Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 37

Devanagari script

यदिदं दृश्यते चक्रं किंचि त्स्थावरजंगमम् । पुनः संक्षिप्यते पुत्र जगत्प्राप्ते युगक्षये

Transliteration

yadidaṃ dṛśyate cakraṃ kiṃci tsthāvarajaṃgamam | punaḥ saṃkṣipyate putra jagatprāpte yugakṣaye

Translation

Vòng quay trật tự đang thấy đây—mọi loài bất động hay động—hỡi con, đều lại bị thu nhiếp trở về khi thế gian đạt đến tận cùng của một yuga.

Word by Word

• यत्: which/that which
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (relative; neuter nom/acc sg)

• इदम्: this
• इदम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (neuter nom/acc sg)

• दृश्यते: is seen/appears
• दृश्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद (present, 3rd sg, middle/passive sense: 'is seen/appears')

• चक्रम्: cycle/wheel
• चक्रम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चक्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (neuter nom/acc sg)

• किञ्चित्: something
• किञ्चित्: Visheshya (Appositive/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अनिश्चितार्थक (indefinite: something)

• स्थावरजङ्गमम्: (comprising) immobile and mobile beings
• स्थावरजङ्गमम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्थावर (प्रातिपदिक) + जङ्गम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (the stationary and the moving)

• पुनः: again
• पुनः: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: काल/पुनरावृत्तिबोधक-अव्यय (adverb: again)

• संक्षिप्यते: is withdrawn/contracted
• संक्षिप्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + क्षिप् (धातु)
• Form: लट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद/कर्मणि-प्रयोग (present, 3rd sg; is contracted/withdrawn)

• पुत्र: O son
• पुत्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन (masc voc sg)

• जगत्: the world
• जगत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: जगत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (neuter nom/acc sg)

• प्राप्ते: upon the arrival (of)
• प्राप्ते: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: प्र + आप् (धातु) → प्राप्त (कृदन्त, क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; सप्तमी-विभक्ति, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग (locative singular: 'when attained/at the arrival of')

• युगक्षये: at the end of the age
• युगक्षये: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: युग (प्रातिपदिक) + क्षय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन (masc loc sg); 'युगस्य क्षयः' (end of the yuga)

Speaker

Śiva (contextual; confirmed explicitly at 8.39)

Skanda Dialogue

Listener: Pārvatī (addressed as ‘putra’)

Visual Art Cues

Scene: The visible ‘wheel’ of existence retracts: beings and landscapes dissolve into subtle elements; a great cosmic inhalation drawing forms back into the unmanifest.

Characters & Entities

• Yuga
• Jagat
• Sthāvara
• Jaṅgama

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

All manifested forms—moving and unmoving—are impermanent and periodically withdrawn; detachment and dharma are urged within cyclical time.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No site is mentioned; the teaching is metaphysical and cosmological.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.