Previous Mantra
Next Mantra

Shukla Yajur Veda — Adhyaya 19, Mantra 77

Rishi: Prajāpati (as cosmogonic agent); ritually voiced by the Adhvaryu.
Devata: Prajāpati; Indra (via indriya refrain).
Chandas: Refrain-based liturgical unit.

दृ॒ष्ट्वा रू॒पे व्याक॑रोत् सत्यानृ॒ते प्र॒जाप॑तिः । अश्र॑द्धा॒मनृ॒तेऽद॑धाच्छ्र॒द्धाᳪ स॒त्ये प्र॒जाप॑तिः । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यं वि॒पान॑ᳪ शु॒क्रमन्ध॑स॒ इन्द्र॑स्येन्द्रि॒यमि॒दं पयो॒ऽमृतं॒ मधु॑

dṛṣṭvā rūpé vyā̀karot satyānṛté prajāpátiḥ | áśraddhām anṛté’dadhāc chraddhā́ṃ satyé prajāpátiḥ | ṛténá satyám indriyáṃ vipānáṃ śukrám ándhasa índrasyendriyám idáṃ páyo’mṛtáṃ mádhu

Thấy hai hình tướng, Prajāpati phân định chân thật và phi chân thật. Ngài đặt sự vô tín vào phi chân thật; đặt niềm tin vào chân thật—Prajāpati. Nhờ ṛta—nhờ satya—đạt được uy lực của Indra: chén uống ấy, tinh chất sáng rực của loài cây; đây chính là sức mạnh của Indra—sữa này, cam lộ bất tử, ngọt như mật.

दृ॒ष्ट्वा । रू॒पे इति । वि॒-आक॑रोत् । स॒त्य-अ॑नृ॒ते इति । प्र॒जाप॑तिः । अश्र॑द्धाम् । अनृ॒ते । अ॒द॑धात् । श्र॒द्धाम् । स॒त्ये । प्र॒जाप॑तिः । ऋ॒तेन॑ । स॒त्यम् । इ॒न्द्रि॒यम् । वि॒पान॑म् । शु॒क्रम् । अन्ध॑सः । इन्द्र॑स्य । इ॒न्द्रि॒यम् । इ॒दम् । पयः॑ । अ॒मृत॑म् । मधु॑

दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
(क्रियाविशेषणम्) पूर्वकालिक-क्रिया
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
रूपेin/with the two forms
रूपे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
व्याकरोत्he distinguished / separated
व्याकरोत्:
(मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootवि + आ + कृ (धातु)
सत्यानृतेtruth and untruth
सत्यानृते:
Karma
TypeNoun
Rootसत्य + अनृत (प्रातिपदिक-द्वन्द्व)
प्रजापतिःPrajāpati
प्रजापतिः:
Kartā
TypeNoun
Rootप्रजापति (प्रातिपदिक)
अश्रद्धाम्lack of faith
अश्रद्धाम्:
Karma
TypeNoun
Rootअ-श्रद्धा (प्रातिपदिक)
अनृतेin untruth
अनृते:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootअनृत (प्रातिपदिक)
अदधात्he placed / established
अदधात्:
(मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootआ + धा (धातु)
श्रद्धाम्faith
श्रद्धाम्:
Karma
TypeNoun
Rootश्रद्धा (प्रातिपदिक)
सत्येin truth
सत्ये:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसत्य (प्रातिपदिक)
प्रजापतिःPrajāpati
प्रजापतिः:
Kartā
TypeNoun
Rootप्रजापति (प्रातिपदिक)
ऋतेनby/with ṛta (cosmic order)
ऋतेन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
सत्यम्truth
सत्यम्:
Kartā
TypeNoun
Rootसत्य (प्रातिपदिक)
इन्द्रियम्power / vigor
इन्द्रियम्:
Kartā
TypeNoun
Rootइन्द्रिय (प्रातिपदिक)
विपानम्(the) strainer / filtering (vessel)
विपानम्:
Kartā
TypeNoun
Rootविपान (प्रातिपदिक)
शुक्रम्bright, pure
शुक्रम्:
(विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootशुक्र (प्रातिपदिक)
अन्धसःof soma-juice
अन्धसः:
(सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootअन्धस् (प्रातिपदिक)
इन्द्रस्यof Indra
इन्द्रस्य:
(सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
इन्द्रियम्power / vigor
इन्द्रियम्:
Kartā
TypeNoun
Rootइन्द्रिय (प्रातिपदिक)
इदम्this
इदम्:
Kartā
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पयःmilk; nourishing drink
पयः:
Kartā
TypeNoun
Rootपयस् (प्रातिपदिक)
अमृतम्immortality; ambrosia
अमृतम्:
Kartā
TypeNoun
Rootअमृत (प्रातिपदिक)
मधुhoney; sweetness
मधु:
Kartā
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
P
Prajāpati
I
Indra