प्रति । संध्यार्थं पद्मजो यावद्वसिष्ठस्तावदब्रवीत्
Ngay đúng lúc ấy, khi Đấng Sinh Từ Hoa Sen (Brahmā) lên đường đến Puṣkara để hành lễ Sandhyā, thì Vasiṣṭha đã cất lời thưa với Ngài.
Verse 5
वसिष्ठ उवाच । कर्मकालश्च सम्प्राप्तो यज्ञेऽस्मिन्सुरसत्तम । स विना न त्वया देव सिद्धिं यास्यति कर्हिचित्
Vasiṣṭha thưa: “Ô bậc tối thượng trong chư thiên, thời khắc hành sự trong lễ tế này đã đến. Không có Ngài, ô Deva, nghi lễ ấy sẽ chẳng bao giờ viên mãn.”
Verse 6
तस्मादानय चात्रैव पद्मयोने त्रिपुष्करम् । संध्योपास्तिं ततः कृत्वा तत्र भूयः सुरेश्वर । ब्रह्मत्वं कुरु देवेश सत्रे चास्मिन्दयानिधे
Vì thế, hỡi Đấng sinh từ hoa sen (Padmayoni), xin hãy đem Tripuṣkara đến ngay nơi này. Sau khi cử hành lễ phụng thờ Sandhyā tại đó, xin trở lại, hỡi Chúa tể chư thiên; xin đảm nhận chức phận tư tế Brahmā trong kỳ tế lễ satra này, hỡi Đấng Tối thượng, biển cả của lòng từ mẫn.
Verse 7
एवमुक्तो वसिष्ठेन ब्रह्मा लोक पितामहः । ध्यात्वा तत्रानयामास ज्येष्ठमध्यकनिष्ठिकम् । पुष्करत्रितयं चागात्सुपुण्ये सलिलाशये
Được Vasiṣṭha nói như vậy, Brahmā—Đấng Tổ phụ của muôn cõi—liền nhập thiền quán, rồi đem đến đó ba Puṣkara: thượng, trung và hạ, và ngài đã đến hồ nước cực kỳ thánh thiện ấy.
Verse 8
ततःप्रभृति संजातमर्बुदेऽस्मिंस्त्रिपुष्करम्
Từ thời điểm ấy trở đi, Tripuṣkara đã phát sinh tại đây, ở Arbuda.
Verse 9
तत्र यः कार्तिके मासि पौर्णमास्यां समाहितः । स्नानं करोति दानं च तस्य लोकाः सनातनाः
Ai, với tâm chuyên nhất, tắm gội tại đó và bố thí vào ngày rằm tháng Kārttika, thì các cõi phúc (thành tựu) của người ấy là vĩnh cửu.
Verse 10
तस्य चोत्तरदिग्भागे सावित्रीकुण्डमुत्तमम् । स्नानदानादिकं कुर्वन्यत्र याति शुभां गतिम्
Về phía bắc của hồ ấy có Sāvitrī-kuṇḍa thù thắng. Ai thực hành tắm gội, bố thí và các nghi lễ liên hệ tại đó sẽ đạt đến cảnh giới cát tường.
Verse 54
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखंडे त्रिपुष्करमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुष्पंचाशत्तमोऽध्यायः
Như vậy kết thúc chương thứ năm mươi bốn, mang tên “Sự mô tả về đại uy lực của Tripuṣkara”, thuộc phân đoạn thứ ba (Arbuda Khaṇḍa) của đại phần thứ bảy (Prabhāsa Khaṇḍa) trong Thánh điển Śrī Skanda Mahāpurāṇa, thuộc bộ Ekāśītisāhasrī Saṃhitā.