Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 38

Devanagari script

अश्वत्थं रोपयेद्यस्तु पृथिव्यां प्रयतो नरः । तस्य पापसहस्राणि विलयं यांति तत्क्षणात्

Transliteration

aśvatthaṃ ropayedyastu pṛthivyāṃ prayato naraḥ | tasya pāpasahasrāṇi vilayaṃ yāṃti tatkṣaṇāt

Translation

Nhưng người giữ giới, chuyên cần, nếu trồng cây Aśvattha trên mặt đất, thì hàng ngàn tội lỗi của người ấy tiêu tan ngay trong khoảnh khắc ấy.

Word by Word

• अश्वत्थम्: an aśvattha tree
• अश्वत्थम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अश्वत्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

• रोपयेत्: should plant
• रोपयेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √रुह् (धातु; causative रोपय-)
• Form: विधिलिङ्-लकार (Optative), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; णिच्-प्रत्यय (causative) परस्मैपद

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)

• तु: indeed
• तु: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: विरोध/अनुयोग-अव्यय (particle: 'but/indeed')

• पृथिव्याम्: on/in the earth
• पृथिव्याम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पृथिवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन

• प्रयतः: self-controlled/intent
• प्रयतः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रयत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण (of नरः)

• नरः: a man
• नरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन

• पापसहस्राणि: thousands of sins
• पापसहस्राणि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पाप + सहस्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन; समासः—तत्पुरुष ('thousands of sins')

• विलयम्: dissolution/destruction
• विलयम्: Gati/Karma (Goal as object/गति-कर्म)
• Type: Noun
• Root: विलय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

• यान्ति: go/attain
• यान्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √या (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन

• तत्क्षणात्: immediately
• तत्क्षणात्: Kala (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: तत् + क्षण (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समास; पञ्चमी-अर्थे अव्ययप्रयोग (ablatival adverb: 'from that moment/instantly')

Speaker

Brahmā (deduced from 'Brahma–Nārada saṃvāda' colophon context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Aśvattha-ropaṇa (tree as merit-tīrtha)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A disciplined devotee plants an Aśvattha sapling, offering water and prayer; a subtle aura indicates thousands of sins dissolving instantly.

Characters & Entities

• Aśvattha (Pippala)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma expressed as life-giving acts (planting sacred trees) becomes powerful prāyaścitta, dissolving accumulated sin.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Aśvattha is treated as a sacred locus of merit within the Hāṭakeśvara-kṣetra māhātmya narrative frame.

What ritualistic prescription is mentioned?

Ropaṇa—planting an Aśvattha with purity/discipline (prayata).