Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 71

सव्याहृतिप्रणवकाः प्राणायामास्तु षोडश । अपि भ्रूणहनं मासात्पुनंत्यहरहः कृताः

savyāhṛtipraṇavakāḥ prāṇāyāmāstu ṣoḍaśa | api bhrūṇahanaṃ māsātpunaṃtyaharahaḥ kṛtāḥ

Mười sáu prāṇāyāma kèm các vyāhṛti và praṇava (Oṃ)—nếu thực hành hằng ngày—thì trong một tháng cũng có thể tịnh hóa cả tội sát hại bào thai.

sa-vyāhṛti-praṇavakāḥaccompanied by the vyāhṛtis and praṇava
sa-vyāhṛti-praṇavakāḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsa (उपसर्ग/सह) + vyāhṛti (प्रातिपदिक) + praṇava (प्रातिपदिक) + ka (तद्धित)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘व्याहृतिभिः प्रणवेन च सहिताः’ (endowed with vyāhṛtis and praṇava)
prāṇāyāmāḥprāṇāyāmas
prāṇāyāmāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootprāṇāyāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
tuindeed / but
tu:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअवधारण/विरोधार्थक-निपात (emphatic/contrastive particle)
ṣoḍaśasixteen
ṣoḍaśa:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootṣoḍaśan (प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्याशब्दः; प्राणायामान् विशेषयति (sixteen in number)
apieven
api:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-कार (also/even)
bhrūṇa-hanaṃ(the sin of) embryo-killing
bhrūṇa-hanaṃ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootbhrūṇa (प्रातिपदिक) + han (धातु) + a (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘भ्रूणस्य हननम्’ (act of killing an embryo)
māsātwithin a month / from a month
māsāt:
Apādāna/Avadhi (Ablative/limit)
TypeNoun
Rootmāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; अपादान/काल-सीमा (from/within a month)
punantipurify
punanti:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√pū (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन, परस्मैपद; ‘पुनन्ति’ = they purify
ahar-ahaḥdaily
ahar-ahaḥ:
Kāla (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootahar (प्रातिपदिक) + ahaḥ (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावसमासः; अव्ययरूपेण क्रियाविशेषणम् (day by day / daily)
kṛtāḥ(when) performed
kṛtāḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (Condition/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु) + kta (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘कृताः’ = when performed

Unspecified (Dharmāraṇyakhaṇḍa narrative voice; instructional passage)

Tirtha: Dharmāraṇya

Type: kshetra

Listener: nṛpa (king) implied by the surrounding address in the unit

Scene: A disciplined practitioner at sunrise performing counted prāṇāyāmas; subtle visual of syllables ‘Oṃ’ and vyāhṛtis emanating as luminous bands, symbolizing purification over time (a month cycle hinted by moon phases).

P
Praṇava (Oṃ)
V
Vyāhṛtis

FAQs

Mantra-linked prāṇāyāma is presented as a powerful purifier even for very grave sins.

No particular tīrtha is named; the verse emphasizes universal purification through sanctioned practice.

Perform sixteen prāṇāyāmas daily, joined with the vyāhṛtis and Oṃ (praṇava).