Rig Veda 8.36.1: Mandala 8, Sukta 36, Mantra 1

Sukta 8.36

Rishi: Not specified in the provided excerpt; traditionally RV 8.36 is Indra-focused (often Kāṇva-associated in Mandala 8).

Devata: Indra (with Maruts as associated powers)

Chandas: Jagatī/triṣṭubh-like; requires verification

Samhita Patha (Devanagari)

अवितासि सुन्वतो वृक्तबर्हिषः पिबा सोमं मदाय कं शतक्रतो । यं ते भागमधारयन्विश्वाः सेहानः पृतना उरु ज्रयः समप्सुजिन्मरुत्वाँ इन्द्र सत्पते ॥

Transliteration

avitā́si sunvató vṛktá-barhiṣaḥ píbā sómaṃ mádāya káṃ śatakrato | yáṃ te bhāgám ádhārayan víśvāḥ sehānáḥ pṛ́tanāḥ urú jráyaḥ sám apsu-jín marútvān índra sat-pate ||

Translation

Ngài là đấng cứu hộ người ép Soma, kẻ đã dọn sẵn chỗ tế; hỡi bậc có trăm quyền năng, hãy uống Soma để vào cơn hỷ lạc (mada). Phần lễ mà họ đã đặt dành cho Ngài—nhờ phần ấy, xin Ngài, kẻ chinh phục mọi trận chiến, giành được sức mạnh tiến rộng và chiến thắng cả trong vực nước sâu—hỡi Indra, chủ của chân thật, đấng mang uy lực của Marut.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अविता: protector, helper
• अविता: कर्तृ
• Type: Noun (agent)
• Root: अवितृ- (प्रातिपदिक; √अव् ‘रक्षणे’ से) अथवा √अव् + तृच्

• असि: you are
• असि: (सम्बन्ध/विधेय)
• Type: Verb
• Root: √अस् (भू-सत्तायाम्)

• सुन्वतः: of the Soma-presser
• सुन्वतः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Participle (adjectival)
• Root: √सु (सोम-प्रसवे) → सुन्वत् (वर्तमान कृदन्त)

• वृक्तबर्हिषः: of him whose sacrificial grass is strewn/prepared
• वृक्तबर्हिषः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun/Adjective (bahuvrīhi/karma-dhāraya usage)
• Root: वृक्त-बर्हिस् (समास; वृक्त ‘कृत/छिन्न’ + बर्हिस् ‘कुश-आसन’)

• पिब: drink!
• पिब: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √पा (पाने)

• सोमम्: Soma
• सोमम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: सोम- (प्रातिपदिक)

• मदाय: for exhilaration
• मदाय: सम्प्रदान/प्रयोजन (दत्तिवाचक)
• Type: Noun
• Root: मद- (प्रातिपदिक; ‘हर्ष/मत्तता’)

• कम्: whom?/which (one)
• कम्: कर्म (प्रश्नार्थ)
• Type: Pronoun (interrog./indef.)
• Root: क (प्रश्न/अनिर्दिष्ट सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• शतक्रतो: O hundred-powered/ hundred-willed one (Indra)
• शतक्रतो: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative epithet)
• Root: शत-क्रतु (समास; ‘शत’ + ‘क्रतु’)

• यम्: which/whom
• यम्: कर्म (यम्…अधारयन्)
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम)

• ते: your
• ते: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• भागम्: share, portion
• भागम्: कर्म (यम्…भागम्)
• Type: Noun
• Root: भाग- (प्रातिपदिक)

• अधारयन्: they placed/held (for you)
• अधारयन्: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √धृ (धारणे) + अधि-

• विश्वाः: all (the hosts/companies)
• विश्वाः: कर्तृ (अधारयन्)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: विश्व- (प्रातिपदिक)

• सेहानः: prevailing, overpowering
• सेहानः: कर्तृ (समाप्सुजित्…इन्द्रः—विशेषण)
• Type: Participle
• Root: √सह् (सहने/बलवत्त्वे) → सेहान- (परिपूर्ण/वर्तमान कृदन्त; Vedic form)

• पृतनाः: battles, armies
• पृतनाः: कर्म/विषय (सेहानः—यासु)
• Type: Noun
• Root: पृतना- (प्रातिपदिक)

• उरु: widely, far
• उरु: क्रियाविशेषण (ज्रयः)
• Type: Adjective
• Root: उरु- (प्रातिपदिक)

• ज्रयः: speed, rushing
• ज्रयः: (सेहानः…ज्रयः—विशेष्य/विधेय)
• Type: Noun (action/quality)
• Root: √ज्रि/ज्रय् (गतौ/वेगे) → ज्रयस् (प्रातिपदिक)

• समप्सुजित्: victorious in the waters / winning in the streams
• समप्सुजित्: कर्तृ (इन्द्रस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective (compound epithet)
• Root: सम्-अप्सु-जित् (समास; अप्सु ‘जल/आपः’ + √जि ‘जये’ → जित्)

• मरुत्वान्: accompanied by the Maruts
• मरुत्वान्: कर्तृ (इन्द्रस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: मरुत्वन्त् (मरुत् + वत्)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: इन्द्र- (प्रातिपदिक)

• सत्पते: O lord of the good/true (lord of the virtuous)
• सत्पते: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative epithet)
• Root: सत्-पति (समास; सत् ‘सज्जन/सत्’ + पति)