Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 36

Devanagari script

आतपत्रं च चंद्राभं शुभे चापि च चामरे । भद्रासनं तथोच्चं च सिंधुराश्च मदोद्धुराः

Transliteration

ātapatraṃ ca caṃdrābhaṃ śubhe cāpi ca cāmare | bhadrāsanaṃ tathoccaṃ ca siṃdhurāśca madoddhurāḥ

Translation

Lọng ngự sáng như trăng, quạt chāmara cát tường, tòa ngồi cao sang rực rỡ, cùng những voi xứ Sindhu kiêu hãnh vì đang kỳ động dục—mọi vinh nghi ấy đều theo hầu nàng.

Word by Word

• आतपत्रम्: parasol
• आतपत्रम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आतपत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• च: and
• च: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• चन्द्राभम्: moon-like / shining like the moon
• चन्द्राभम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: चन्द्र-आभ (प्रातिपदिक); चन्द्र (संज्ञा) + आभ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• शुभे: auspicious (two)
• शुभे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; विशेषण (agreeing with ‘चामरे’)

• च: and
• च: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• अपि: also
• अपि: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: सम्भावना/समुच्चयार्थक-अव्यय (also/even)

• च: and
• च: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• चामरे: yak-tail fans (two)
• चामरे: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: चामर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन

• भद्रासनम्: a splendid seat/throne-seat
• भद्रासनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भद्र-आसन (प्रातिपदिक); भद्र (विशेषण) + आसन (संज्ञा)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• तथा: likewise / also
• तथा: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• उच्चम्: high / elevated
• उच्चम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उच्च (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (for bhadrāsanam)

• च: and
• च: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• सिन्धुराः: elephants
• सिन्धुराः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सिन्धुर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• च: and
• च: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• मदोद्धुराः: maddened / intoxicated with rut
• मदोद्धुराः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: मद-उद्धुर (प्रातिपदिक); मद (संज्ञा) + उद्धुर (विशेषण)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (for सिन्धुराः)

Speaker

Sunīti

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A ceremonial procession: moon-white parasol overhead, attendants waving cāmara fans, a high throne-seat displayed, and rutting Sindhu elephants adorned with bells and caparisons.

Characters & Entities

• Sunīti
• Sindhu (region)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Outer splendor is portrayed as a karmic fruit; recognizing it as impermanent helps one avoid envy and pride.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is named; the verse uses royal imagery within the Kāśīkhaṇḍa narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse is descriptive of royal honors.