Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

Devanagari script

। ऋषय ऊचुः । चतुर्युगस्वरूपं तु माहात्म्यं चैव सूतज । प्रमाणं वद कार्त्स्न्येन परं कौतूहलं हि नः

Transliteration

| ṛṣaya ūcuḥ | caturyugasvarūpaṃ tu māhātmyaṃ caiva sūtaja | pramāṇaṃ vada kārtsnyena paraṃ kautūhalaṃ hi naḥ

Translation

Các hiền thánh nói: Hỡi con của Sūta, xin hãy trình bày trọn vẹn hình tướng của bốn yuga cùng uy đức của chúng, và nêu rõ chuẩn lượng chân thật—vì lòng hiếu kỳ của chúng tôi thật sâu xa.

Word by Word

• ऋषयः: the sages
• ऋषयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ऋषि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)

• ऊचुः: said
• ऊचुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural), परस्मैपद

• चतुर्युगस्वरूपम्: the form/nature of the four yugas
• चतुर्युगस्वरूपम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: चतुर् + युग + स्वरूप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)

• तु: but/indeed
• तु: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle), विरोध/विशेषार्थक (contrast/emphasis)

• माहात्म्यम्: the greatness (glory)
• माहात्म्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: माहात्म्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)

• एव: indeed/just
• एव: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)

• सूतज: O son of Sūta
• सूतज: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: सूत + ज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-प्रथमा (Vocative), एकवचन (Singular)

• प्रमाणम्: the authority/proof
• प्रमाणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रमाण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)

• वद: tell/speak
• वद: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वद् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद

• कार्त्स्न्येन: completely/in full detail
• कार्त्स्न्येन: Karana (Instrument/Means/करण)
• Type: Noun
• Root: कार्त्स्न्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (Singular)

• परम्: supreme/great
• परम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifying)

• कौतूहलम्: curiosity
• कौतूहलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कौतूहल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)

• हि: for/indeed
• हि: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: निपात (particle), हेत्वर्थ/निश्चयार्थ (for/indeed)

• नः: of us/our
• नः: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन (Plural)

Speaker

Ṛṣis (Sages)

Skanda Dialogue

Listener: Sūta

Visual Art Cues

Scene: Forest hermitage setting: a circle of ṛṣis respectfully questioning Sūta, palm-leaf manuscripts and sacrificial implements nearby; the theme is cosmic time and yugas.

Characters & Entities

• Sūta (as addressee: sūtaja)
• Caturyuga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Reverent inquiry into cosmic time (yugas) is presented as a legitimate sacred curiosity that invites authoritative teaching.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No single tīrtha is named in this verse; it introduces a doctrinal discussion within the ongoing māhātmya narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a formal question initiating exposition.