Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 83

Devanagari script

स्कंद उवाच । मित्रावरुणयोः पुत्र महिमानं ब्रवीमि ते । काश्यां दशाश्वमेधस्य सर्वतीर्थशिरोमणेः

Transliteration

skaṃda uvāca | mitrāvaruṇayoḥ putra mahimānaṃ bravīmi te | kāśyāṃ daśāśvamedhasya sarvatīrthaśiromaṇeḥ

Translation

Skanda nói: Hỡi con của Mitra và Varuṇa, ta sẽ nói cho ngươi nghe về đại uy đức của Daśāśvamedha tại Kāśī—viên ngọc trên đỉnh đầu của mọi thánh địa (tīrtha).

Word by Word

• स्कंदः: Skanda
• स्कंदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: स्कन्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

• मित्रावरुणयोः: of Mitra and Varuṇa
• मित्रावरुणयोः: Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: मित्र + वरुण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन; समासः—मित्रश्च वरुणश्च (द्वन्द्व)

• पुत्र: O son
• पुत्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

• महिमानम्: greatness
• महिमानम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: महिमन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• ब्रवीमि: I tell
• ब्रवीमि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: लट् (Present), उत्तमपुरुष (1st), एकवचन; परस्मैपद

• ते: to you/for you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी/चतुर्थी (6th/Genitive or 4th/Dative), एकवचन; एन्क्लिटिक रूप

• काश्याम्: in Kāśī
• काश्याम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: काशी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन

• दशाश्वमेधस्य: of Daśāśvamedha
• दशाश्वमेधस्य: Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: दश + अश्वमेध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; समासः—दश अश्वमेधाः यस्य/दश-अश्वमेधः (द्विगु)

• सर्वतीर्थशिरोमणेः: of the crest-jewel of all tīrthas
• सर्वतीर्थशिरोमणेः: Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: सर्व + तीर्थ + शिरोमणि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; समासः—सर्वेषां तीर्थानां शिरोमणिः (षष्ठी-तत्पुरुष)

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Daśāśvamedha (Kāśī)

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Agastya (Mitrāvaruṇayoḥ putra)

Visual Art Cues

Scene: Skanda, radiant and youthful, addresses sage Agastya on the banks of the Gaṅgā at Daśāśvamedha; the ghat teems with pilgrims, lamps, and priests.

Characters & Entities

• Skanda
• Mitra
• Varuṇa
• Agastya (implied by epithet ‘son of Mitra and Varuṇa’)
• Kāśī
• Daśāśvamedha (tīrtha)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Kāśī contains supremely potent tīrthas; Daśāśvamedha is singled out as foremost for spiritual merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Daśāśvamedha tīrtha in Kāśī (Vārāṇasī).

What ritualistic prescription is mentioned?

Not yet; this verse introduces the forthcoming glorification of Daśāśvamedha.