Rig Veda 7.16.3 — Mandala 7, Sukta 16, Mantra 3
Sukta 7.16
Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha family, Mandala 7)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 7.16; verse-level meter not exhaustively verified here)
Samhita Patha (Devanagari)
उदस्य शोचिरस्थादाजुह्वानस्य मीळ्हुषः । उद्धूमासो अरुषासो दिविस्पृशः समग्निमिन्धते नरः ॥
Transliteration
úd asya śócír asthād ājuhvā́nasya mīḷhúṣaḥ | úddhūmā́so aruṣā́so divispṛ́śaḥ sám agním indhate nárāḥ ||
Translation
Ngọn lửa của Ngài vươn lên—ngọn lửa của đấng được thỉnh gọi, của bậc ban phát dồi dào. Khói của Ngài cũng vươn lên, đỏ rực và chạm trời. Như thế, các năng lực của con người cùng nhau nhóm lên Agni, để dựng nên sự thăng tiến của ý thức.
Word by Word
उदस्यup/out; of him/its
उदस्य:
सम्बन्ध (genitive relation) / क्रियाविशेषण (direction ‘up/out’)
TypeIndeclinable/Pronoun
Rootउद् + अस्य (इदम्-प्रातिपदिक) / अस्य (सर्वनाम)
शोचिःthe flame
शोचिः:
कर्तृ (with 3sg verb ‘अस्थात्’)
TypeNoun
Rootशोचिस् (प्रातिपदिक; ‘flame, light’)
अस्थात्stood up / arose
अस्थात्:
क्रिया
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
आtowards; forth
आ:
क्रियाविशेषण (direction/intensifier)
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
जुह्वानस्यof the one who is offering/sacrificing
जुह्वानस्य:
सम्बन्ध (genitive: ‘of the offering one’)
TypeParticiple (verbal adjective)
Rootहु (धातु) → जुह्वान (वर्तमान कृदन्त, शतृ/शानच्-प्रकार) + षष्ठी
मीळ्हुषःof the bountiful (Agni)
मीळ्हुषः:
सम्बन्ध (genitive: ‘of the gracious one’)
TypeAdjective (substantivized)
Rootमीळ्हु (प्रातिपदिक; ‘bountiful, gracious’; RV form, cf. mīḍhváṃs-)
उत्and; also
उत्:
समुच्चय/उद्गार (connective/emphatic)
TypeIndeclinable
Rootउत् (अव्यय)
धूमासःsmokes
धूमासः:
कर्तृ (with plural verb ‘इन्धते’)
TypeNoun
Rootधूम (प्रातिपदिक)
अरुषासःruddy/tawny
अरुषासः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootअरुष (प्रातिपदिक; ‘ruddy, tawny’)
दिविस्पृशःsky-touching
दिविस्पृशः:
कर्तृ-विशेषण
TypeCompound adjective
Rootदिवि (दिव्-प्रातिपदिक, loc. sg.) + स्पृश् (धातु) → स्पृश् (कृदन्त/विशेषण ‘touching’)
सम्together; completely
सम्:
क्रियाविशेषण (together/fully)
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
अग्निम्Agni (fire)
अग्निम्:
कर्म (object of इन्धते)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
इन्धतेthey kindle / they set ablaze
इन्धते:
क्रिया
TypeVerb
Rootइन्ध् (धातु ‘to kindle’)
नरःmen; worshippers
नरः:
कर्तृ (agent of इन्धते)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.