Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 9

Devanagari script

किं मां दुर्जनवाक्येन त्वं ताडयसि निष्ठुरैः । प्रहारैर्दोषनिर्मुक्तां त्वत्पादप्रणतां विभो

Transliteration

kiṃ māṃ durjanavākyena tvaṃ tāḍayasi niṣṭhuraiḥ | prahārairdoṣanirmuktāṃ tvatpādapraṇatāṃ vibho

Translation

Sao chàng lại vì lời kẻ tiểu nhân mà đánh thiếp bằng những đòn tàn nhẫn? Thiếp vốn không lỗi, lại cúi mình dưới chân chàng, ôi bậc tôn chủ.

Word by Word

• किम्: why/what
• किम्: Sambandha (Interrogative particle/प्रश्न)
• Type: Indeclinable
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययप्रयोग (प्रश्नार्थक/why? what?)

• माम्: me
• माम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्री/पुं (सर्वनाम); द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन

• दुर्जनवाक्येन: by the words of a wicked person
• दुर्जनवाक्येन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: दुर्जन + वाक्य (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (दुर्जनस्य वाक्यम्); नपुंसकलिङ्ग; तृतीया (3rd/Instrumental); एकवचन

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (1st/Nominative); एकवचन

• ताडयसि: you strike
• ताडयसि: Kriya (Main action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √ताड् (धातु)
• Form: लट् (Present); मध्यमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद

• निष्ठुरैः: harsh
• निष्ठुरैः: Karana (Instrument qualifier/करणविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: निष्ठुर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/Instrumental); बहुवचन; प्रहारैः इत्यस्य विशेषणम्

• प्रहारैः: with blows
• प्रहारैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: प्रहार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/Instrumental); बहुवचन

• दोषनिर्मुक्ताम्: freed from दोष (fault/sin)
• दोषनिर्मुक्ताम्: Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दोष + निर्मुक्त (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (दोषेभ्यः निर्मुक्ता); स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन; माम् इत्यस्य विशेषणम्

• त्वत्पादप्रणताम्: bowed at your feet
• त्वत्पादप्रणताम्: Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: त्वत् + पाद + प्रणत (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (त्वत्पादेषु प्रणता); स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; माम् इत्यस्य विशेषणम्

• विभो: O Lord
• विभो: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: विभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; सम्बोधन (8th/Vocative); एकवचन

Speaker

The woman (addressing her husband)

Visual Art Cues

Scene: The woman, still with folded hands, looks up in pained accusation, questioning the lord/authority who has struck her; onlookers react with discomfort and surprise.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma requires discernment; judgments based only on malicious speech (durjana-vākya) lead to injustice.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Not directly mentioned; the tīrtha setting frames the later ordeal and purification motif.

What ritualistic prescription is mentioned?

None in this verse; it is a plea preceding the proposed proof.