Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

मेनायाः क्रोध-विलापः — Menā’s Lament and Reproach

to the Sage

सिंहसेवां तथा मुक्त्वा शृगालस्सेवितस्त्वया । ब्रह्मविद्यां तथा मुक्त्वा कुगाथा च श्रुता त्वया

siṃhasevāṃ tathā muktvā śṛgālassevitastvayā | brahmavidyāṃ tathā muktvā kugāthā ca śrutā tvayā

Bỏ việc phụng sự sư tử, ngươi lại đi phụng sự chó rừng. Bỏ thánh trí Brahman (Brahmavidyā), ngươi lại lắng nghe những chuyện hèn mọn, vô giá trị.

siṃha-sevāmservice of a lion
siṃha-sevām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsiṃha (प्रातिपदिक) + sevā (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (siṃhasya sevā); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन — Feminine, Accusative, Singular
tathālikewise
tathā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
muktvāhaving given up
muktvā:
Kriyā (क्रिया; पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootmuc (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund) — ‘having abandoned/left’
śṛgālaḥa jackal
śṛgālaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśṛgāla (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन — Masculine, Nominative, Singular
sevitaḥwas served
sevitaḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootsev (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — ‘served/attended’
tvayāby you
tvayā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formसर्वनाम, द्वितीया? (न) तृतीया-विभक्ति, एकवचन — Pronoun ‘you’, Instrumental Singular
brahma-vidyāmknowledge of Brahman
brahma-vidyām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक) + vidyā (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (brahmaṇaḥ vidyā); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन — Feminine, Accusative, Singular
tathālikewise
tathā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
muktvāhaving abandoned
muktvā:
Kriyā (क्रिया; पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootmuc (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund) — ‘having abandoned’
ku-gāthāa bad song/verse
ku-gāthā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootku- (उपसर्ग/निपात) + gāthā (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय (kugāthā = ‘bad gāthā’); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन — Feminine, Nominative, Singular
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
śrutāwas heard
śrutā:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootśru (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — ‘heard’
tvayāby you
tvayā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formसर्वनाम, तृतीया-विभक्ति, एकवचन — Instrumental Singular

Lord Shiva (admonishing in a teaching context within the Pārvatīkhaṇḍa narrative)

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Dakṣiṇāmūrti

Sthala Purana: Not a Jyotirliṅga account; it is a didactic rebuke contrasting noble service and liberating brahmavidyā with inferior attachments and frivolous hearing.

Significance: General teaching: avoid kuśruti/ku-saṅga; seek brahmavidyā and sat-saṅga oriented to Śiva, the true teacher.

Role: teaching

FAQs

It contrasts the noble path of liberating spiritual discipline (brahmavidyā) with inferior distractions, urging the seeker to choose what leads to Shiva-realization and freedom from bondage.

It implies prioritizing elevated Shiva-sādhana—such as focused devotion to Saguna Shiva through Linga worship—over trivial pursuits that weaken faith and inner purity.

A practical takeaway is to replace idle listening with śravaṇa of Shiva-tattva and steady japa of the Panchākṣarī (Om Namaḥ Śivāya), supported by disciplined worship.