Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 32

Devanagari script

आत्मप्रशंसा मा कार्षीः परिज्ञातेंगितो भव । धने सर्वकुटुंबे च नात्यासक्तः सदा भव

Transliteration

ātmapraśaṃsā mā kārṣīḥ parijñāteṃgito bhava | dhane sarvakuṭuṃbe ca nātyāsaktaḥ sadā bhava

Translation

Đừng tự khen mình; hãy là người hiểu thấu dấu hiệu và ý hướng của cảnh huống và con người. Và chớ bao giờ quá luyến chấp vào của cải, hay cả vào toàn thể gia quyến.

Word by Word

• आत्मप्रशंसा: self-praise
• आत्मप्रशंसा: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आत्मप्रशंसा = आत्मन् (प्रातिपदिक) + प्रशंसा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (आत्मनः प्रशंसा)

• मा: do not
• मा: Pratishedha (Prohibition/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: मा (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक अव्यय (prohibitive particle)

• कार्षीः: you should do/make
• कार्षीः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लुङ्-लकार (आज्ञार्थे ‘मा’ सह; aorist injunctive), मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• परिज्ञात-इङ्गितः: one whose intentions are well understood/observant of signs
• परिज्ञात-इङ्गितः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: परिज्ञातइङ्गित = परि + ज्ञा (धातु) + क्त (कृदन्त) + इङ्गित (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुषार्थः: ‘परिज्ञातम् इङ्गितम् यस्य’ (बहुव्रीह्यर्थे विशेषण-प्रयोग)

• भव: be
• भव: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लोट्-लकार, मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• धने: in wealth
• धने: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: धन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन

• सर्वकुटुम्बे: in the whole family
• सर्वकुटुम्बे: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सर्वकुटुम्ब = सर्व (प्रातिपदिक) + कुटुम्ब (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन; कर्मधारय (सर्वं कुटुम्बम्)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-बोधक अव्यय

• न: not
• न: Pratishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक अव्यय (negation)

• अति-आसक्तः: overly attached
• अति-आसक्तः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: अत्यासक्त = अति (अव्यय) + आसक्त (प्रातिपदिक; कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘आसक्त’ = आ + सञ्ज् (धातु) + क्त; अव्ययीभाव (अति+आसक्त)

• सदा: always
• सदा: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक अव्यय (adverb of time)

• भव: be
• भव: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लोट्-लकार, मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Unspecified (didactic instruction within Brahmottarakhaṇḍa; speaker not stated in the snippet)

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim quietly gives alms without witnesses; he reads subtle cues in a marketplace/ghāṭ scene; behind him, a family and treasure chest appear as lightly sketched, indicating non-clinging; ahead, a temple lamp symbolizes dedication to the divine.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Humility and discernment protect dharma, while non-attachment to wealth and relations preserves inner freedom.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No location is mentioned; the verse is universal ethical instruction.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; the discipline is mental—reject ego and practice measured detachment.