Shukla Yajur Veda — Adhyaya 18, Mantra 54
Rishi: Ritual formula tradition (often treated as yajus without fixed ṛṣi in later lists)
Devata: Path (Pátha) / cosmic axis of the rite (with implicit Viśve Devāḥ cosmology)
Chandas: Yajus-prose with triṣṭubh-like cadence in parts (commonly classified as yajus)
Samhita Patha (Devanagari)
दि॒वो मू॒र्धाऽसि॑ पृथि॒व्या नाभि॒रूर्ग॒पामोष॑धीनाम् । वि॒श्वायु॒ः शर्म॑ स॒प्रथा॒ नम॑स्प॒थे ॥
Transliteration
divó mūrdhā́si pr̥thivyā́ nā́bhir ū́rg apā́m óṣadhīnām | viśvā́yuḥ śárma sapráthā námaḥ pathé ||
Translation
Ngài là đỉnh đầu của trời, là rốn của đất, là tinh túy của nước và của cây thuốc. Sự sống của muôn loài, sự che chở trải rộng—xin kính lễ Con Đường (Path).
Padapatha (Word Analysis)
दि॒वः । मू॒र्धा । अ॒सि॒ । पृ॒थि॒व्याः । नाभिः । ऊ॒र्ग् । अ॒पाम् । ओष॑धीनाम् । वि॒श्वायु॒ः । शर्म॑ । स॒प्रथा॒ । नमः । प॒थे ।
Word by Word
दिवःof heaven
दिवः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootदिव् (प्रातिपदिक: दिव्/द्यौ-)
मूर्धाhead, summit
मूर्धा:
कर्तृ/विशेष्य (predicate nominative)
TypeNoun
Rootमूर्धन् (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
अख्यात (copula)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
पृथिव्याःof the earth
पृथिव्याः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
नाभिःnavel, center
नाभिः:
कर्तृ/विशेष्य (predicate nominative)
TypeNoun
Rootनाभि (प्रातिपदिक)
ऊर्गपाम्of the sap-drinkers (i.e., those that drink nourishment)
ऊर्गपाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootऊर्गपा (प्रातिपदिक; ऊर्ज्/ऊर्ग् + पा ‘to drink’ → ‘sap-drinker’)
ओषधीनाम्of the plants/herbs
ओषधीनाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootओषधि (प्रातिपदिक)
विश्वायुःall-life, possessing universal life
विश्वायुः:
कर्तृ/विशेष्य (predicate nominative)
TypeAdjective (used substantively)
Rootविश्वायु (प्रातिपदिक; विश्व + आयुस्)
शर्मshelter, protection, bliss
शर्म:
कर्तृ/विशेष्य (predicate nominative)
TypeNoun
Rootशर्मन् (प्रातिपदिक)
सप्रथाःwide-spreading, far-extended
सप्रथाः:
कर्तृ/विशेष्य (predicate nominative)
TypeAdjective
Rootसप्रथा (प्रातिपदिक; स- + प्रथा)
नमःobeisance, salutation
नमः:
कर्म (of implied ‘we offer’)
TypeNoun
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
पथेto the path (unto the way)
पथे:
सम्प्रदान (recipient)
TypeNoun
Rootपथिन्/पथ (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
P
Pátha (the Path/Way)V
Viśve Devāḥ (implicit)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes