Home›Skanda Purana›Avanti Khanda›Reva Khanda›Adhyaya 29›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 1

Devanagari script

युधिष्ठिर उवाच । कावेरीति च विख्याता त्रिषु लोकेषु सत्तम । माहात्म्यं श्रोतुमिच्छामि तस्या मार्कण्ड तत्त्वतः

Transliteration

yudhiṣṭhira uvāca | kāverīti ca vikhyātā triṣu lokeṣu sattama | māhātmyaṃ śrotumicchāmi tasyā mārkaṇḍa tattvataḥ

Translation

Yudhiṣṭhira thưa rằng: Hỡi bậc hiền đức tối thượng, dòng sông mang danh Kāverī lừng danh khắp ba cõi. Hỡi Mārkaṇḍa, con mong được nghe uy đức của nàng theo đúng chân tướng.

Word by Word
युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; वक्ता
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद; (said)
कावेरीKāverī
कावेरी:
Karta/Predicate Subject (कर्ता/विषय)
TypeNoun
Rootकावेरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; नाम
इतिthus (called)
इति:
Avyaya (Quotative/उद्धरण)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/इत्यर्थक-अव्यय (quotative particle)
चand
च:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
विख्याताrenowned
विख्याता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविख्यात (प्रातिपदिक; √ख्या (धातु) से क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; विशेषण (कावेरी)
त्रिषुin three
त्रिषु:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), बहुवचन; संख्यावाचक विशेषण (लोकेषु)
लोकेषुworlds
लोकेषु:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), बहुवचन; स्थान (in the worlds)
सत्तमO best of the virtuous
सत्तम:
Sambodhana (Vocative/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसत् + तम (प्रातिपदिक; तमप्-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; उत्तम-पुरुषार्थक (best of the good) संबोधन
माहात्म्यम्the greatness (glory)
माहात्म्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमाहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; कर्म (object of इच्छामि)
श्रोतुम्to hear
श्रोतुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Root√श्रु (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (infinitive); √श्रु (to hear) (to hear)
इच्छामिI wish
इच्छामि:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√इष् (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
तस्याःof her (of it)
तस्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; सम्बन्ध (of her/of it)
मार्कण्डO Mārkaṇḍa
मार्कण्ड:
Sambodhana (Vocative/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमार्कण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; ऋषिनाम संबोधन
तत्त्वतःin truth / accurately
तत्त्वतः:
Avyaya (Adverb/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतत्त्वतः (अव्यय; तत्त्व + तस्)
Formअव्यय; तस्-प्रत्ययान्त क्रियाविशेषण (adverb: truly/in reality)
Speaker

Yudhiṣṭhira

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāverī

Type: river

Skanda Dialogue

Listener: Mārkaṇḍeya (to answer)

Visual Art Cues

Scene: Forest hermitage scene: Yudhiṣṭhira seated respectfully before sage Mārkaṇḍeya; behind them a river personified as a goddess (Kāverī) rises from flowing waters, indicating ‘three-world renown’.

Characters & Entities
Y
Yudhiṣṭhira
K
Kāverī
M
Mārkaṇḍeya

FAQs

Dharma begins with śravaṇa (reverent listening): seeking the true greatness of a sacred river refines faith and directs pilgrimage rightly.

Kāverī is introduced as a three-world-renowned sacred river, setting up the Kāverī-saṅgama (confluence) glorification in the chapter.

No rite yet; it is an inquiry initiating the māhātmya narration.

←Previous Verse
Next Verse→