वराङ्ग्याः सुतजन्म-उत्पातवर्णनम् | Birth of Varāṅgī’s Son and the Description of Portents (Utpātas)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ सा गर्भमाधत्त वरांगी तत्पुरादरात् । स ववर्द्धाभ्यंतरे हि बहुवर्षैः सुतेजसा

Phạm Thiên nói: “Bấy giờ, người nữ có thân thể mỹ lệ ấy thụ thai, do lòng tôn kính đối với thánh thành kia. Thai nhi trong bụng nàng lớn lên suốt nhiều năm, được nuôi dưỡng bởi chính uy quang linh lực của mình.”

Verse 2

ततः सा समये पूर्णे वरांगी सुषुवे सुतम् । महाकायं महावीर्यं प्रज्वलंतं दिशो दश

Khi thời kỳ viên mãn đến, người nữ cao quý ấy sinh một con trai—thân hình to lớn, dũng lực phi thường—rực sáng như lửa bừng, chiếu soi mười phương.

Verse 3

तदैव च महोत्पाता बभूवुर्दुःखहेतवः । जायमाने सुते तस्मिन्वरांग्यात्सुखदुःखदे

Ngay lúc ấy, những điềm dữ lớn lao bỗng hiện khởi—báo hiệu sầu khổ. Vì khi người con ấy đang chào đời từ người nữ mỹ lệ, chàng trở thành nguyên nhân của cả niềm vui lẫn nỗi buồn.

Verse 4

दिवि भुव्यंतरिक्षे च सर्वलोकभयंकराः । अनर्थसूचकास्तात त्रिविधास्तान्ब्रवीम्यहम्

“Trên trời, dưới đất và nơi trung giới (khí quyển) đều hiện ra những điềm dữ ghê rợn khiến muôn loài kinh hãi. Này hiền hữu, các điềm báo tai ương ấy có ba loại—nay ta sẽ nói rõ.”

Verse 5

सोल्काश्चाशनयः पेतुर्महाशब्दा भयंकराः । उदयं चक्रुरुत्कृष्टाः केतवो दुःखदायकाः

Thiên thạch và lôi điện giáng xuống, phát ra những tiếng nổ rền vang ghê rợn; lại có những sao chổi điềm dữ vút cao trên trời—đó là dấu báo đem đến sầu khổ.

Verse 6

चचाल वसुधा साद्रिर्जज्वलुस्सकला दिशः । चुक्षुभुस्सरितस्सर्वाः सागराश्च विशेषतः

Đất rung chuyển cùng với núi non; bốn phương bừng cháy như lửa. Muôn dòng sông đều cuộn lên dữ dội, và nhất là các đại dương dâng trào trong cơn chấn động mạnh.

Verse 7

हूत्करानीरयन्धीरान्खरस्पर्शो मरुद्ववौ । उन्मूलयन्महावृक्षान्वात्यानीकोरजोध्वजः

Một luồng gió dữ thổi tới, cất lên những tiếng hú rợn người và quất mạnh thô bạo. Như đoàn lốc xoáy giương cờ bụi, nó bật gốc những cây đại thụ—điềm báo sức động loạn tụ hội khi định mệnh chuyển về thánh ý của Śiva.

Verse 8

सराह्वोस्सूर्य्यविध्वोस्तु मुहुः परिधयोऽभवन् । महाभयस्य विप्रेन्द्र सूचकास्सुखहारकः

Hỡi bậc Bà-la-môn tối thượng, quanh mặt trời hết lần này đến lần khác hiện ra những quầng sáng, như thể bị đánh trúng mà lu mờ—đó là điềm báo của đại kinh hãi, cướp mất mọi an lạc.

Verse 9

महीध्रविवरेभ्यश्च निर्घाता भयसूचकाः । रथनिर्ह्रादतुल्याश्च जज्ञिरेऽवसरे ततः

Ngay trong khoảnh khắc ấy, những tiếng nổ sấm rền ghê rợn—điềm báo của nỗi sợ—vang lên từ các khe núi, ầm ầm như tiếng xe chiến mã gầm rú.

