Home›Skanda Purana›Kashi Khanda›Purva Ardha›Adhyaya 20›Shloka 26
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 26

Devanagari script

अहो तदंगसंगीनि त्यक्त्वा जाड्यं जलान्यपि । रसवंति पदस्थानि स्फुरंत्यन्यत्र तद्भयात्

Transliteration

aho tadaṃgasaṃgīni tyaktvā jāḍyaṃ jalānyapi | rasavaṃti padasthāni sphuraṃtyanyatra tadbhayāt

Translation

Ôi! Ngay cả nước vốn trở nên đờ đẫn vì bám vào thân thể Ngài cũng rũ bỏ sự nặng nề; nơi dấu chân Ngài an trụ liền tràn đầy nhựa sống và sinh lực, và vì khiếp sợ oai quang của khổ hạnh, các dòng chảy run rẩy rồi chuyển sang nơi khác.

Word by Word
अहोoh! alas!/indeed
अहो:
Sambodhana/Discourse marker (उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootअहो (अव्यय)
Formउद्गार/विस्मयार्थक-अव्यय (interjection/exclamation)
तत्that
तत्:
Visheshana (qualifier)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (neuter, nominative/accusative singular); विशेषणरूपेण
अङ्ग-सङ्गीनिhaving bodily contact
अङ्ग-सङ्गीनि:
Visheshana (qualifier of following noun/implicit subject)
TypeAdjective
Rootअङ्ग (प्रातिपदिक) + सङ्गिन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन (neuter, nom/acc plural); तद्-विशेषणम्; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (अङ्गस्य सङ्गीनि = having contact with the body/limbs)
त्यक्त्वाhaving abandoned
त्यक्त्वा:
Kriya-viseshana (adverbial to main verb)
TypeIndeclinable
Rootत्यज् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), ‘having abandoned’
जाड्यम्dullness, inertia
जाड्यम्:
Karma (object of त्यक्त्वा)
TypeNoun
Rootजाड्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (neuter, accusative singular)
जलानिwaters
जलानि:
Karma (object, with अपि)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन (neuter, accusative plural)
अपिalso, even
अपि:
Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अप्यर्थक-अव्यय (particle: also/even)
रसवन्तिfull of taste/essence
रसवन्ति:
Visheshana (qualifier)
TypeAdjective
Rootरसवत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन (neuter, nom/acc plural); विशेषणम्
पदस्थानिword-positions/places of feet (in verse)
पदस्थानि:
Karta (subject)
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक) + स्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (neuter, nominative plural); समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (पदानां स्थानानि = places/positions of words/feet)
स्फुरन्तिthrob/flash/appear vividly
स्फुरन्ति:
Kriya (main verb)
TypeVerb
Rootस्फुर् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन (present indicative, 3rd person plural)
अन्यत्रelsewhere
अन्यत्र:
Adhikarana (locative sense)
TypeIndeclinable
Rootअन्यत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place: elsewhere)
तद्-भयात्from fear of that
तद्-भयात्:
Apadana (ablative: cause/source)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + भय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन (neuter, ablative singular); समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (तस्य भयात् = from fear of that)
Speaker

Skanda (deduced, Kāśīkhaṇḍa norm: Skanda → Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī-kṣetra (implied ghat/river setting)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A great ascetic stands near sacred waters; the water around his limbs brightens and becomes lively; currents recoil and shift as if in reverent fear; footprints glow, making the ground appear verdant and ‘sap-filled.’

Characters & Entities
D
Dhruva
T
Tapas (austerity)
W
Waters (Jala)

FAQs

True tapas transforms even inert nature; steadfast devotion radiates a power that purifies and reorders the world.

The broader Kāśī-kṣetra (Varanasi) setting of the Kāśīkhaṇḍa, where spiritual practice is portrayed as exceptionally potent.

No explicit rite is prescribed here; the verse highlights the efficacy of austerity (tapas) and single-pointed discipline.

←Previous Verse
Next Verse→