Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 22

Devanagari script

पतिव्रता शुभाचारा सुबगा वीरसूः शुभे । सदा वीरवती चापि भव वंशोन्नतिप्रद

Transliteration

pativratā śubhācārā subagā vīrasūḥ śubhe | sadā vīravatī cāpi bhava vaṃśonnatiprada

Translation

Hỡi người cát tường—hãy là bậc pativrata, một lòng với phu quân, nết hạnh thanh cao, phúc phần đầy đủ, làm mẹ của những bậc anh hùng. Nguyện nàng luôn có con cháu dũng liệt, và trở thành người nâng cao, làm rạng rỡ dòng tộc mình.

Word by Word

• पतिव्रता: devoted to her husband (chaste wife)
• पतिव्रता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पति (प्रातिपदिक) + व्रत (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष): ‘पतेः व्रतं यस्याः’ इति

• शुभाचारा: of good conduct
• शुभाचारा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक) + आचार (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय-समास: ‘शुभः आचारः यस्याः’

• सुबगा: fortunate, auspicious
• सुबगा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सु (उपसर्ग/अव्यय) + भग (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय: ‘सु-भग’ = ‘सुन्दरभाग्या/सौभाग्यवती’

• वीरसूः: mother of heroes
• वीरसूः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: वीर (प्रातिपदिक) + सू (प्रातिपदिक; ‘जननी’)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष: ‘वीरान् सूते’ (वीरप्रसू)

• शुभे: O auspicious one
• शुभे: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन

• सदा: always
• सदा: Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक-क्रियाविशेषण (adverb of time)

• वीरवती: possessing heroes/valiant sons
• वीरवती: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: वीरवत् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• च: and
• च: Samuccaya (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

• अपि: also
• अपि: Emphasis/Particle
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle: also/even)

• भव: be (become)
• भव: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद

• वंशोन्नतिप्रद: giver of the family’s rise/prosperity
• वंशोन्नतिप्रद: Karta-complement (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: वंश (प्रातिपदिक) + उन्नति (प्रातिपदिक) + प्रद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (आशीर्वाद-वाक्ये विशेषणरूपेण); तत्पुरुष-समास (उपपद/षष्ठीभाव): ‘वंशस्य उन्नतिं प्रददाति’

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced for Māheśvarakhaṇḍa narrative context)

Visual Art Cues

Scene: A sage pronounces auspicious blessings upon the Himalayan maiden: be devoted, noble in conduct, fortunate, and a mother of heroic, dharmic offspring—uplifting the lineage.

Characters & Entities

• Pārvatī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

It affirms household dharma: virtue, fidelity, and noble conduct are seen as forces that uplift family and society.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No site is named; the verse is a benedictory instruction within the narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a blessing and ethical exhortation rather than a ritual injunction.