Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 82

Devanagari script

तद्वामे लिंगमालोक्य वाल्मीकेश्वरसंज्ञितम् । तस्य संदर्शनादेव विशोको जायते नरः

Transliteration

tadvāme liṃgamālokya vālmīkeśvarasaṃjñitam | tasya saṃdarśanādeva viśoko jāyate naraḥ

Translation

Bên trái đó, chiêm ngưỡng Liṅga mang danh Vālmīkeśvara—chỉ riêng việc được thấy thôi—con người liền trở nên vô ưu, dứt sạch sầu não.

Word by Word

• तत्: of that
• तत्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; सम्बन्ध

• वामे: on the left side
• वामे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: वाम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण (on the left)

• लिङ्गम्: liṅga
• लिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म

• आलोक्य: having beheld
• आलोक्य: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ + लोक् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund), पूर्वकालिक (having seen/after beholding)

• वाल्मीकि: Vālmīki
• वाल्मीकि: Sambandha (Compound member/समासाङ्ग)
• Type: Noun
• Root: वाल्मीकि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; समासपूर्वपद

• ईश्वर: Lord
• ईश्वर: Sambandha (Compound member/समासाङ्ग)
• Type: Noun
• Root: ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; समासमध्यपद (Vālmīkeśvara)

• संज्ञितम्: named/called
• संज्ञितम्: Karma (Predicate of object/कर्म-विशेषण)
• Type: Verb
• Root: सम् + ज्ञा (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘नामितम्’ इत्यर्थे

• तस्य: of it/of that
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; सम्बन्ध

• संदर्शनात्: from the sight/seeing
• संदर्शनात्: Hetu/Apadana (Cause/Ablative/हेतु-अपादान)
• Type: Noun
• Root: संदर्शन (प्रातिपदिक; सम्+दृश्-भाव)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; हेतुः (because of seeing)

• एव: indeed/just
• एव: Sambandha (Emphasis/अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)

• विशोकः: free from sorrow
• विशोकः: Karta (Subject complement/कर्ता-सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: विशोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विधेयविशेषण (predicate adjective)

• जायते: becomes/arises
• जायते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जन् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद; भावे/कर्तरि (becomes/is born)

• नरः: a man
• नरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्ता

Speaker

Skanda (deduced for Kāśīkhaṇḍa context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vālmīkeśvara-liṅga (Kāśī)

Type: temple

Skanda Dialogue

Listener: Agastya (Ghaṭodbhava)

Visual Art Cues

Scene: A quiet liṅga on the left side of the prior shrine; a grieving pilgrim approaches, beholds the liṅga, and their face softens into calm; the atmosphere becomes still and luminous.

Characters & Entities

• Vālmīkeśvara
• Śiva (as Liṅga)
• Kāśī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

In Kāśī, mere darśana of Śiva’s sacred form is taught as a direct remedy for sorrow.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Vālmīkeśvara Liṅga, described as being to the left of the previously indicated sacred reference point.

What ritualistic prescription is mentioned?

Saṃdarśana (devotional viewing) is the stated practice; no additional rite is specified in this verse.