Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 6

Devanagari script

सहस्रभागात्प्रथमे द्वितीयानुक्रमास्तथा । सर्व एते महाभागाः पापान्मुक्तिसमाश्रयाः

Transliteration

sahasrabhāgātprathame dvitīyānukramāstathā | sarva ete mahābhāgāḥ pāpānmuktisamāśrayāḥ

Translation

Ở bậc thứ nhất chỉ như một phần trong một nghìn, và cũng vậy ở bậc thứ hai cùng các bậc kế tiếp—tất thảy những hữu tình đại phúc ấy đều là chỗ nương tựa cho sự giải thoát khỏi tội lỗi.

Word by Word

• सहस्रभागात्: from a thousandth part
• सहस्रभागात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: sahasra (प्रातिपदिक) + bhāga (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (‘of a thousand’ + ‘part’)

• प्रथमे: in the first (stage/portion)
• प्रथमे: Adhikarana (Location/Context/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: prathama (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; क्रमवाचक विशेषण (ordinal)

• द्वितीय: second
• द्वितीय: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: dvitīya (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण (of अनुक्रमाः)

• अनुक्रमाः: successive orders/gradations
• अनुक्रमाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: anukrama (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन

• तथा: thus, likewise
• तथा: Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb: ‘thus/likewise’)

• सर्वे: all
• सर्वे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण (of एते)

• एते: these
• एते: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: etad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; सर्वनाम

• महाभागाः: greatly fortunate ones
• महाभागाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: mahā (उपसर्ग/पूर्वपद) + bhāga (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; कर्मधारयः (‘great’ + ‘fortunate’)

• पापात्: from sin
• पापात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: pāpa (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन

• मुक्ति: liberation
• मुक्ति: Sambandha (Compound-member/समासाङ्ग)
• Type: Noun
• Root: mukti (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासपूर्वपद); ‘liberation’

• समाश्रयाः: having taken refuge in
• समाश्रयाः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम्-आ-श्रि (धातु) + घञ्/अ (प्रातिपदिक: samāśraya)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; कृदन्त-प्रातिपदिक ‘समाश्रय’ = ‘having taken refuge/depending on’

Speaker

Vyāsa (contextual continuation)

Skanda Dialogue

Listener: Bhārata (Janamejaya)

Visual Art Cues

Scene: A symbolic ‘thousand-part’ measure shown as a scale or lotus with many petals, with beings at different petals receiving rays of purification; Vyāsa indicates proportional shares leading toward liberation.

Characters & Entities

• Vyāsa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Spiritual excellence is understood in degrees, and higher refinement increasingly supports freedom from sin and bondage.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No single site is named; the doctrine undergirds the dharma-teaching atmosphere of Dharmāraṇya.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; it continues the framework of graded spiritual capacity leading toward mukti.