Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 83

स्वयमागत्य देवेन मंदरात्सुंदरां पुरीम् । वाराणसीं प्रथमतस्तुष्टुवे गणनायकम्

svayamāgatya devena maṃdarātsuṃdarāṃ purīm | vārāṇasīṃ prathamatastuṣṭuve gaṇanāyakam

Bấy giờ chính Thần linh từ núi Mandara ngự đến thành Vārāṇasī mỹ lệ, và trước hết đã tán dương Gaṇanāyaka, bậc lãnh tụ các Gaṇa.

स्वयम्personally
स्वयम्:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय — adverb
आगत्यhaving come
आगत्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootआ-√गम् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यपन्त अव्यय (gerund)
देवेनby the god (i.e., Śiva)
देवेन:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन — instrumental singular
मन्दरात्from Mandara (mountain)
मन्दरात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootमन्दर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन — ablative singular
सुन्दराम्beautiful
सुन्दराम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसुन्दर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — accusative singular; qualifies ‘पुरीम्’
पुरीम्city
पुरीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — accusative singular
वाराणसीम्Vārāṇasī
वाराणसीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवाराणसी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — accusative singular; apposition to ‘पुरीम्’
प्रथमतःfirst/at first
प्रथमतः:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्रथमतः (अव्यय; प्रथमा-तस्)
Formअव्यय — adverb (tasil)
तुष्टुवेpraised
तुष्टुवे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√स्तु (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्ष), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन — 3rd sg perfect; परस्मैपद-रूप (irregular perfect)
गणनायकम्the leader of the gaṇas (Gaṇeśa)
गणनायकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगण + नायक (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (गणानां नायकः), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — accusative singular

Narrator (Skanda, in Kāśīkhaṇḍa context)

Tirtha: Kāśī (with Gaṇanāyaka/Vināyaka-sthāna)

Type: kshetra

Listener: Agastya (context established in following verses)

Scene: A radiant deity arrives from Mandara to Kāśī’s riverfront; before any other act, he bows and hymns Gaṇanāyaka—Gaṇeśa enthroned near a gateway/ghāṭa, surrounded by gaṇas, with Kāśī’s temples rising behind.

V
Vārāṇasī (Kāśī)
M
Mandara (mountain)
G
Gaṇanāyaka (Gaṇeśa/Vināyaka)

FAQs

In sacred undertakings, honoring Gaṇanāyaka first signifies removing obstacles and aligning oneself with divine order.

Vārāṇasī (Kāśī) is explicitly celebrated as a beautiful, divinely visited sacred city.

An implied devotional order: praise/worship of Gaṇanāyaka first (prathamataḥ) before other acts.