Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 55

गणेशाभिषेक-वरदान-विधानम् | Gaṇeśa’s Consecration, Boons, and Prescribed Worship

Devanagari script

नमस्कारांस्ततः कृत्वा नानाकार्यं प्रकल्पयेत् । एवं व्रतं कृतं येन तस्येप्सितफलं भवेत्

Transliteration

namaskārāṃstataḥ kṛtvā nānākāryaṃ prakalpayet | evaṃ vrataṃ kṛtaṃ yena tasyepsitaphalaṃ bhavet

Translation

Rồi sau khi đảnh lễ cung kính, người ấy nên đúng pháp thực hành các nghi thức và giới hạnh đã được quy định. Ai giữ trọn lời nguyện như vậy sẽ đạt quả như ý, nhờ ân điển của Đức Śiva—Đấng chủ tể của ràng buộc và giải thoát.

Word by Word

• नमस्कारान्: salutations
• नमस्कारान्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: नमस्कार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन

• ततः: thereafter
• ततः: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: क्रम/स्थानवाचक-अव्यय (then/thereafter)

• कृत्वा: having done
• कृत्वा: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु) + क्त्वा (कृदन्त)
• Form: क्त्वान्त अव्ययभाव (Gerund), पूर्वकालिक क्रिया

• नाना-कार्यम्: various acts/ritual tasks
• नाना-कार्यम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: नाना (अव्यय/प्रातिपदिक) + कार्य (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय (नानाविधं कार्यम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• प्रकल्पयेत्: should arrange/perform
• प्रकल्पयेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कॢप् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; उपसर्ग: प्र-

• एवम्: thus
• एवम्: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्यय (manner adverb)

• व्रतम्: vow, observance
• व्रतम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: व्रत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• कृतम्: done, performed
• कृतम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: कृ (धातु) + क्त (कृदन्त) → कृत (प्रातिपदिक)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (व्रतम्)

• येन: by whom
• येन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; सम्बन्ध/करणभाव

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; सर्वनाम

• ईप्सित-फलम्: the desired result
• ईप्सित-फलम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ईप्सित (कृदन्त/प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय/तत्पुरुष (desired fruit); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• भवेत्: would be / should occur
• भवेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन

Speaker

Suta Goswami

Shaiva Theology

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Paśupatinātha

Mantra Metadata

Type: stotra

Shakti Dimension

Role: liberating

Characters & Entities

• Shiva

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It teaches that humility (namaskāra) and disciplined performance of a vow (vrata) together mature into iṣṭa-phala—desired spiritual and worldly results—ultimately grounded in Śiva’s grace as Pati (the Lord).

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

The verse emphasizes a devotional protocol—salutation and orderly observance—which is characteristic of Saguna Śiva worship around the Liṅga, where reverence and prescribed ritual action are performed to invoke Śiva’s anugraha (blessing).

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

Begin with repeated namaskāras (prostrations) and then carry out the vrata’s prescribed acts with steadiness; as a Shaiva takeaway, pair the observance with japa of the Pañcākṣarī “Om Namaḥ Śivāya” to align intention and result.