Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 98

Devanagari script

तस्थावंशेन तत्रैव कुमारेश्वरसंनिधौ । अत्र स्थितं कुमारं ये पश्यन्ति स्वामियात्रिमः

Transliteration

tasthāvaṃśena tatraiva kumāreśvarasaṃnidhau | atra sthitaṃ kumāraṃ ye paśyanti svāmiyātrimaḥ

Translation

Ngài ở lại ngay tại đó, bên cạnh thánh cận của Kumāreśvara. Những người hành hương của cuộc Svāmiyātrā, ai được thấy Kumāra an trụ nơi đây—

Word by Word

• तस्थौ: stood/remained
• तस्थौ: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

• अंशेन: by a portion/partly
• अंशेन: Karana (Instrument/Mode/करण)
• Type: Noun
• Root: अंश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb: there)

• एव: indeed/just
• एव: Nipata (Emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारण-निपात (emphatic particle: indeed/just)

• कुमारेश्वरसंनिधौ: in the presence of Kumāreśvara
• कुमारेश्वरसंनिधौ: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कुमारेश्वर + संनिधि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; समासः कुमारेश्वरस्य संनिधिः इति षष्ठी-तत्पुरुषः

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb: here)

• स्थितम्: standing/abiding
• स्थितम्: Karma (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: स्था (धातु) + स्थित (कृदन्त, क्त/PPP)
• Form: कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; 'कुमारम्' इत्यस्य विशेषणम्

• कुमारम्: Kumāra
• कुमारम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कुमार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• ये: who
• ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

• पश्यन्ति: see
• पश्यन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन

• स्वामियात्रिमः: pilgrims of the Lord
• स्वामियात्रिमः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: स्वामि + यात्रिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; समासः स्वामिनः यात्रिन् इति षष्ठी-तत्पुरुषः

Speaker

Narrator (Sūta/Lomaharṣaṇa tradition)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kumāreśvara

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Bhārata (addressed in the continuation)

Visual Art Cues

Scene: Skanda remains stationed near Kumāreśvara; pilgrims approach in procession, hands folded, indicating the beginning/continuation of Svāmiyātrā darśana.

Characters & Entities

• Kumāreśvara
• Kumāra (Skanda)
• Svāmiyātrā (pilgrimage)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Darśana (sacred seeing) at a sanctified presence is itself a potent purifier for pilgrims.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kumāreśvara-saṃnidhi (the sacred vicinity of Kumāreśvara) as the place where Kumāra is beheld.

What ritualistic prescription is mentioned?

Pilgrimage practice centered on darśana during the Svāmiyātrā.