Rig Veda 7.79.1: Mandala 7, Sukta 79, Mantra 1

Sukta 7.79

Rishi: Vasiṣṭha (probable)

Devata: Uṣas (with Sūrya as associated power)

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

व्युषा आवः पथ्या जनानां पञ्च क्षितीर्मानुषीर्बोधयन्ती । सुसंदृग्भिरुक्षभिर्भानुमश्रेद्वि सूर्यो रोदसी चक्षसावः ॥

Transliteration

vyuṣā́ āvaḥ pathyā́ janānāṃ páñca kṣitī́r mā́nuṣīr bodháyantī | su-sandṛ́gbhir ukṣábhir bhā́num aśred ví sū́ryo ródasī cákṣasāvaḥ ||

Translation

Bình minh đã mở rộng những nẻo đường cho muôn dân, đánh thức năm bộ tộc loài người. Với những tia sáng trong suốt và mạnh mẽ, nàng làm cho quang huy của mình chuyển động; và Mặt Trời bằng thị kiến của mình mở rộng hai cõi—trời và đất.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• व्यु॒षाः: Dawn (Uṣas), having dawned
• व्यु॒षाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: वि + उष् (उष् ‘उषः/उषा’ प्रातिपदिक) → उषस्/उषा

• आवः: (she) helped / protected
• आवः: क्रिया
• Type: Verb
• Root: अव् (अव् ‘रक्षण/पालन/सहाय’)

• पथ्याः: path-making / guiding on paths
• पथ्याः: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पथ्य (पथ् ‘मार्ग’ से) प्रातिपदिक

• जनानाम्: of the peoples
• जनानाम्: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: जन (√जन् ‘जनने’) प्रातिपदिक

• पञ्च: five
• पञ्च: विशेषण (संख्या)
• Type: Indeclinable
• Root: पञ्चन् (संख्या-प्रातिपदिक)

• क्षितीः: dwellings / regions
• क्षितीः: कर्म
• Type: Noun
• Root: क्षिति (√क्षि ‘निवास/क्षय/क्षेप’ से ‘भूमि/निवास’) प्रातिपदिक

• मानुषीः: human
• मानुषीः: कर्म (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: मानुषी (मनु-सम्बद्ध) प्रातिपदिक

• बोधयन्ती: awakening (causing to wake)
• बोधयन्ती: कर्तृ (सहक्रिया/विशेषण)
• Type: Verb (Participle)
• Root: √बुध् (बुध् ‘बोधने’) + णिच् (causative) → बोधय

• सुसंदृग्भिः: with good-looking (splendid) [rays/appearances]
• सुसंदृग्भिः: करण
• Type: Noun/Adjective
• Root: सु- + संदृश्/संदृग् (सम्+√दृश् ‘दर्शने’) प्रातिपदिक ‘सुसंदृग्’

• उक्षभिः: with strong/bull-like (mighty) [ones]
• उक्षभिः: करण
• Type: Noun/Adjective
• Root: उक्षन्/उक्ष (उक्षन् ‘वृषभ/बलवान्’; अथवा ‘उक्ष’ ‘तेजस्वी’) प्रातिपदिक

• भानुम्: light / radiance
• भानुम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: भानु (√भा ‘दीप्तौ’) प्रातिपदिक

• अश्रेत्: she/it has reached / leaned to / resorted to
• अश्रेत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √श्रि/श्रय् (श्रि/श्रय् ‘आश्रये/आश्रयणे’)

• वि: apart, widely, forth
• वि: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग)

• सूर्यः: the Sun
• सूर्यः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: सूर्य (प्रातिपदिक)

• रोदसी: the two worlds (Heaven and Earth)
• रोदसी: कर्म
• Type: Noun
• Root: रोदसी (द्विवचन-प्रातिपदिक; ‘द्यावापृथिवी’)

• चक्षसा: with (his) eye / sight
• चक्षसा: करण
• Type: Noun
• Root: चक्षस् (√चक्ष् ‘दर्शने’) प्रातिपदिक

• आवः: helped / protected
• आवः: क्रिया
• Type: Verb
• Root: अव् (अव् ‘रक्षण/पालन/सहाय’)