Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 93

Devanagari script

दर्भहीना यथा संध्या तिलहीनं च तर्पणम् । हविर्हीनो यथा होमः शिवहीना तथा क्रिया

Transliteration

darbhahīnā yathā saṃdhyā tilahīnaṃ ca tarpaṇam | havirhīno yathā homaḥ śivahīnā tathā kriyā

Translation

Như lễ Sandhyā không trọn vẹn nếu thiếu cỏ darbha, như nghi thức tarpaṇa không trọn nếu thiếu hạt mè, và như lễ homa không trọn nếu thiếu vật cúng—cũng vậy, mọi hành trì tôn giáo đều không trọn vẹn nếu thiếu Śiva.

Word by Word

• दर्भहीना: without darbha grass
• दर्भहीना: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: darbha (प्रातिपदिक) + hīna (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन; तत्पुरुष (दर्भेण हीना = without darbha grass)

• यथा: just as
• यथा: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: yathā (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपमानार्थक

• सन्ध्या: sandhyā rite
• सन्ध्या: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: saṃdhyā (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन

• तिलहीनम्: without sesame
• तिलहीनम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: tila (प्रातिपदिक) + hīna (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन; तत्पुरुष (तिलेन हीनम् = without sesame)

• च: and
• च: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)

• तर्पणम्: libation/oblatory rite (tarpaṇa)
• तर्पणम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: tarpaṇa (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन

• हविःहीनः: without oblation
• हविःहीनः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: havis (प्रातिपदिक) + hīna (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन; तत्पुरुष (हविषा हीनः = without oblation)

• यथा: just as
• यथा: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: yathā (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपमानार्थक

• होमः: homa (fire-offering)
• होमः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: homa (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन

• शिवहीना: without Śiva
• शिवहीना: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: śiva (प्रातिपदिक) + hīna (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन; तत्पुरुष (शिवेन हीना = without Śiva)

• तथा: so, likewise
• तथा: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: tathā (अव्यय)
• Form: अव्यय; तद्वत्/एवम्

• क्रिया: ritual action
• क्रिया: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: kriyā (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन

Speaker

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa context, typically Skanda to Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī (Gaṅgā-ghāṭ ritual sphere)

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: A ritualist at a Kāśī ghāṭ performs sandhyā with darbha, then tarpaṇa with tila, then homa with haviḥ; above each, a subtle ‘incomplete’ shadow version fades. Finally, a bright Śiva-liṅga appears, and the same rites glow as complete.

Characters & Entities

• Śiva
• Sandhyā
• Darbha
• Tarpaṇa
• Tila
• Homa
• Havis

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

External ritual components matter, but the supreme ‘essential ingredient’ is Śiva; without Him, rites are spiritually void.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī is the doctrinal backdrop—Viśveśvara is the unseen core that perfects all rites performed in the sacred city.

What ritualistic prescription is mentioned?

It references sandhyā with darbha, tarpaṇa with tila, and homa with havis—implying that rites should be properly equipped and Śiva-centered.