Adhyaya 16
Chương 16 do Sūta thuyết giảng khẳng định rằng trong thánh địa phát sinh từ Hāṭakeśvara (hāṭakeśvara-sambhava kṣetra), việc ở gần và phụng sự sự hiện diện của Raktaśṛṅga là công đức tối thượng. Người trí nên gác bỏ các việc khác, chuyên tâm nương tựa và phụng sự nơi chốn ấy bằng lòng sùng kính. Bài giảng được sắp theo thứ bậc công đức, lần lượt đặt các hệ thống phước báo lớn vào thế tương đối: bố thí (dāna), nghi lễ (kriyākāṇḍa), các tế tự như Agniṣṭoma với lễ phí đầy đủ, các khổ hạnh nghiêm ngặt như Cāndrāyaṇa và Kṛcchra, cùng các thánh địa nổi tiếng như Prabhāsa và sông Gaṅgā—tất cả đều không bằng nổi một phần mười sáu công đức của kṣetra này khi đem so trực tiếp. Chương còn nêu gương: các bậc vương thánh xưa từng chứng đắc siddhi tại đây; thậm chí loài thú, chim, rắn và mãnh thú, khi bị thời gian hủy hoại, cũng được nói là nhờ liên hệ với thánh địa mà đạt đến cõi trời. Sau cùng, văn bản trình bày giáo lý thanh tịnh theo cấp bậc: các tīrtha thanh tịnh nhờ cư trú; riêng Hāṭakeśvara-kṣetra thanh tịnh ngay cả chỉ bằng tưởng niệm, mạnh hơn khi được chiêm ngưỡng, và đặc biệt tối thắng khi được chạm đến—nêu bật sự linh thiêng được truyền qua cuộc gặp gỡ thân chứng.
Shlokas
Verse 1
। सूत उवाच । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन त्यक्त्वाऽन्या निखिलाः क्रियाः । रक्तशृंगस्य सांनिध्यं सेवनीयं विचक्षणैः
Sūta nói: Vì thế, với mọi nỗ lực—gác bỏ hết thảy các việc khác—bậc trí nên tìm đến và phụng sự sự hiện diện linh thiêng của Raktaśṛṅga.
Verse 2
किं दानैः किं क्रियाकांडैः किं यज्ञैः किं व्रतैरपि । तत्क्षेत्रं सेवयेद्भक्त्या हाटकेश्वरसंभवम्
Cần gì bố thí, cần gì nghi lễ rườm rà, cần gì tế tự hay cả những lời thệ nguyện? Với lòng sùng kính, hãy phụng thờ và thường lui tới thánh địa gắn với Hāṭakeśvara.
Verse 3
अग्निष्टोमादयो यज्ञाः सर्वे संपूर्णदक्षिणाः । तस्य क्षेत्रस्य पुरतः कलां नार्हंति षोडशीम्
Các tế lễ như Agniṣṭoma—dù đã cử hành với mọi lễ vật và dakṣiṇā (tặng phẩm) đầy đủ—cũng không sánh nổi dù chỉ một phần mười sáu công đức hiển hiện trước thánh địa ấy.
Verse 4
चान्द्रायणानि कृच्छ्राणि तथा सांतपनानि च । तस्य क्षेत्रस्य पुरतः कलां नार्हंति षोडशीम्
Các hạnh nguyện Cāndrāyaṇa, các khổ hạnh Kṛcchra, cùng các phép tu Sāṃtapana—tất thảy cũng không sánh nổi dù chỉ một phần mười sáu công đức của thánh địa ấy.
Verse 5
प्रभासाद्यानि तीर्थानि गङ्गाद्याः सरितस्तथा । तस्य क्षेत्रस्य पुरतः कलां नार्हंति षोडशीम्
Ngay cả các thánh địa nổi danh bắt đầu từ Prabhāsa, và các dòng sông thiêng bắt đầu từ Gaṅgā—cũng không sánh nổi dù chỉ một phần mười sáu công đức của thánh địa ấy.
Verse 6
भूमिदानानि सर्वाणि धर्माः सर्वे दयादिकाः । तस्य क्षेत्रस्य पुरतः कलां नार्हंति षोडशीम्
Mọi sự bố thí đất đai, và mọi pháp hạnh của dharma như lòng từ bi cùng các điều khác—đều không sánh nổi dù chỉ một phần mười sáu công đức của thánh địa ấy.
Verse 7
तत्र राजर्षयः पूर्वं प्रभूताः सिद्धिमागताः । पशवः पक्षिणः सर्पाः सिंहव्याघ्रा मृगादयः
Thuở xưa, tại nơi ấy, nhiều bậc vương hiền (rājarṣi) đã chứng đắc thành tựu. Ngay cả muôn loài—thú rừng, chim chóc, rắn, sư tử, hổ, nai và các loài khác—cũng được chạm đến bởi oai lực của chốn ấy.
Verse 9
तत्र कालवशान्नष्टास्तेऽपि प्राप्ता दिवालयम् । यस्तत्र व्रतहीनोऽपि कृषिकर्मरतोऽपि वा
Tại đó, ngay cả những kẻ bị thời gian cuốn mất cũng đạt đến cõi trú của chư thiên. Quả thật, bất cứ ai ở nơi ấy—dẫu không giữ giới nguyện, dẫu chỉ chuyên tâm việc nông canh—…
Verse 10
श्रूयतां परमं गुह्यं तस्य क्षेत्रस्य संभवम् । पुनंति क्षेत्रतीर्थानि संवासादिह मानवान्
Hãy lắng nghe bí mật tối thượng về nguồn gốc của miền thánh địa ấy. Các tīrtha và thánh xứ trong kṣetra ấy thanh tẩy con người ngay tại đây, chỉ nhờ việc cư trú (ở đó).
Verse 11
हाटकेश्वरजं क्षेत्रं पुनाति स्मरणादपि । किं पुनर्दर्शनाद्विप्राः स्पर्शनाच्च विशेषतः
Hỡi các brāhmaṇa, thánh địa Hāṭakeśvara thanh tẩy chỉ bằng sự tưởng niệm; huống chi khi được chiêm bái—và nhất là khi được chạm đến.
Verse 16
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये रक्तशृङ्गसांनिध्यसेवनफलश्रैष्ठ्यवर्णनंनाम षोडशोऽ ध्यायः
Như vậy kết thúc chương mười sáu, mang tên “Mô tả sự tối thắng của quả báo do phụng sự trong sự hiện diện của Raktaśṛṅga”, thuộc Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya, trong Nāgara Khaṇḍa thứ sáu của Śrī Skanda Mahāpurāṇa, bản Saṃhitā gồm tám mươi mốt nghìn câu kệ.