Verse 10

सृगालोलूकटंकारैर्वमन्त्यो मुखतोऽनलम् । अंतर्ग्रामेषु विकटं प्रणेदुरशिवाश्शिवाः

Với tiếng kêu chát chúa của chó rừng và cú mèo, như thể phun lửa từ miệng, những chó rừng cái hung tợn—điềm gở—tru lên dữ dội trong các thôn xóm, báo hiệu loạn lạc và tai ương.

Verse 11

यतस्ततो ग्रामसिंहा उन्नमय्य शिरोधराम् । संगीतवद्रोदनवद्व्यमुचन्विविधान्रवान्

Rồi những “sư tử của làng” (những người đứng đầu dân chúng), ngẩng cao đầu, cất lên muôn kiểu tiếng kêu—khi như khúc nhạc, khi như tiếng than khóc.

Verse 12

खार्काररभसा मत्ताः सुरैर्घ्नंतो रसांखराः । वरूथशस्तदा तात पर्यधावन्नितस्ततः

Bị cơn ồn ào náo loạn làm cho cuồng dại, bọn rasāṅkhara—khi bị chư thiên đánh gục—hỡi người thân yêu, liền chạy tán loạn từng toán, lao qua lao lại, trốn về mọi hướng.

Verse 13

खगा उदपतन्नीडाद्रासभत्रस्तमानसः । क्रोशंतो व्यग्रचित्ताश्च स्थितमापुर्न कुत्रचित्

Bầy chim, tâm trí kinh hoàng vì tiếng lừa hí, liền tung mình khỏi tổ. Chúng kêu la, lòng rối bời, và chẳng thể tìm được nơi nào để đậu yên nghỉ.

Verse 14

शकृन्मूत्रमकार्षुश्च गोष्ठेऽरण्ये भयाकुलः । बभ्रमुः स्थितिमापुर्नो पशवस्ताडिता इव

Bị nỗi sợ bao trùm, họ đại tiện và tiểu tiện—dù ở chuồng bò hay giữa rừng. Họ lang thang, không sao lấy lại bình tĩnh, như đàn gia súc bị đánh đập.

Verse 15

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्डे तारकासुरतपोराज्यवर्णनंनाम पंचदशोऽध्यायः

Như vậy kết thúc chương mười lăm, mang tựa đề “Mô tả khổ hạnh và vương quyền của Tārakāsura”, trong Śrī Śiva Mahāpurāṇa—thuộc Rudra Saṃhitā (phần thứ hai), trong phần thứ ba gọi là Pārvatī Khaṇḍa.

Verse 16

व्यरुदन्प्रतिमास्तत्र देवानामुत्पतिष्णवः । विनाऽनिलं द्रुमाः पेतुर्ग्रहयुद्धं बभूव खे

Tại đó, các tượng thần dường như rơi lệ, và chư thiên trở nên cuồng động. Dẫu không có gió, cây cối vẫn đổ rạp; trên không trung bỗng dấy lên cuộc chiến giữa các hành tinh.

Verse 17

इत्यादिका बहूत्पाता जज्ञिरे मुनिसत्तम । अज्ञानिनो जनास्तत्र मेनिरे विश्वसंप्लवम्

Như thế, hỡi bậc hiền thánh tối thượng, nhiều điềm gở đã phát sinh. Tại đó, những kẻ vô minh tưởng rằng sự đại hoại của vũ trụ (viśva-saṃplava) đã đến.

Verse 18

अथ प्रजापतिर्नामाकरोत्तस्यासुरस्य वै । तारकेति विचार्यैव कश्यपो हि महौजसः

Bấy giờ Prajāpati, bậc đại lực Kaśyapa, sau khi suy xét kỹ càng, đã ban tên cho asura ấy và gọi là “Tāraka”.

Verse 19

महावीरस्य सहसा व्यज्यमानात्मपौरुषः । ववृधेत्यश्मसारेण कायेनाद्रिपतिर्यथा

Bấy giờ, khi dũng lực bẩm sinh của vị đại anh hùng ấy bỗng nhiên hiển lộ, chàng như lớn vọt lên vô cùng; thân thể trở nên rắn chắc, không lay chuyển như khối đá đặc—tựa như Chúa Tể Núi non vốn kiên cố và đồ sộ theo tự tánh.

