भोजन-आह्वान-प्रकरणम् — The Episode of Invitation and the Divine Feast

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ शैलवरस्तात हिमवान्भाग्यसत्तमः । प्राङ्गणं रचयामास भोजनार्थं विचक्षणः

Phạm Thiên nói: Rồi sau đó, Himavān—bậc tối thắng trong các núi, hỡi người thân yêu, và là kẻ phúc đức bậc nhất—với trí tuệ và sự tinh tường, đã sửa soạn sân rộng để dọn bữa.

Verse 2

मार्जनं लेपनं सम्यक्कारयामास तस्य सः । स सुगन्धैरलञ्चक्रे नानावस्तुभिरादरात्

Ngài cho tiến hành việc quét dọn và xoa bôi (tẩy uế, trang sức) một cách chu đáo; rồi với lòng cung kính, Ngài trang hoàng bằng hương liệu thơm và nhiều vật phẩm khác nhau.

Verse 3

अथ शैलस्सुरान्सर्वानन्यानपि च सेश्वरान् । भोजनायाह्वयामास पुत्रैश्शैलैः परैरपि

Bấy giờ Sơn vương (Hi-mã-lạp-sơn) mời tất cả chư thiên, cùng các loài thần linh khác với những vị chủ tể của họ, đến dự bữa tiệc cúng lễ; và ngài cũng mời cả các con trai mình, tức các dãy núi khác, cùng tham dự.

Verse 4

शैलाह्वानमथाकर्ण्य स प्रभुस्साच्युतो मुने । सर्वैस्सुरादिभिस्तत्र भोजनाय ययौ मुदा

Hỡi hiền triết, nghe lời thỉnh mời của Śaila (Hi-mã-lạp-sơn), đấng Đại Chủ Acyuta (Viṣṇu) đầy uy lực đã hoan hỷ đến đó, cùng với hết thảy chư thiên và các chúng sinh cõi trời khác, để dự tiệc.

Verse 5

गिरिः प्रभुं च सर्वांस्तान्सुसत्कृत्य यथाविधि । मुदोपवेशयामास सत्पीठेषु गृहान्तरे

Rồi Girirāja (Hi-mã-lạp-sơn) kính cẩn tiếp đãi Đức Chúa và hết thảy tùy tùng ấy đúng theo nghi lễ; và trong niềm hoan hỷ, ngài an vị họ trên những tòa ngồi cao quý ở nội điện.

Verse 6

नानासुभोज्यवस्तूनि परिविष्य च तत्पुनः । साञ्चलिर्भोजनायाज्ञां चक्रे विज्ञप्तिमानतः

Sau khi dọn bày nhiều món ăn thượng hảo hết lần này đến lần khác, Sāñcali với lòng khiêm cung kính cẩn đã thưa mời và cho phép bắt đầu bữa dùng lễ thực.

Verse 7

अथ सम्मानितास्तत्र देवा विष्णुपुरोगमाः । सदाशिवं पुरस्कृत्य बुभुजुस्सकलाश्च ते

Bấy giờ tại đó, chư thiên do Viṣṇu dẫn đầu, sau khi được tiếp đãi tôn kính đúng mực, tôn Sadāśiva làm bậc đứng đầu; và tất cả cùng thọ hưởng lễ phẩm một cách đồng thời.

Verse 8

तदा सर्वे हि मिलिता ऐकपद्येन सर्वशः । पंक्तिभूताश्च बुभुजु र्विहसन्तः पृथक्पृथक्

Bấy giờ tất cả đều từ mọi phía tụ hội về một chỗ; rồi ngồi thành hàng ngay ngắn, mỗi người ở vị trí của mình mà thọ thực, vừa ăn vừa cười vui hoan hỷ.

Verse 9

नन्दिभृंगिवीरभद्रवीरभद्रगणाः पृथक् । बुभुजुस्ते महाभागाः कुतूहलसमन्विताः

Nandin, Bhṛṅgī, Vīrabhadra và các đoàn tùy chúng của Vīrabhadra, mỗi vị ở chỗ riêng của mình, đều thọ hưởng lễ phẩm. Những bậc tùy tùng phước đức ấy tràn đầy niềm hiếu kỳ kỳ diệu.

Verse 10

देवास्सेन्द्रा लोकपाला नानाशोभासमन्विताः । बुभुजुस्ते महाभागा नानाहास्यरसैस्सह

Chư thiên cùng với Indra và các Hộ Thế, rực rỡ muôn vẻ, những bậc phước lành ấy đều thọ hưởng lễ hội, giữa bao cung bậc tiếng cười và niềm vui hoan hỷ.

