Rig Veda 5.30.5: Mandala 5, Sukta 30, Mantra 5

Sukta 5.30

Rishi: Atri (Ātreya)

Devata: Indra

Chandas: Trishtubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

परो यत्त्वं परम आजनिष्ठाः परावति श्रुत्यं नाम बिभ्रत् । अतश्चिदिन्द्रादभयन्त देवा विश्वा अपो अजयद्दासपत्नीः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 5.30.5

Transliteration

paró yát tvaṁ paramá ā́janiṣṭhāḥ parāváti śrútyaṁ nā́ma bíbhrat | átaś cid índrād abhayanta devā́ víśvā apó ajayad dā́sa-patnīḥ ||

Translation

Khi Ngài sinh ra là Đấng tối thượng, ở bên kia, mang nơi miền xa nhất “danh xưng được nghe”, thì ngay cả các thần cũng sợ Indra. Ngài chinh phục mọi dòng nước bị Dāsa trói buộc, giải phóng tất cả các thủy lưu không thuộc về Dāsa.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• प॒रः: farther, beyond
• प॒रः: विशेषण (कर्तृ-पदस्य)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक) / परस्

• यत्: that which
• यत्: सम्बन्ध/अन्वय-निर्देशक
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• परमः: highest, supreme
• परमः: विशेषण (त्वम्/इन्द्रः)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक; पर-तमप्)

• आजनिष्ठाः: were born / came into being
• आजनिष्ठाः: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √जन् (जनि) + आ- (उपसर्ग)

• परावतिः: in the far distance, in a remote region
• परावतिः: अधिकरण
• Type: Noun (f.)
• Root: परावत्/परावति (प्रातिपदिक)

• श्रुत्यम्: famed, renowned, to-be-heard-of
• श्रुत्यम्: कर्म (बिभ्रत् इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: श्रुत्य (प्रातिपदिक; √श्रु से ‘श्रुत’ + य)

• नाम: name
• नाम: कर्म (बिभ्रत् इत्यस्य)
• Type: Noun (n.)
• Root: नामन् (प्रातिपदिक)

• बिभ्रत्: bearing, carrying
• बिभ्रत्: कर्तृ (त्वम्/इन्द्रः) सह विशेषण-रूपेण
• Type: Verb (participle)
• Root: √भृ

• अतः: therefore; from that
• अतः: हेतु/अपादान-सूचक (तात्पर्ये ‘from this/therefore’)
• Type: Indeclinable
• Root: अतः (अव्यय; इदम्-तस्)

• चित्: even
• चित्: निपात (बल/अपि-अर्थे)
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (अव्यय)

• इन्द्रात्: from Indra; because of Indra
• इन्द्रात्: अपादान
• Type: Noun (m.)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• अभयन्त: they feared
• अभयन्त: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √भी

• देवाः: the gods
• देवाः: कर्तृ
• Type: Noun (m.)
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• विश्वाः: all
• विश्वाः: विशेषण
• Type: Adjective
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• अपः: the waters
• अपः: कर्तृ (अजयत् इत्यस्य) / कर्म (अजयत् इत्यस्य—पाठभेदानुसार)
• Type: Noun (f.)
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• अजयत्: he conquered, won
• अजयत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √जि

• दासपत्नीः: the wives/consorts of the Dāsa (i.e., Dāsa-held women)
• दासपत्नीः: कर्म
• Type: Noun (f.)
• Root: दासपत्नी (प्रातिपदिक; दास + पत्नी)