Verse 20

अथो स तारको दैत्यो महाबलपराक्रमः । तपः कर्तुं जनन्याश्चाज्ञां ययाचे महामनाः

Bấy giờ, ác thần Tāraka—mạnh mẽ và dũng mãnh phi thường, chí khí cao cả—đã xin mẹ cho phép để thực hành khổ hạnh (tapas), mong đạt quyền năng do sự tu luyện nghiêm cẩn mà có.

Verse 21

प्राप्ताज्ञः स महामायी मायिनामपि मोहकः । सर्वदेवजयं कर्तुं तपोर्थं मन आदधे

Khi đã được chấp thuận, kẻ đại huyễn thuật ấy—có thể mê hoặc cả những kẻ dùng huyễn khác—liền quyết tâm trong lòng thực hành khổ hạnh, với ý định chinh phục hết thảy chư thiên.

Verse 22

मधोर्वनमुपागम्य गुर्वाज्ञाप्रतिपालकः । विधिमुद्दिश्य विधिवत्तपस्तेपे सुदारुणम्

Đến Madhuvana, vâng giữ mệnh lệnh của bậc đạo sư một cách trung tín, hắn đã thực hành một cuộc khổ hạnh vô cùng nghiêm khắc, đúng theo các nghi thức đã định, lấy thánh lệnh làm chuẩn.

Verse 23

ऊर्द्ध्वबाहुश्चैकपादो रविं पश्यन्स चक्षुषा । शतवर्षं तपश्चक्रे दृढचित्तो दृढव्रतः

Giơ hai tay lên cao, đứng một chân, mắt chăm chú nhìn mặt trời, người ấy tu khổ hạnh suốt trăm năm—tâm kiên định, lời nguyện vững bền.

Verse 24

अंगुष्ठेन भुवं स्पृष्ट्वा शत वर्षं च तादृशः । तेपे तपो दृढात्मा स तारकोऽसुरराट्प्रभुः

Chạm đất bằng ngón cái và giữ nguyên tư thế ấy suốt một trăm năm, Tāraka—chúa tể, vua trong hàng A-tu-la—với tâm chí kiên cố đã tu khổ hạnh vô cùng mãnh liệt.

Verse 25

शतवर्षं जलं प्राश्नञ्च्छतवर्षं च वायुभुक् । शतवर्ष जले तिष्ठञ्च्छतं च स्थंडिलेऽतपत्

Suốt một trăm năm, nàng chỉ sống bằng nước; thêm một trăm năm nữa, nàng chỉ sống bằng khí trời. Một trăm năm nàng đứng ngập trong nước, và thêm một trăm năm nàng tu khổ hạnh trên nền đất trơ trọi.

Verse 26

शतवर्षं तथा चाग्नौ शतवर्षमधोमुखः । शतवर्षं तु हस्तस्य तलेन च भुवं स्थित

Suốt một trăm năm, ông ở trong lửa; một trăm năm, ông ở tư thế lộn ngược (đầu chúc xuống). Và một trăm năm, ông đứng trên đất chỉ nhờ lòng bàn tay chống đỡ—như thế mà tu khổ hạnh khắc nghiệt.

Verse 27

शतवर्षं तु वृक्षस्य शाखामालब्य वै मुने । पादाभ्यां शुचिधूमं हि पिबंश्चाधोमुखस्तथा

“Bạch hiền giả, suốt một trăm năm, bám vào cành cây, ông ở tư thế lộn ngược, và chỉ ‘uống’ làn khói thanh tịnh qua đôi bàn chân.”

Verse 28

एवं कष्टतरं तेपे सुतपस्स तु दैत्यराट् । काममुद्दिश्य विधिवच्छृण्वतामपि दुस्सहम्

Như thế, vua của loài Daitya đã tu khổ hạnh cực kỳ khắc nghiệt—nhắm đến Kāma (Chúa Tể của dục vọng). Khổ hạnh ấy được thực hành đúng theo nghi pháp, nhưng đến người chỉ nghe kể cũng khó lòng chịu nổi.

