Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 7

Devanagari script

चरणाभ्यां चरणाभ्यां गिरीञ्छक्तो यो विदारयितुं रणे । या चेष्टा सर्वभूतानां प्रभा शांतिर्बलं यथा

Transliteration

caraṇābhyāṃ caraṇābhyāṃ girīñchakto yo vidārayituṃ raṇe | yā ceṣṭā sarvabhūtānāṃ prabhā śāṃtirbalaṃ yathā

Translation

Ngài là bậc có thể dùng chính đôi chân mà bổ đôi núi trong chiến trận. Ngài hiện thân cho mọi hoạt động của muôn loài, đồng thời là ánh quang, là an hòa, là sức mạnh.

Word by Word

• चरणाभ्याम्: by (his) two feet
• चरणाभ्याम्: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: चरण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), द्विवचन; Instrumental dual

• चरणाभ्याम्: with the feet (emphatically)
• चरणाभ्याम्: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: चरण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), द्विवचन; Instrumental dual (repetition for emphasis)

• गिरीन्: mountains
• गिरीन्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गिरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; Accusative plural

• शक्तः: able, capable
• शक्तः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शक् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Past participle used adjectivally

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Relative pronoun

• विदारयितुम्: to split, to rend
• विदारयितुम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Verb
• Root: वि + दॄ (धातु) + तुमुन् (कृत्)
• Form: तुमुनन्त (infinitive), अव्ययवत् प्रयोग; Infinitive of purpose

• रणे: in battle
• रणे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: रण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; Locative singular

• या: which
• या: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Relative pronoun

• चेष्टा: activity, effort
• चेष्टा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चेष्टा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular

• सर्वभूतानाम्: of all beings
• सर्वभूतानाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सर्व + भूत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; Genitive plural

• प्रभा: splendour, radiance
• प्रभा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्रभा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular

• शान्तिः: peace
• शान्तिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शान्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular

• बलम्: strength
• बलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular

• यथा: as, like
• यथा: Sambandha (Comparative marker/उपमान)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपमान/तुलना-वाचक (comparative particle)

Speaker

Narrator (Sūta/Lomaharṣaṇa) to the sages (contextual)

Visual Art Cues

Scene: Skanda/Guha poised for battle, feet planted as if capable of cleaving a mountain; around him appear personified forces—radiance, peace, and strength—like subtle halos and attendants.

Characters & Entities

• Skanda/Guha

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The divine commander is not merely a warrior; he embodies the forces that sustain and steady creation—radiance, peace, and strength.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No location is named; the verse is a hymn-like praise of Skanda’s nature.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is theological description rather than instruction.