Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 37

Devanagari script

सप्तगोदावरीतीर्थं तथैव समुदाहृतम् । निर्मलेशं तथान्यच्च कर्णिकारं सुशोभनम्

Transliteration

saptagodāvarītīrthaṃ tathaiva samudāhṛtam | nirmaleśaṃ tathānyacca karṇikāraṃ suśobhanam

Translation

Cũng vậy, thánh địa Saptagodāvarī được tuyên xưng; lại có Nirmaleśa; và một thánh xứ khác, Karṇikāra, đẹp đẽ trang nghiêm.

Word by Word

• सप्तगोदावरीतीर्थम्: the ‘seven Godāvarī’ tīrtha(s) (name)
• सप्तगोदावरीतीर्थम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सप्त (संख्या-प्रातिपदिक) + गोदावरी (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; द्विगु-समास (सप्त गोदावरी-तीर्थाणि)

• तथा: also
• तथा: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (also)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक-अव्यय (indeed)

• समुदाहृतम्: has been mentioned/declared
• समुदाहृतम्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + उद् + आ + √हृ (धातु)
• Form: लङ्/लिट्-प्रयोगसदृशं कर्मणि-भूतकर्मणि-प्रयोगः; वस्तुतः क्त-प्रत्ययान्त कृदन्तरूपं ‘समुदाहृत’ (समुदाहृतम्) — नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (passive past participle used predicatively: ‘has been mentioned’)

• निर्मलेशम्: Nirmaleśa
• निर्मलेशम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: निर्मल (प्रातिपदिक) + ईश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; कर्मधारय/षष्ठी-तत्पुरुष (निर्मलः ईशः)

• तथा: also
• तथा: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (also)

• अन्यत्: another
• अन्यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; विशेषणम् (कर्णिकारम्)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• कर्णिकारम्: Karṇikāra (name/tree)
• कर्णिकारम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कर्णिकार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• सुशोभनम्: very beautiful
• सुशोभनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सु (उपसर्ग/अव्यय) + शोभन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; प्रादि-समास (सु + शोभन); विशेषणम् (कर्णिकारम्)

Speaker

Skanda (deduced from continuity of the chapter)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Saptagodāvarī-tīrtha; Nirmaleśa; Karṇikāra

Type: sangam

Skanda Dialogue

Listener: Devī

Visual Art Cues

Scene: A serene river confluence scene with seven visible channels (Saptagodāvarī), a small white-stone liṅga shrine labeled Nirmaleśa, and a blooming karṇikāra tree shading pilgrims offering water and flowers.

Characters & Entities

• Saptagodāvarī Tīrtha
• Nirmaleśa
• Karṇikāra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Holy rivers and their tīrthas are celebrated as concentrated points of purification and devotion within the wider sacred geography.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Saptagodāvarī Tīrtha is explicitly named, along with Nirmaleśa and Karṇikāra.

What ritualistic prescription is mentioned?

No ritual is specified in this verse.