Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 9

Devanagari script

अत्र कोटिगुणं जातं सुवर्णं यत्पुरातनम् । पश्चात्तापस्त्वया भूरि कृतो यद्द्रव्यनाशने

Transliteration

atra koṭiguṇaṃ jātaṃ suvarṇaṃ yatpurātanam | paścāttāpastvayā bhūri kṛto yaddravyanāśane

Translation

“Tại đây, số vàng xưa kia đã hóa thành gấp một ức lần. Và vì ngươi đã hối hận rất nhiều trước sự mất mát của của cải ấy…”

Word by Word

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• कोटि-गुणम्: a crore-fold (multiplied)
• कोटि-गुणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: कोटि (प्रातिपदिक) + गुण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया/प्रथमा विभक्ति; एकवचन; विशेषण (acc./nom. sg. neut.)

• जातम्: arisen/produced
• जातम्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √जन् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृत् (क्त-प्रत्ययान्त) कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन; कर्मणि/भावे प्रयोग (past participle: 'arisen/produced')

• सुवर्णम्: gold
• सुवर्णम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सुवर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया विभक्ति; एकवचन

• यत्: which
• यत्: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया विभक्ति; एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)

• पुरातनम्: ancient/old
• पुरातनम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पुरातन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया विभक्ति; एकवचन; विशेषण

• पश्चात्तापः: repentance
• पश्चात्तापः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पश्चात्ताप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन

• त्वया: by you
• त्वया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; द्वितीया? (न); तृतीया विभक्ति; एकवचन (instrumental sg.)

• भूरि: much/greatly
• भूरि: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: भूरि (अव्यय/प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; परिमाणवाचक (adverb: 'much/greatly')

• कृतः: done/made
• कृतः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √कृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृत् (क्त-प्रत्ययान्त) कृदन्त; पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन; कर्मणि/भावे (past participle: 'done')

• यत्: which/that
• यत्: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया विभक्ति; एकवचन; सम्बन्धसूचक

• द्रव्य-नाशने: in the destruction of wealth
• द्रव्य-नाशने: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: द्रव्य (प्रातिपदिक) + नाशन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति; एकवचन (locative sg.); अधिकरण

Speaker

Aśarīriṇī Vāk (disembodied voice)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (multiplying spot)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The unseen voice reveals that the lost gold has become a crore-fold here; the king’s remorse is shown as a turning point—hands folded, tears restrained, awe on faces.

Characters & Entities

• Sumati
• Kanakhala Tīrtha

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

At a tīrtha, sincere intention and repentance can transmute apparent loss into multiplied spiritual (and narrative) gain.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kanakhala tīrtha, depicted as a place where offerings become extraordinarily fruitful.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly, to maintain sincerity in dāna and cultivate remorse for lapses; the verse emphasizes the fruit rather than a procedure.