Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 80

Devanagari script

रक्तो मूढश्च लोकोयमकार्ये संप्रवर्तते । तत्रात्मानं न जानाति न परं न च दैवतम्

Transliteration

rakto mūḍhaśca lokoyamakārye saṃpravartate | tatrātmānaṃ na jānāti na paraṃ na ca daivatam

Translation

Thế gian này—nhuốm dục vọng và mê lầm—lao vào điều không nên làm. Ở đó, nó chẳng biết Tự Ngã, chẳng biết Đấng Tối Thượng, cũng chẳng biết cả Thần Linh.

Word by Word

• रक्तः: attached/impassioned
• रक्तः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: रक्त (प्रातिपदिक; √रञ्ज् धातोः क्त)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; विशेषणम् (लोकः)

• मूढः: deluded
• मूढः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: मूढ (प्रातिपदिक; √मुह् धातोः क्त)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (लोकः)

• च: and
• च: Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; समुच्चयार्थक निपातः (conjunction)

• लोकः: the world/people
• लोकः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्

• अयम्: this
• अयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; निर्देशार्थ सर्वनाम (demonstrative)

• अकार्ये: in wrongful action
• अकार्ये: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अकार्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्

• संप्रवर्तते: engages/proceeds
• संप्रवर्तते: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-प्र-√वृत् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम्; आत्मनेपदम्; उपसर्गौ सम्, प्र

• तत्र: there/in that (state)
• तत्र: Desha-adhikarana (Locative adverb/देशाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; देशवाचक क्रियाविशेषणम् (adverb of place)

• आत्मानम्: the self
• आत्मानम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आत्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्

• न: not
• न: Nishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; निषेधार्थक निपातः (negation particle)

• जानाति: knows
• जानाति: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ज्ञा (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम्; परस्मैपदम्

• न: not
• न: Nishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; निषेधार्थक निपातः

• परम्: the Supreme/other (higher reality)
• परम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्

• न: not
• न: Nishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; निषेधार्थक निपातः

• च: and
• च: Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; समुच्चयार्थक निपातः

• दैवतम्: the deity/divine (principle)
• दैवतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दैवत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)

Visual Art Cues

Scene: A crowded world-scene rushing toward forbidden acts—figures tinted red with passion, eyes clouded; in the foreground a lone seeker stands still, pointing inward to the heart and upward to the Divine, contrasting ignorance and awakening.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Passion and delusion drive adharma and obscure knowledge of Self and God.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

None; it is a moral-spiritual observation about worldly behavior.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual; the verse urges dharmic restraint and spiritual inquiry by implication.