Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 7

Devanagari script

तत्रापि च महद्दुःखं ज्ञातिनाशसमुद्रवम् । मच्छापजनितं सद्यो जातिजं समवाप्स्यसि

Transliteration

tatrāpi ca mahadduḥkhaṃ jñātināśasamudravam | macchāpajanitaṃ sadyo jātijaṃ samavāpsyasi

Translation

“Ngay cả ở đó, ngươi cũng sẽ chịu đại khổ do sự diệt vong của thân tộc; nỗi khổ do chính sự sinh ra mà thành, lập tức phát khởi bởi lời nguyền của ta.”

Word by Word

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Locative sense/देशाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय (देशवाचक क्रियाविशेषण) — there

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय (निपात) — also/even

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (समुच्चय) — and

• महत्: great
• महत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन — ‘महत्’ (great) विशेषणम् ‘दुःखम्’

• दुःखम्: sorrow
• दुःखम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दुःख (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन — ‘दुःखम्’ (sorrow)

• ज्ञातिनाशसमुद्रवम्: caused by kinsmen’s destruction
• ज्ञातिनाशसमुद्रवम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ज्ञाति-नाश-समुद्रव (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन — ‘ज्ञातिनाशसमुद्रवम्’ (arising from the destruction of kinsmen); समासः तत्पुरुषः (ज्ञातीनां नाशः → तस्मात् समुद्रवम्)

• मत्: my
• मत्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-सम्बन्धे प्रयुक्तं सर्वनाम-पूर्वपद (मत् = मम) — ‘my’ (in compound)

• शापजनितम्: born of a curse
• शापजनितम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शाप-जनित (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन — ‘शापजनितम्’ (born of a curse); समासः तत्पुरुषः (शापात् जनितम्)

• सद्यः: immediately
• सद्यः: Adhikarana (Temporal/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: सद्यः (अव्यय)
• Form: अव्यय (कालवाचक क्रियाविशेषण) — immediately

• जातिजम्: birth-born
• जातिजम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: जाति-ज (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन — ‘जातिजम्’ (arising from birth/caste); समासः तत्पुरुषः (जात्या जायते)

• समवाप्स्यसि: you will experience
• समवाप्स्यसि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + अव + आप् (धातु)
• Form: लृट् (भविष्यत्/Future), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद — ‘समवाप्स्यसि’ (you will obtain/experience)

Speaker

Dharmarāja (quoting the curse speech)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Maheśvara (Śiva)

Visual Art Cues

Scene: A prophetic, ominous tableau: the sage’s words conjure an image of families scattered, funeral smoke, and Dharmarāja’s troubled contemplation—symbolic rather than literal.

Characters & Entities

• Dharmarāja (Yama)
• Māṇḍavya (implied)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purāṇic dharma highlights how karmic bonds can manifest as social and familial suffering, urging humility and spiritual remedy.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Not named in this verse; it supports the larger tīrtha-linked atonement narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

None in this line; it details the predicted suffering caused by the curse.