Verse 11

सर्वे च मुनयो विप्रा भृग्वाद्या ऋषयस्तथा । बुभुजु प्रीतितस्सर्वे पृथक् पंक्तिगतास्तदा

Bấy giờ tất cả các bậc hiền triết và các vị Bà-la-môn thánh kiến—Bhrigu cùng các Ṛṣi khác nữa—ngồi thành những hàng riêng, hoan hỷ thọ thực, ai nấy đều tràn đầy niềm vui trong lòng.

Verse 12

तथा चण्डीगणास्सर्वे बुभुजुः कृतभाजनाः । कुतूहलं प्रकुर्वन्तो नानाहास्यकरा मुदा

Cũng vậy, toàn thể các đoàn tùy chúng của Caṇḍī đều thọ thực, phần ăn đã được dọn sẵn. Với lòng háo hức hiếu kỳ, lại buông nhiều lời đùa vui, họ hân hoan trong niềm mừng rỡ.

Verse 13

एवन्ते भुक्तवन्तश्चाचम्य सर्वे मुदान्विताः । विश्रामार्थं गताः प्रीत्या विष्ण्वाद्यास्स्वस्वमाश्रमम्

Thế rồi, sau khi đã dùng bữa thỏa lòng và súc miệng uống nước để thanh tịnh, tất cả đều hoan hỷ. Viṣṇu cùng các vị khác, với lòng thân ái, trở về các đạo tràng ẩn tu của mình để nghỉ ngơi.

Verse 14

मेनाज्ञया स्त्रियस्साध्व्य श्शिवं सम्प्रार्थ्य भक्तितः । गेहे निवासयामासुर्वासाख्ये परमोत्सवे

Hỡi phu nhân hiền đức, theo lệnh của Menā, các phụ nữ ấy đã chí thành khẩn cầu Đức Śiva, rồi thỉnh Ngài ngự trong nhà vào đại lễ tối thượng mang tên Vāsā.

Verse 15

रत्नसिंहासने शम्भुर्मेनादत्ते मनोहरे । सन्निधाय मुदा युक्तो ददृशे वासमन्दिरम्

Đức Śambhu ngự trên bảo tòa châu báu mỹ lệ do Menā dâng tặng; với niềm hoan hỷ, Ngài tiến lại gần và chiêm ngưỡng cung điện cư trú đã được chuẩn bị làm nơi ngự của Ngài.

Verse 16

रत्नप्रदीपशतकैर्ज्वलद्भिर्ज्वलितं श्रिया । रत्नपात्रघटाकीर्णं मुक्तामणिविराजितम्

Nơi ấy rực sáng với vẻ huy hoàng cát tường, được thắp lên bởi hàng trăm ngọn đèn rực rỡ làm bằng châu báu. Bên trong đầy các bình, chén và vò bằng bảo vật, lại lấp lánh ngời ngời bởi ngọc trai và các loại bảo châu.

Verse 17

रत्नदर्प्पणशोभाढ्यं मण्डितं श्वेतचामरैः । मुक्तामणिसुमालाभिर्वेष्टितं परमर्द्धिमत्

Nơi ấy rạng rỡ bởi vẻ đẹp của những tấm gương như châu báu, được trang hoàng bằng những phất trần trắng. Lại được bao quanh bởi các vòng hoa kết bằng ngọc trai và bảo châu—dồi dào phú quý và huy hoàng tối thượng.

Verse 18

अनूपमम्महादिव्यं विचित्रं सुमनोहरम् । चित्ताह्लादकरं नानारचनारचितस्थलम्

Nơi ấy vô song—cực kỳ thiên giới, kỳ diệu lạ thường và mê hoặc tuyệt mỹ; làm hoan hỷ tâm ý, và mặt đất được bày dựng bằng muôn kiểu thiết kế, sắp đặt nghệ thuật.

Verse 19

शिवदत्तवरस्यैव प्रभावमतुलम्परम् । दर्शयन्तं समुल्लासि शिवलोकाभिधानकम्

Bấy giờ nơi ấy rực sáng, phô bày uy lực vô thượng, không gì sánh được của ân phúc do Śiva ban; cõi ấy nổi danh là “Śivaloka”, chói ngời trong niềm hân hoan tột bậc.

