Rig Veda 5.75.9: Mandala 5, Sukta 75, Mantra 9

Sukta 5.75

Rishi: Atri (Ātreya) tradition (Aśvin hymns in Mandala 5 are predominantly Ātreya)

Devata: Aśvinau (Nasatyas); with associated powers Uṣas and Agni as preparatory manifestations

Chandas: Jagatī (probable; Mandala 5 Aśvin verses frequently in Jagatī—needs confirmation per pada-count tradition)

Samhita Patha (Devanagari)

अभूदुषा रुशत्पशुराग्निरधाय्यृत्वियः । अयोजि वां वृषण्वसू रथो दस्रावमर्त्यो माध्वी मम श्रुतं हवम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 5.75.9

Transliteration

abhūd uṣā́ ruśát-paśur ā́gnír adhāyy ṛtvíyaḥ | áyoji vāṃ vṛṣaṇvasū rathó dasrāv amártyo mā́dhvī máma śrutáṃ hávam ||

Translation

Bình minh Uṣas đã trỗi dậy, rực sáng như đàn gia súc của Ánh Quang; và Agni, quyền lực của đúng thời (ṛtvíya), đã được nhóm lên ở bên trong. Vì hai Ngài—Aśvin mạnh mẽ và sung túc—cỗ xe đã được thắng ách; hỡi các bậc làm nên kỳ công (dasrā), những Đấng bất tử, xin đến cùng niềm hoan lạc ngọt như mật (mādhvī); hãy lắng nghe lời khẩn cầu (hávam) của ta đã được xướng lên đúng phép.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अभूत्: arose; came to be
• अभूत्: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)

• उषाः: Dawn (Uṣas)
• उषाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: उषस् (प्रातिपदिक)

• रुशत्: shining, bright
• रुशत्: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: रुशत् (कृदन्त; √रुश्/रुच् ‘to shine, be bright’)

• पशुः: (like) a beast; cattle
• पशुः: कर्तृ (उषाः-सम्बद्धः/उपमा)
• Type: Noun
• Root: पशु (प्रातिपदिक)

• अग्निः: Agni (fire-god)
• अग्निः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• अधायि: was placed; was established
• अधायि: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: धा (धातु)

• ऋत्वियः: ritual-priestly; fit for the rite
• ऋत्वियः: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective/Noun
• Root: ऋत्विय (प्रातिपदिक)

• अयोजि: was yoked; was harnessed
• अयोजि: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: युज् (धातु)

• वाम्: for you two; to you two
• वाम्: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वृषण्वसू: O you two bull-like wealthy ones (Aśvins)
• वृषण्वसू: सम्बोधन
• Type: Noun (epithet)
• Root: वृषण्वसु (प्रातिपदिक; वृषण् + वसु)

• रथः: chariot
• रथः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: रथ (प्रातिपदिक)

• दस्रौ: O wondrous/skillful two (Aśvins)
• दस्रौ: सम्बोधन
• Type: Noun/Adjective (epithet)
• Root: दस्र (प्रातिपदिक)

• अमर्त्यः: immortal
• अमर्त्यः: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अमर्त्य (प्रातिपदिक)

• माध्वी: honey-sweet
• माध्वी: कर्म (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: माध्वी (प्रातिपदिक)

• मम: my
• मम: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• श्रुतम्: heard; heeded
• श्रुतम्: कर्म (विशेषण)
• Type: Participle/Adjective
• Root: श्रु (धातु) → श्रुत (कृदन्त, भूतकृदन्त)

• हवम्: invocation; call
• हवम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: हव (प्रातिपदिक; √हू ‘to call’)