Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 68

Devanagari script

कपर्दीशं समभ्यर्च्य न नरो निरयं व्रजेत् । न पिशाचत्वमाप्नोति कृत्वात्राप्यघमुत्तमम्

Transliteration

kapardīśaṃ samabhyarcya na naro nirayaṃ vrajet | na piśācatvamāpnoti kṛtvātrāpyaghamuttamam

Translation

Ai thành kính phụng thờ Kapardīśa (Śiva) tại đây đúng theo nghi lễ thì không rơi vào địa ngục. Dẫu đã tạo tội cực trọng, người ấy cũng không sa vào cảnh piśāca (linh hồn quỷ ám khổ não).

Word by Word

• कपर्दीशम्: Kapardīśa (Śiva)
• कपर्दीशम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कपर्दीश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः—कपर्दिन् + ईश (षष्ठी-तत्पुरुषः)

• समभ्यर्च्य: having duly worshipped
• समभ्यर्च्य: Kriya (Absolutive/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: अर्च् (धातु) + सम्- + अभि- (उपसर्ग)
• Form: क्त्वान्त (अव्यय-भाव), पूर्वकालिक क्रिया; ‘समभ्यर्च्य’ = सम्यगभ्यर्चनं कृत्वा

• न: not
• न: Negation (निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (negation particle)

• नरः: a man
• नरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• निरयम्: hell
• निरयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: निरय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• व्रजेत्: would go
• व्रजेत्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: व्रज् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• न: not
• न: Negation (निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (negation particle)

• पिशाचत्वम्: state of being a piśāca (ghoul)
• पिशाचत्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पिशाचत्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• आप्नोति: attains
• आप्नोति: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आप् (धातु)
• Form: लट् (present), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• कृत्वा: having done
• कृत्वा: Kriya (Absolutive/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त (अव्यय-भाव), पूर्वकालिक क्रिया

• अत्र: here
• अत्र: Adverbial (देश)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• अपि: even
• अपि: Particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: समुच्चय/अपेक्षा-अव्यय (particle: even/also)

• अघम्: sin
• अघम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अघ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• उत्तमम्: great, extreme
• उत्तमम्: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् ‘अघम्’

Speaker

Skanda (deduced from Kāśīkhaṇḍa dialogue context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kapardīśa

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim in Kāśī offers bilva leaves and water to Kapardīśa-liṅga; the atmosphere is protective—dark, fearsome forms of naraka and piśāca recede as the liṅga radiates calm light.

Characters & Entities

• Kapardīśa
• Śiva

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śiva-worship in Kāśī is portrayed as exceptionally purifying—strong enough to avert hellish destinies and spirit-affliction even for severe wrongdoing.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kapardīśa, a Śiva presence within the sacred geography of Kāśī (Vārāṇasī) in the Kāśīkhaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

Samabhyarcana—formal worship/archana of Kapardīśa.