Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 7

Devanagari script

आकाशवाण्युवाच । माघमासे चतुर्द्दश्यां योऽत्र मां वीक्षयिष्यति । कृष्णायां ब्राह्मणश्रेष्ठ स यास्यति परां गतिम्

Transliteration

ākāśavāṇyuvāca | māghamāse caturddaśyāṃ yo'tra māṃ vīkṣayiṣyati | kṛṣṇāyāṃ brāhmaṇaśreṣṭha sa yāsyati parāṃ gatim

Translation

Tiếng nói từ hư không phán: “Trong tháng Māgha, vào ngày trăng thứ mười bốn của nửa tháng tối, ai chiêm bái Ta tại đây—hỡi bậc tối thắng trong hàng brāhmaṇa—người ấy sẽ đạt cảnh giới tối thượng.”

Word by Word

• आकाशवाणी: the heavenly voice
• आकाशवाणी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: आकाश (प्रातिपदिक) + वाणी (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष (आकाशस्य वाणी), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; nominative singular

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Main verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (परोक्षभूत/perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; 3rd person singular perfect

• माघमासे: in the month of Māgha
• माघमासे: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: माघ (प्रातिपदिक) + मास (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष (माघस्य मासे), पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; locative singular

• चतुर्दश्याम्: on the fourteenth lunar day
• चतुर्दश्याम्: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: चतुर्दशी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; locative singular

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; relative pronoun nominative singular

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय, देशवाचक (adverb of place)

• माम्: me
• माम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular

• वीक्षयिष्यति: will behold
• वीक्षयिष्यति: Kriya (Main verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वि-√ईक्ष् (धातु)
• Form: लृट्-लकार (भविष्यत्/future), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; 3rd person singular

• कृष्णायाम्: in the dark fortnight
• कृष्णायाम्: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कृष्णा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; locative singular (in the dark fortnight)

• ब्राह्मणश्रेष्ठ: O best of Brahmins
• ब्राह्मणश्रेष्ठ: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक) + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष (ब्राह्मणानां श्रेष्ठः), पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; vocative singular

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; correlative pronoun nominative singular

• यास्यति: will go
• यास्यति: Kriya (Main verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √या (धातु)
• Form: लृट्-लकार (भविष्यत्/future), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; 3rd person singular

• पराम्: supreme
• पराम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; adjective agreeing with गतिम्

• गतिम्: state/goal
• गतिम्: Gati/Karma (Destination/गति)
• Type: Noun
• Root: गति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular (goal)

Speaker

Akāśavāṇī

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Brāhmaṇa-śreṣṭha (addressed) and the assembly (including the king)

Visual Art Cues

Scene: A disembodied celestial voice resounds over the hermitage; sages and a king listen in awe; the night-sky suggests Māgha’s crisp season and the dark fortnight’s caturdaśī moon.

Characters & Entities

• Akāśavāṇī
• Māgha māsa
• Kṛṣṇa pakṣa caturdaśī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred time (tithi and month) intensifies the fruit of devotion; timely darśana leads to the highest good.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The ‘here’ refers to the Mahāliṅga/Gautamāśrama locale where the divine presence is to be beheld.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform darśana on Māgha month, kṛṣṇa-pakṣa caturdaśī (14th tithi of the dark fortnight).