Verse 29

तत्रैवं तपतस्तस्य महत्तेजो विनिस्सृतम् । शिरसस्सर्वंसंसर्पि महोपद्रवकृन्मुने

Tại đó, khi Ngài đang tu khổ hạnh như vậy, một hào quang vĩ đại bừng phát từ thân Ngài. Từ đỉnh đầu lan khắp mọi nơi, nó trở thành nguyên nhân của sự chấn động lớn, hỡi bậc hiền triết.

Verse 30

तेनैव देवलोकास्ते दग्धप्राया बभूविरे । अभितो दुःखमापन्नास्सर्वे देवर्षयो मुने

Chính bởi sức nóng ấy, các cõi trời kia gần như bị thiêu thành tro. Khắp bốn phía, hết thảy các thiên hiền (devarṣi), hỡi bậc hiền triết, đều bị nỗi khổ não bao trùm.

Verse 31

इंद्रश्च भयमापेदे ऽधिकं देवेश्वरस्तदा । तपस्यत्यद्य कश्चिद्वै मत्पदं धर्षयिष्यति

Bấy giờ, Indra—chúa tể chư thiên—càng thêm kinh hãi: “Hôm nay hẳn có kẻ đang tu khổ hạnh và sẽ toan xâm phạm địa vị của ta.”

Verse 32

अकांडे चैव ब्रह्माण्डं संहरिष्यत्ययं प्रभु । इति संशयमापन्ना निश्चयं नोपलेभिरे

Họ khởi lên nghi hoặc: “Chẳng lẽ Đấng Chúa Tể này sẽ bất chợt tiêu dung toàn thể ‘trứng vũ trụ’ (vũ trụ) mà không vì cớ gì sao?” Vì rơi vào mờ mịt như thế, họ không thể đạt đến kết luận chắc chắn.

Verse 33

ततस्सर्वे सुसंमन्त्र्य मिथस्ते निर्जरर्षयः । मल्लोकमगमन्भीता दीना मां समुपस्थिताः

Bấy giờ tất cả các bậc hiền thánh cõi trời, sau khi cùng nhau bàn định, đã đến cảnh giới của ta trong nỗi sợ hãi và u sầu, rồi đến nương tựa nơi ta.

Verse 34

मां प्रणम्य सुसंस्तूय सर्वे ते क्लिष्टचेतसः । कृतस्वंजलयो मह्यं वृत्तं सर्वं न्यवेदयन्

Sau khi đảnh lễ ta và tán dương ta trang nghiêm, tất cả họ—tâm trí khổ não—chắp tay cung kính và bẩm trình với ta trọn vẹn mọi việc đã xảy ra.

Verse 35

अहं सर्वं सुनिश्चित्य कारणं तस्य सद्धिया । वरं दातुं गतस्तत्र यत्र तप्यति सोऽसुरः

Ta đã xét rõ mọi điều bằng trí tuệ chân chánh—thấu suốt nguyên nhân thật sự của việc hắn làm—rồi đi đến chính nơi ấy để ban ân phúc, nơi con asura kia đang hành khổ hạnh.

Verse 36

अवोचं वचनं तं वै वरं ब्रूहीत्यहं मुने । तपस्तप्तं त्वया तीव्रं नादेयं विद्यते तव

Ta nói với hắn những lời này: “Này bậc hiền giả, hãy xin một ân huệ. Khổ hạnh mãnh liệt ngươi đã thực hành không thể không được đền đáp; đối với ngươi, không có điều gì đáng phải giữ lại.”

Verse 37

इत्येवं मद्वचः श्रुत्वा तारकस्स महासुरः । मां प्रणम्य सुसंस्तूय वरं वव्रेऽतिदारुणम्

Nghe lời ta như vậy, Tāraka—đại asura hùng mạnh—đảnh lễ ta, tán dương ta trang nghiêm, rồi xin một ân huệ có hậu quả vô cùng đáng sợ.

