Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 80

Devanagari script

चरंतं विषमे स्थाने चरंतं परगोकुले । अकार्येषु प्रवर्तंतं हे सख्यो वारयिष्यथ

Transliteration

caraṃtaṃ viṣame sthāne caraṃtaṃ paragokule | akāryeṣu pravartaṃtaṃ he sakhyo vārayiṣyatha

Translation

“Nếu nó lang thang vào nơi hiểm nguy, hoặc lạc vào đàn bò của người khác, hoặc ngả theo những việc không phải—hỡi các bạn hiền, xin hãy ngăn giữ nó.”

Word by Word

• चरन्तम्: one who is roaming
• चरन्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: चर् (धातु) → चरन्त् (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; present active participle used adjectivally

• विषमे: in difficult/uneven
• विषमे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: विषम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन; locative singular

• स्थाने: place
• स्थाने: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: स्थान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन; locative singular

• चरन्तम्: roaming
• चरन्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: चर् (धातु) → चरन्त् (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; present active participle

• परगोकुले: in another’s cow-pen/other herd-settlement
• परगोकुले: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पर-गोकुल (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास (परस्य गोकुलम्), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन; locative singular

• अकार्येषु: in improper acts
• अकार्येषु: Adhikarana (Domain/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अकार्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), बहुवचन; locative plural

• प्रवर्तन्तम्: engaging/acting
• प्रवर्तन्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: प्र-√वृत् (धातु) → प्रवर्तन्त् (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; present active participle (engaged in)

• हे: O!
• हे: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Indeclinable
• Root: हे (अव्यय)
• Form: सम्बोधन-निपात (vocative particle)

• सख्यः: friends (female)
• सख्यः: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: सखी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (सम्बोधन), बहुवचन; vocative plural

• वारयिष्यथ: you will restrain
• वारयिष्यथ: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √वारय् (धातु, णिजन्त)
• Form: लृट् (भविष्यत्काल), मध्यमपुरुष, बहुवचन; causative: 'you will restrain/stop'

Speaker

Kapilā (inferred from context)

Visual Art Cues

Scene: The companions watch a child near a rocky ravine/forest edge and near another herd; one woman gently restrains him, another points back toward safety, conveying protective vigilance.

Characters & Entities

• Phenapa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Protection includes moral guidance—preventing a dependent from danger and wrongdoing.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Arbuda Khaṇḍa’s sacred geography forms the backdrop; the verse itself teaches conduct within the sacred landscape.

What ritualistic prescription is mentioned?

No formal ritual; it prescribes vigilant supervision and restraint from akārya (improper acts).