Ramayana — Bala Kanda, Sarga 30, Shloka 8

सिद्धाश्रम

यज्ञरक्षणम् — Protection of Viśvāmitra’s Sacrifice at Siddhāśrama

Devanagari script

रामस्यैवं ब्रुवाणस्य त्वरितस्य युयुत्सया।प्रजज्वाल ततो वेदिस्सोपाध्यायपुरोहिता।।।।

Transliteration

rāmasyaivaṃ bruvāṇasya tvaritasya yuyutsayā | prajajvāla tato vedis sopādhyāya-purohitā ||

Translation

Khi Rāma nói như vậy—vội vã, lòng quyết chiến—thì bệ tế (vedi) bỗng rực cháy bừng lên, có các thầy thông Veda và các tư tế chủ lễ phụng sự bên cạnh.

Word by Word

• रामस्य: of Rama
• रामस्य: सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: राम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/षष्ठी), एकवचन

• एवम्: thus, in this manner
• एवम्: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)

• ब्रुवाणस्य: while speaking
• ब्रुवाणस्य: विशेषण (to रामस्य)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु) + शतृ/शानच् वर्तमानकृदन्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: वर्तमानकाले शानच्-प्रत्ययान्त कृदन्त (present active participle); पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; ‘speaking’

• त्वरितस्य: of the eager/hurried (Rama)
• त्वरितस्य: विशेषण (to रामस्य)
• Type: Adjective
• Root: त्वरित (कृदन्त-प्रातिपदिक; त्वर् धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past participle used adjectivally); पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; ‘of the hasty/eager one’

• युयुत्सया: with a desire to fight
• युयुत्सया: करण (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: युयुत्सा (प्रातिपदिक; desiderative noun from युध् धातु)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/तृतीया), एकवचन; हेतौ/निमित्ते (as cause/motive)

• प्रजज्वाल: blazed, flared up
• प्रजज्वाल: क्रिया (Verb)
• Type: Verb
• Root: ज्वल् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• ततः: then, thereafter
• ततः: क्रियाविशेषण (Temporal adverb)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय; काल/क्रमवाचक (then/thereafter)

• वेदीः: the altar
• वेदीः: कर्ता (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वेदी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/प्रथमा), एकवचन

• सोपाध्यायपुरोहिता: accompanied by teachers and priests
• सोपाध्यायपुरोहिता: विशेषण (to वेदीः)
• Type: Adjective
• Root: स (अव्यय/उपसर्गार्थ ‘सह’) + उपाध्याय (प्रातिपदिक) + पुरोहित (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (सह-भावे: ‘with’); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; वेदीम् विशेषयति

Context

While he was fracing up for a fight, the fire on the sacrificial altar with the officiating priests and spiritual guides suddenly brightened.

Characters & Entities

• Rāma
• Vedi (sacrificial altar)
• Upādhyāyas
• Purohitas

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Readiness to protect righteousness: Rāma’s disciplined willingness to fight is aligned with safeguarding the sacrificial rite (yajña), a dharmic duty in the epic.

What is the narrative situation?

At Viśvāmitra’s sacrificial setting, as Rāma declares his intent and readiness, the altar-fire suddenly brightens—functioning as an auspicious sign connected to the rite’s success.

Which character virtue is emphasized?

Vīrya with restraint: courageous resolve (yuyutsā) expressed in service of a sacred obligation rather than personal anger.