Verse 38

तारक उवाच । त्वयि प्रसन्ने वरदे किमसाध्यं भवेन्मम । अतो याचे वरं त्वत्तः शृणु तन्मे पितामह

Tāraka thưa: “Khi Ngài hoan hỷ, ô Đấng ban ân phúc, đối với con còn điều gì là không thể đạt được? Vì thế con xin một ân huệ từ Ngài—xin lắng nghe lời thỉnh cầu của con, ô Đấng Tổ Phụ (Phạm Thiên Brahmā).”

Verse 39

यदि प्रसन्नो देवेश यदि देयो वरो मम । देयं वरद्वयं मह्यं कृपां कृत्वा ममोपरि

“Nếu Ngài, ô Chúa tể chư thiên, đã hoan hỷ—nếu Ngài sẵn lòng ban ân huệ cho con—thì xin thương xót con và ban cho con hai ân phúc này.”

Verse 40

त्वया च निर्मिते लोके सकलेऽस्मिन्महाप्रभो । मत्तुल्यो बलवान्नूनं न भवेत्कोऽपि वै पुमान्

Ô Đại Chúa, trong toàn cõi thế gian này do Ngài tạo dựng, hẳn không có một người nào có thể mạnh mẽ ngang bằng con.

Verse 41

शिववीर्यसमुत्पन्नः पुत्रस्सेनापतिर्यदा । भूत्वा शस्त्रं क्षिपेन्मह्यं तदा मे मरणं भवेत्

Khi người con sinh ra từ thần lực của Śiva trở thành vị thống lĩnh các đạo binh, nếu người ấy cầm vũ khí mà phóng về phía con, thì khi ấy cái chết sẽ đến với con.

Verse 42

इत्युक्तोऽथ तदा तेन दैत्येनाहं मुनीश्वर । वरं च तादृशं दत्त्वा स्वलोकमगमं द्रुतम्

Được tên quỷ ấy thưa như vậy, ô bậc tối thượng giữa các hiền triết, ta liền ban cho hắn ân huệ đúng như thế; và sau khi ban xong, ta mau chóng trở về cõi của mình.

Verse 43

दैत्योऽपि स वरं लब्ध्वा मनसेप्सितमुत्तमम् । सुप्रसन्नोतरो भूत्वा शोणिताख्यपुरं गतः

Daitya đó cũng vậy, sau khi nhận được ân huệ tuyệt vời mà hắn hằng mong ước trong tâm trí, đã trở nên vô cùng vui mừng và với trái tim hoàn toàn mãn nguyện, đã đi đến thành phố được gọi là Śoṇitākhya.

Verse 44

अभिषिक्तस्तदा राज्ये त्रैलोक्यस्यासुरैस्सह । शुक्रेण दैत्यगुरुणाज्ञया मे स महासुरः

Sau đó, đại Asura đó, cùng với các đoàn quân quỷ dữ, đã được phong vương để cai trị ba thế giới—theo lệnh của Śukra, vị thầy của các Daitya, như đã được chỉ dẫn cho tôi.

Verse 45

ततस्तु स महादैत्योऽभवस्त्रैलोक्यनायकः । स्वाज्ञां प्रवर्तयामास पीडयन्सचराचरम्

Sau đó, con quỷ hùng mạnh đó đã trở thành kẻ thống trị ba thế giới. Thực thi mệnh lệnh của chính mình, hắn đã đàn áp tất cả chúng sinh—cả hữu tình và vô tình—trong khắp cõi tạo hóa.

Verse 46

राज्यं चकार विधिवस्त्रिलोकस्य स तारकः । प्रजाश्च पालयामास पीडयन्निर्जरादिकान्

Tāraka sau đó đã cai trị ba thế giới theo đúng nghi thức, và hắn duy trì các thần dân của mình—trong khi đồng thời hành hạ các Deva và các thực thể thiên giới khác.

Verse 47

ततस्स तारको दैत्यस्तेषां रत्नान्युपाददे । इंद्रादिलोकपालानां स्वतो दत्तानि तद्भयात्

Bấy giờ Tāraka, tên ác quỷ, đã đoạt lấy châu báu của họ—chính những bảo vật mà các Hộ Thế Thần, bắt đầu từ Indra, vì sợ hắn mà tự tay dâng nộp.