Verse 20

नानासुगन्धसद्द्रव्यैर्वासितं सुप्रकाशकम् । चन्दनागुरुसंयुक्तं पुष्पशय्यासमन्वितम्

Nơi ấy ngào ngạt hương thơm của bao thứ hương liệu quý, lại rực rỡ ánh quang minh. Hương đàn và trầm (agaru) hòa quyện, và được sắm một giường hoa.

Verse 21

नानाचित्रविचित्राढ्यं निर्मितं विश्वकर्म्मणा । रत्नेन्द्रसाररचितैराचितं हारकैर्वरैः

Do Viśvakarman kiến tạo, nơi ấy tràn đầy những hoa văn kỳ diệu muôn vẻ; lại được trang sức bằng những chuỗi ngọc tuyệt hảo, kết từ tinh túy thượng hạng của các bảo châu vương giả.

Verse 22

कुत्रचित्सुरनिर्माणं वैकुण्ठं सुमनोहरम् । कुत्रचिच्च ब्रह्मलोकं लोकपालपुरं क्वचित्

Có nơi hiện ra Vaikuṇṭha tuyệt mỹ, do chư thiên kiến lập; có nơi hiện ra Brahmaloka; và có nơi hiện ra các thành trì của Lokapāla, những vị hộ thần trấn giữ các phương.

Verse 23

कैलासं कुत्रचिद्रम्यं कुत्रचिच्छक्रमन्दिरम् । कुत्रचिच्छिवलोकं च सर्वोपरि विराजितम्

Có nơi rực sáng Kailāsa diễm lệ; có nơi là cung điện của Śakra (Indra); và có nơi là Śivaloka—huy hoàng vượt trên hết thảy, ngự trị tối thượng.

Verse 24

एतादृशगृहं सर्वदृष्टाश्चर्य्यं महेश्वरः । प्रशंसन् हिमशैलेशं परितुष्टो बभूव ह

Thấy nơi cư ngụ như thế—kỳ diệu vượt mọi điều từng thấy—Đại Thần Mahādeva liền tán dương Chúa tể núi Hi-mã-lạp-sơn và hoan hỷ trọn vẹn.

Verse 25

तत्रातिरमणीये च रत्नपर्य्यंक उत्तमे । अशयिष्ट मुदा युक्तो लीलया परमेश्वरः

Tại đó, nơi chốn vô cùng mỹ lệ, trên chiếc sàng ngọc báu thượng hạng, Đấng Tối Thượng Parameśvara nằm xuống, lòng hoan hỷ, như một cuộc du hí trong thần līlā của Ngài.

Verse 26

हिमाचलश्च स्वभ्रातॄन्भोजयामास कृत्स्नशः । सर्वानन्यांश्च सुप्रीत्या शेषकृत्यं चकार ह

Bấy giờ Himācala (Himālaya) đã khoản đãi trọn vẹn tất cả các huynh đệ của mình; lại với lòng mến thương sâu dày, ngài cũng tôn kính hết thảy những người khác và chu toàn các nghi lễ còn lại.

Verse 27

एवं कुर्वति शैलेशे स्वपति प्रेष्ठ ईश्वरे । व्यतीता रजनी सर्वा प्रातःकालो बभूव ह

Khi Nữ Chúa núi non (Pārvatī) đang chuyên tâm thực hành nghi hạnh như vậy, Đấng Īśvara—vị phu quân yêu dấu—đã thiếp ngủ. Trọn đêm trôi qua, và buổi sớm đã đến.

Verse 28

अथ प्रभातकाले च धृत्युत्साहपरायणाः । नानाप्रकारवाद्यानि वादयाञ्चक्रिरे जनाः

Rồi vào lúc rạng đông, dân chúng—vững chí và đầy nhiệt tâm—bắt đầu tấu lên các nhạc khí đủ mọi loại.

Verse 29

सर्वे सुरास्समुत्तस्थुर्विष्ण्वाद्यास्सुमुदान्विताः । स्वेष्टं संस्मृत्य देवेशं सज्जिभूतास्ससंभ्रमाः

Bấy giờ tất cả chư thiên—do Viṣṇu dẫn đầu—cùng đứng dậy, lòng tràn hoan hỷ. Nhớ đến Đấng mình tôn thờ là Śiva, Chúa tể của chư thiên, họ lập tức sửa soạn, với niềm kính ngưỡng hăm hở và vội vã.

Verse 30

स्ववाहनानि सज्जानि कैलासङ्गन्तुमुत्सुकाः । कृत्वा सम्प्रेषयामासुर्धर्मं शिवसमीपतः

Nóng lòng lên đường đến Kailāsa, họ sửa soạn các linh thú (cỗ xe) của mình cho sẵn sàng, rồi từ ngay trước thánh nhan của Śiva, họ sai phái Dharma đi.

