Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 3

Devanagari script

श्राद्धे श्रद्धा यतो मूलं तेन श्राद्धं प्रकीर्तितम् । तत्तस्मिन्क्रियमाणे तु न किंचिद्व्यर्थतां व्रजेत्

Transliteration

śrāddhe śraddhā yato mūlaṃ tena śrāddhaṃ prakīrtitam | tattasminkriyamāṇe tu na kiṃcidvyarthatāṃ vrajet

Translation

Vì đức tin (śraddhā) là cội rễ của nghi lễ śrāddha, nên mới gọi là “śrāddha”. Khi được cử hành với tâm ấy, thì không điều gì trong đó trở thành uổng phí.

Word by Word

• श्राद्धे: in/at the śrāddha (rite)
• श्राद्धे: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: श्राद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• श्रद्धा: faith
• श्रद्धा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: श्रद्धा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• यतः: because/for which reason
• यतः: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: यत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय, सम्बन्धबोधक (relative adverb: 'because/whence')

• मूलम्: root, basis
• मूलम्: Samānādhikaraṇa (Predicate nominal/समानााधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मूल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति (1st/2nd Nom/Acc), एकवचन

• तेन: therefore/by that
• तेन: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन

• श्राद्धम्: the śrāddha (rite)
• श्राद्धम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: श्राद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति (1st/2nd Nom/Acc), एकवचन

• प्रकीर्तितम्: is proclaimed/has been declared
• प्रकीर्तितम्: Kriyā (Verbal predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + कीर्त् (धातु) → प्रकीर्तित (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• तत्: that
• तत्: Anuvāda (Resumptive/अनुवाद)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• तस्मिन्: in that (rite)
• तस्मिन्: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• क्रियमाणे: while being performed
• क्रियमाणे: Adhikarana (Locative absolute/सप्तमी-सम्बन्ध)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु) → क्रियमाण (कृदन्त, शानच्/मान-प्रत्यय)
• Form: वर्तमानकाले कर्मणि कृदन्त (present passive participle), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन (locative absolute)

• तु: indeed/but
• तु: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय, अवधान/विरोधार्थक निपात (particle: 'but/indeed')

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय, निषेध (negation)

• किंचित्: anything
• किंचित्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अनिश्चितपरिमाण (indefinite)

• व्यर्थताम्: to futility/in vain
• व्यर्थताम्: Gati (Goal/गति)
• Type: Noun
• Root: व्यर्थता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन

• व्रजेत्: would go/should go
• व्रजेत्: Kriyā (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: व्रज् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद

Speaker

Bhartṛyajña

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Hāṭakeśvara-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: King

Visual Art Cues

Scene: Close-up devotional moment: a householder offers piṇḍa and water with folded hands, eyes lowered in faith; subtle aura around the offering indicating ‘nothing goes to waste’.

Characters & Entities

• Śrāddha
• Śraddhā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śrāddha is not merely procedure; its living core is śraddhā—reverent faith—which ensures the rite becomes spiritually fruitful.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse is doctrinal; it appears within the Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya’s śrāddha teachings rather than praising a particular spot.

What ritualistic prescription is mentioned?

It emphasizes performing śrāddha with genuine śraddhā so that no part of the rite becomes fruitless.