Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 13

Devanagari script

द्वन्द्वयुद्धं करिष्यामि निश्चित्य युयुधे नृप । स कृष्णेन पदाक्षिप्तः पतितः पृथिवीतले

Transliteration

dvandvayuddhaṃ kariṣyāmi niścitya yuyudhe nṛpa | sa kṛṣṇena padākṣiptaḥ patitaḥ pṛthivītale

Translation

“Ta sẽ giao đấu tay đôi,” hắn quyết định, tâu Đại vương, rồi lao vào chiến trận. Nhưng bị Kṛṣṇa đá bằng chân, hắn ngã quỵ xuống mặt đất.

Word by Word

• द्वन्द्वयुद्धम्: single combat
• द्वन्द्वयुद्धम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: द्वन्द्व (प्रातिपदिक) + युद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; द्वन्द्वं (युग्मं) यत् युद्धम्

• करिष्यामि: I will do
• करिष्यामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future/भविष्यत्), परस्मैपदी; उत्तमपुरुष, एकवचन

• निश्चित्य: having decided
• निश्चित्य: Pūrvakāla (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: नि+चित् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)

• युयुधे: fought
• युयुधे: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: युध् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect/परोक्षभूत), आत्मनेपदी; प्रथमपुरुष, एकवचन

• नृप: O king
• नृप: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: नृप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• कृष्णेन: by Kṛṣṇa
• कृष्णेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन

• पदाक्षिप्तः: struck/knocked by a foot
• पदाक्षिप्तः: Karta (Subject complement/कर्तृविशेषण)
• Type: Verb
• Root: पद (प्रातिपदिक) + आ+क्षिप् (धातु)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘पदेन आक्षिप्तः’ (karmadhāraya-like sense, but not a samāsa form here)

• पतितः: fell
• पतितः: Kriya (Result state/क्रिया-फल)
• Type: Verb
• Root: पत् (धातु)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• पृथिवीतले: on the ground
• पृथिवीतले: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पृथिवी (प्रातिपदिक) + तल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; पृथिव्याः तलम्

Speaker

Narrator (addressing a king)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā (contextual)

Type: river

Skanda Dialogue

Listener: King (nṛpa)

Visual Art Cues

Scene: The Dānava resolves on a duel and rushes forward; Kṛṣṇa, unruffled, checks him with a single foot-strike, sending him sprawling to the earth.

Characters & Entities

• Kṛṣṇa
• Andhaka
• Nṛpa (listener/king)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When ego confronts the Divine, defeat can be instantaneous; true strength rests with dharma and the Lord’s will.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No explicit tīrtha is mentioned in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.