Shukla Yajur Veda — Adhyaya 27, Mantra 8
Rishi: Vājasaneyin tradition.
Devata: Bṛhaspati and Savitṛ (with ‘all gods’ as approving chorus).
Chandas: Triṣṭubh.
Samhita Patha (Devanagari)
बृह॑स्पते सवितर्बो॒धयै॑न॒ᳪ सᳪशि॑तं चित्सन्त॒राᳪ सᳪ शि॑शाधि । व॒र्धयै॑नं मह॒ते सौ॑भगाय॒ विश्व॑ एन॒मनु॑ मदन्तु दे॒वाः
Transliteration
bṛ́haspate savitar bodháyainaṃ sáṃśitaṃ cit santarā́ṃ sáṃ śiśādhi | vardháyainaṃ mahaté saubhágāya víśva enám ánu madantu devā́ḥ ||
Translation
Hỡi Bṛhaspati, hỡi Savitṛ, xin đánh thức người ấy; dẫu đã được mài sắc, xin vẫn sắp đặt người ấy cho trọn vẹn để được vượt qua an lành. Xin làm cho người ấy tăng trưởng để đạt đại phúc; nguyện mọi thần linh đều vui mừng nơi người ấy và cùng thuận nhận.
Padapatha (Word Analysis)
बृह॑स्पते । स॒वि॒त॒र् । बो॒धय॑ । ए॒न॒म् । सम्॒ऽशि॑तम् । चि॒त् । स॒न्त॒राम् । सम् । शि॒शा॒धि॒ । व॒र्धय॑ । ए॒न॒म् । म॒ह॒ते । सौ॒ऽभ॒गा॒य॒ । विश्वे॑ । ए॒न॒म् । अनु॑ । म॒द॒न्तु॒ । दे॒वाः ।
Word by Word
बृहस्पतेO Bṛhaspati
बृहस्पते:
सम्बोधन (address)
TypeNoun (सम्बोधन)
Rootबृहस्पति (प्रातिपदिक)
सवितःO Savitṛ
सवितः:
सम्बोधन (address)
TypeNoun (सम्बोधन)
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
बोधयawaken / rouse
बोधय:
क्रिया
TypeVerb
Rootबुध्
एनम्this (him)
एनम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
संसितम्sharpened / whetted
संसितम्:
कर्म (विशेषण-रूपेण)
TypeAdjective (past participle)
Rootसम् + सि (धातु) → संसित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
चित्even / indeed
चित्:
सम्बन्ध/निपात (emphasis)
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय)
सन्तराम्more thoroughly / more completely
सन्तराम्:
क्रियाविशेषण
TypeAdverbial (comparative)
Rootसन्तर (प्रातिपदिक; तुलनार्थक/क्रियाविशेषण-प्रयोग)
सम्together, completely
सम्:
क्रियाविशेषण (prefixal)
TypeIndeclinable (preverb)
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
शिशाधिmake (him) ready / strengthen / set in order
शिशाधि:
क्रिया
TypeVerb
Rootशाध् (शिशाधि = लोट् रूप)
वर्धयincrease / make grow
वर्धय:
क्रिया
TypeVerb
Rootवृध्
एनम्this (him)
एनम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
महतेfor great
महते:
सम्प्रदान (उद्देश्य)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
सौभागायfor good fortune
सौभागाय:
सम्प्रदान (purpose/benefit)
TypeNoun
Rootसौभाग्य (प्रातिपदिक)
विश्वेall
विश्वे:
कर्तृ (with देवाः)
TypeAdjective used as Noun
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
एनम्this (him)
एनम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अनुafter, along; in response
अनु:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootअनु (अव्यय/उपसर्ग)
मदन्तुlet (them) rejoice / be glad
मदन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootमद्
देवाःthe gods
देवाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
B
BṛhaspatiS
SavitṛV
Viśve Devāḥ (All Gods)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes