Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 77

Devanagari script

भोभो वित्तपते वित्तं ददासि मखविप्लवे । तस्माद्यत्तेऽखिलं वित्तमभोग्यं संभविष्यति

Transliteration

bhobho vittapate vittaṃ dadāsi makhaviplave | tasmādyatte'khilaṃ vittamabhogyaṃ saṃbhaviṣyati

Translation

Ôi bậc chủ của tài lộc! Ngài đang ban phát của cải trong một lễ tế đã rối loạn, đổ vỡ. Vì thế, toàn bộ tài sản của ngài sẽ trở nên vô dụng, không thể thọ hưởng.

Word by Word

• भो: O!
• भो: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Indeclinable
• Root: भो (अव्यय)
• Form: सम्बोधन-निपात (vocative particle)

• भो: O!
• भो: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Indeclinable
• Root: भो (अव्यय)
• Form: सम्बोधन-निपात (repetition for emphasis)

• वित्त-पते: O lord of wealth
• वित्त-पते: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: वित्त (प्रातिपदिक) + पति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/8th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (वित्तस्य पतिः)

• वित्तम्: wealth
• वित्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वित्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• ददासि: you give
• ददासि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √दा (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपदम्

• मख-विप्लवे: in the disruption of the sacrifice
• मख-विप्लवे: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मख (प्रातिपदिक) + विप्लव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; तत्पुरुषः (मखस्य विप्लवः)

• तस्मात्: therefore
• तस्मात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय-प्रयोगः; हेत्वर्थे ("therefore")

• यत्: whatever/that which
• यत्: Sambandha (Correlative/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्ध-प्रयोगः (relative pronoun)

• ते: your
• ते: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th), एकवचन; सर्वनाम ("of you/your")

• अखिलम्: entire
• अखिलम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अखिल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; विशेषणम् (वित्तम् इति)

• वित्तम्: wealth
• वित्तम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वित्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• अ-भोग्यम्: unusable/unenjoyable
• अ-भोग्यम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: भोग्य (प्रातिपदिक; √भुज् धातु से)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; नञ्-प्रत्यय (अ-), विशेषणम् (वित्तम्)

• सम्-भविष्यति: will come to be
• सम्-भविष्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + √भू (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्

Speaker

Sāvitrī (deduced from immediate narrative context; explicitly named in 192.83)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A wealthy patron offers heaps of coins and grain into a chaotic sacrifice; the offerings darken, turning inert—symbolizing ‘abhogya’ wealth.

Characters & Entities

• Sāvitrī
• Vittapati (Kubera/wealth-lord, epithet)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Charity and ritual action (dāna in yajña) must be aligned with dharma; when a rite is corrupted, its fruits can turn barren or harmful.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

This verse sits within the Nāgarakhaṇḍa’s Tīrthamāhātmya narrative frame; the immediate line emphasizes ritual dharma rather than naming a single tīrtha in this shloka.

What ritualistic prescription is mentioned?

It refers to dāna (giving wealth) in the context of a yajña; the warning implies the need for a properly conducted sacrifice.