Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 12

Devanagari script

मुष्टिभिर्बाहुभिश्चैव नखैर्दंतैर्विकर्षणैः । एवं वर्षसहस्रं तु तयोर्युद्धमवर्त्तत

Transliteration

muṣṭibhirbāhubhiścaiva nakhairdaṃtairvikarṣaṇaiḥ | evaṃ varṣasahasraṃ tu tayoryuddhamavarttata

Translation

Bằng nắm đấm và cánh tay, bằng móng và răng, xé giằng nhau—cuộc giao chiến của hai vị cứ thế kéo dài suốt một ngàn năm.

Word by Word

• मुष्टिभिः: with fists
• मुष्टिभिः: Karaṇa (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: मुष्टि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; करण

• बाहुभिः: with arms
• बाहुभिः: Karaṇa (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: बाहु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; करण

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (समुच्चयबोधक) = conjunction

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय (अवधारण) = emphatic particle

• नखैः: with nails
• नखैः: Karaṇa (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: नख (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; करण

• दन्तैः: with teeth
• दन्तैः: Karaṇa (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: दन्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; करण

• विकर्षणैः: with tearing/pulling (actions)
• विकर्षणैः: Karaṇa (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: वि-√कृष् (धातु) + विकर्षण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; साधन/प्रकारवाचक; ‘विकर्षण’ = pulling/tearing

• एवम्: thus
• एवम्: Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्यय (क्रियाविशेषण)

• वर्षसहस्रम्: for a thousand years
• वर्षसहस्रम्: Kāla-adhikaraṇa (Time extent/काल)
• Type: Noun
• Root: वर्ष (प्रातिपदिक) + सहस्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: ‘वर्षाणां सहस्रम्’ = a thousand years; कालावधि

• तु: and/indeed
• तु: Sambandha (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय (विरोध/अन्वय) = connective particle

• तयोः: of the two
• तयोः: Sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), द्विवचन; सर्वनाम

• युद्धम्: the battle
• युद्धम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• अवर्त्तत: continued, went on
• अवर्त्तत: Kriyā (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अव-√वृत् (धातु)
• Form: लङ् (अनद्यतनभूत/इम्परफेक्ट), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

Speaker

Pulastya (narration)

Skanda Dialogue

Listener: King

Visual Art Cues

Scene: Close-quarters wrestling: fists, forearms, nails and teeth; torn garments, flying hair, sparks of divine energy; a visual sense of prolonged, grinding struggle.

Characters & Entities

• Brahmā
• Govinda

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Unchecked anger can persist across vast time; the Purāṇic imagination warns that ego-driven conflict becomes self-perpetuating.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is named in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

None is stated in this verse.