Verse 31

वासगेहमथागत्य धर्मो नारायणाज्ञया । उवाच शंकरं योगी योगीशं समयोचितम्

Bấy giờ Dharma, theo lệnh của Nārāyaṇa, đến nơi cư ngụ và thưa với Śaṅkara—bậc Chúa tể của các yogin—những lời hợp với thời khắc ấy.

Verse 32

धर्म उवाच । उत्तिष्ठोत्तिष्ठ भद्रन्ते भव नः प्रमथाधिप । जनावासं समागच्छ कृतार्थं कुरु तत्र तान्

Dharma thưa rằng: “Xin đứng dậy, đứng dậy, bậc cát tường; xin Ngài hiện diện vì chúng con, ô Chúa tể các Pramatha. Xin đến nơi cư trú của muôn người, và tại đó làm cho họ được viên mãn sở nguyện.”

Verse 33

ब्रह्मोवाच । इति धर्मवचः श्रुत्वा विजहास महेश्वरः । ददर्श कृपया दृष्ट्या तल्पमुज्झाञ्चकार ह

Brahmā nói: Nghe lời của Dharma như thế, Mahādeva khẽ mỉm cười. Rồi với ánh nhìn từ bi, Đại Chúa rời khỏi giường và đứng dậy.

Verse 34

उवाच विहसन् धर्म त्वमग्रे गच्छ तत्र ह । अहमप्यागमिष्यामि द्रुतमेव न संशयः

Mỉm cười, Ngài nói: “Hỡi Dharma, ngươi hãy đi trước đến đó. Ta cũng sẽ đến mau chóng—không chút nghi ngờ.”

Verse 35

ब्रह्मोवाच । इत्युक्तश्शंकरेणाथ जनावासं जगाम सः । स्वयङ्गन्तुमना आसीत्तत्र शम्भुरपि प्रभुः

Brahmā nói: Được Śaṅkara dặn như thế, người ấy liền đi đến nơi cư trú của dân chúng. Còn Chúa tể Śambhu, bậc Đại Chủ Tể, cũng tự mình khởi ý quyết đến đó.

Verse 37

अथ शंम्भुर्भवाचारी प्रातःकृत्यं विधाय च । मेनामान्त्र्य कुध्रं च जनावासं जगाम सः

Bấy giờ Śambhu, giữ đúng hạnh nghi của thánh nguyện, làm xong các nghi lễ buổi sớm; rồi kính cẩn cáo biệt Menā và cả Kudhrā, Ngài lên đường đến nơi cư trú của dân chúng.

Verse 38

महोत्सवस्तदा चासीद्वेदध्वनिरभून्मुने । वाद्यानि वादयामासुर्जनाश्चातुर्विधानि च

Hỡi bậc hiền triết, khi ấy diễn ra một đại lễ hội; âm vang tụng đọc Veda dậy lên. Dân chúng thuộc cả bốn giai tầng cũng hòa tấu các nhạc khí.

Verse 39

शम्भुरागत्य स्वस्थानं ववन्दे च मुनींस्तदा । हरिं च मां भवाचारात् वन्दितोऽभूत्सुरादिभिः

Rồi Śambhu trở về nơi ngự của Ngài và đảnh lễ các bậc hiền thánh. Theo đúng phép tắc thánh hạnh, Ngài cũng kính chào Hari; và cả ta nữa, cũng được chư thiên cùng các bậc thiên giới khác tôn kính đúng nghi.

Verse 40

जयशब्दो बभूवाथ नमश्शब्दस्तथैव च । वेदध्वनिश्च शुभदो महाकोलाहलोऽभवत्

Bấy giờ tiếng hô “Chiến thắng!” vang lên, và tiếng “Namaḥ!” cũng dậy khắp; âm vang cát tường của các Veda lại ngân rền, khiến một cơn náo động lớn lao, tôn nghiêm bừng khởi.

Verse 52

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्डे वरवर्गभोजनशिवशयनवर्णनं नाम द्विपञ्चाशत्तमोऽध्यायः

Như vậy, trong Thánh thư Śrī Śiva Mahāpurāṇa—thuộc phần thứ hai, Rudra-saṃhitā, và trong phân đoạn thứ ba, Pārvatī-khaṇḍa—kết thúc chương thứ năm mươi hai, mang tên “Mô tả yến tiệc cho đoàn nhà trai và sự an nghỉ của Śiva.”