Verse 48

इंद्रेणैरावतस्तस्य भयात्तस्मै समर्पितः । कुबेरेण तदा दत्ता निधयो नवसंख्यका

Vì sợ hãi hắn, Indra đã dâng con voi Airāvata của mình cho hắn; và khi ấy Kubera cũng ban cho hắn chín kho báu (cửu nidhī).

Verse 49

वरुणेन हयाः शुभ्रा ऋषिभिः कामकृत्तथा । सूर्येणोच्चैश्श्रवा दिव्यो भयात्तस्मै समर्पितः

Varuṇa dâng lên những con ngựa trắng rực rỡ; các bậc hiền thánh cũng ban tặng vật thành tựu ước nguyện. Và Sūrya vì sợ hãi đã hiến dâng cho hắn con ngựa thần Uccaiḥśravā.

Verse 50

यत्र यत्र शुभं वस्तु दृष्टं तेनासुरेण हि । तत्तद्गृहीतं तरसा निस्सारस्त्रिभवोऽभवत्

Hễ ở đâu asura ấy thấy vật gì tốt lành hay quý giá, hắn liền vội vã chiếm đoạt; vì thế ba cõi trở nên rỗng kiệt, bị rút cạn phúc lộc và tinh túy.

Verse 51

समुद्राश्च तथा रत्नान्यदुस्तस्मै भयान्मुने । अकृष्टपच्यासीत्पृथ्वी प्रजाः कामदुघाः खिलाः

Hỡi bậc hiền triết, vì sợ hãi, các đại dương cùng những châu báu quý giá cũng tự dâng mình cho hắn. Đất đai cho lương thực không cần cày xới; và mọi loài khắp nơi đều trở thành ‘ban điều ước’, cho được điều người ta mong cầu.

Verse 52

सूर्यश्च तपते तद्वत्तद्दुःखं न यथा भवेत् । चंद्रस्तु प्रभया दृश्यो वायुस्सर्वानुकूलवान्

Mặt trời quả thật rực cháy, nhưng sức nóng ấy được điều hòa để không trở thành nguyên nhân khổ não. Mặt trăng hiện ra với ánh sáng dịu hiền, và gió thì thuận hòa, dễ chịu cho muôn loài.

Verse 53

देवानां चैव यद्द्रव्यं पितॄणां च परस्य च । तत्सर्वं समुपादत्तमसुरेण दुरात्मना

Của cải nào thuộc về chư Thiên, thuộc về các Pitṛ (Tổ linh), và của kẻ khác nữa—tất thảy đều bị tên Asura tâm địa ác độc ấy cưỡng đoạt.

Verse 54

वशीकृत्य स लोकांस्त्रीन्स्वयमिंद्रो बभूव ह । अद्वितीयः प्रभुश्चासीद्राज्यं चक्रेऽद्भुतं वशी

Sau khi khuất phục ba cõi, hắn tự xưng chính là Indra. Không ai sánh kịp, làm bậc chúa tể, hắn lập nên một nền cai trị kỳ diệu bằng uy quyền.

Verse 55

निस्सार्य सकलान्देवान्दैत्यानस्थापयत्ततः । स्वयं नियोजयामास देवयोनिस्स्वकर्मणि

Đuổi hết chư Thiên đi, hắn liền đặt các Daitya vào chỗ của họ. Và kẻ ấy—thuộc dòng dõi thần linh—đích thân phân định cho mỗi người công việc đúng phận của mình.

Verse 56

अथ तद्बाधिता देवास्सर्वे शक्रपुरोगमाः । मुने मां शरणं जग्मुरनाथा अतिविह्वलाः

Bấy giờ, bị sự áp bức của hắn hành hạ, tất cả chư Thiên—do Śakra (Indra) dẫn đầu—đã đến với ta, hỡi hiền thánh, cầu xin nương tựa, bơ vơ và vô cùng hoảng hốt.