Sarga 15

Verse 1

मेथावी तु ततो ध्यात्वा स किञ्चिदिदमुत्तरम्।लब्धसंज्ञस्ततस्तं तु वेदज्ञो नृपमब्रवीत्।।1.15.1।।

Bấy giờ, vị hiền trí thông đạt Veda, sau khi trầm tư giây lát và tâm trí trở lại sáng suốt, liền thưa với đức vua lời đáp này.

Verse 2

इष्टिं तेऽहं करिष्यामि पुत्रीयां पुत्रकारणात्।अथर्वशिरसि प्रोक्तैर्मन्त्रैस्सिद्धां विधानत:।।1.15.2।।

Ta sẽ vì ngươi cử hành tế lễ Putrīyeṣṭi để cầu được các hoàng tử; nghi lễ ấy sẽ thành tựu đúng pháp, nhờ các chân ngôn được truyền dạy trong truyền thống Atharvaśiras.

Verse 3

तत: प्राक्रमदिष्टिं तां पुत्रीयां पुत्रकारणात्।जुहाव चाग्नौ तेजस्वी मन्त्रदृष्टेन कर्मणा।।1.15.3।।

Bấy giờ, vì nhân duyên cầu tự, bậc rực sáng Ṛśyaśṛṅga khởi hành nghi lễ tế tự Putrīyeṣṭi; ngài dâng các lễ phẩm vào lửa thiêng, hành trì đúng theo nghi quỹ do thần chú hiển bày.

Verse 4

ततो देवास्सगन्धर्वास्सिद्धाश्च परमर्षय: ।भागप्रतिग्रहार्थं वै समवेता यथाविधि।।1.15.4।।

Bấy giờ, chư thiên cùng các Gandharva, các Siddha và những đại thánh hiền tối thượng, đều theo đúng nghi thức mà hội tụ, để thọ nhận phần cúng tế xứng đáng của mình.

Verse 5

तास्समेत्य यथान्यायं तस्मिन्सदसि देवता:।अब्रुवन् लोककर्तारं ब्रह्माणं वचनं महत्।।1.15.5।।

Các thần linh hội tụ trong hội đường ấy đúng theo phép tắc, liền dâng lời thỉnh cầu trọng đại lên Brahmā, đấng tạo hóa của muôn thế giới.

Verse 6

भगवन्त्वत्प्रसादेन रावणो नाम राक्षस:।सर्वान्नो बाधते वीर्याच्छासितुं तं न शक्नुम:।।1.15.6।।

“Bạch Thế Tôn, nhờ ân huệ của Ngài mà có một La-sát tên Rāvaṇa; hắn cậy sức mà quấy nhiễu tất cả chúng con, chúng con không thể chế ngự hay trừng trị hắn.”

Verse 7

त्वया तस्मै वरो दत्त: प्रीतेन भगवन्पुरा।मानयन्तश्च तं नित्यं सर्वं तस्य क्षमामहे।।1.15.7।।

Lạy Thế Tôn, thuở trước khi Ngài hoan hỷ, Ngài đã ban cho hắn một ân huệ. Vì kính trọng lời ban ấy luôn luôn, chúng con đành nhẫn chịu mọi sự lăng nhục do hắn gây ra.

Verse 8

उद्वेजयति लोकान्स्तीनुच्छ्रितान्द्वेष्टि दुर्मति:।शक्रं त्रिदशराजानं प्रधर्षयितुमिच्छति।।1.15.8।।

Kẻ ác tâm ấy khuấy nhiễu cả ba cõi; hắn căm ghét những bậc cao quý hiển đạt, lại còn muốn xúc phạm cả Thích-ca—Đế Thích, vua của ba mươi ba vị thiên thần.

Verse 9

ऋषीन्यक्षान्सगन्धर्वानसुरान्ब्राह्मणांस्तथा।अतिक्रामति दुर्धर्षो वरदानेन मोहित:।।1.15.9।।

Bị mê hoặc bởi ân ban, kẻ khó khuất phục ấy trở nên ngạo mạn, vượt mọi giới hạn: đối với các hiền thánh, Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, và cả các Bà-la-môn nữa.

Verse 10

नैनं सूर्य: प्रतपति पार्श्वे वाति न मारुत:।चलोर्मिमाली तं दृष्ट्वा समुद्रोऽपि न कम्पते।।1.15.10।।

Mặt trời chẳng thiêu đốt người ấy, gió cũng không thổi đến bên sườn; đến cả đại dương, vốn quấn đầy sóng động, vừa thấy người ấy cũng lặng yên, không còn rung chuyển.

Verse 11

तन्महन्नो भयं तस्माद्राक्षसाद्घोरदर्शनात्।वधार्थं तस्य भगवन्नुपायं कर्तुमर्हसि।।1.15.11।।

Vì thế, nỗi sợ lớn đã giáng xuống chúng con bởi tên La-sát (rākṣasa) hình dung ghê rợn ấy. Bạch Thế Tôn, xin Ngài hãy lập phương kế để diệt trừ hắn.

Verse 12

एवमुक्तस्सुरैस्सर्वैश्चिन्तयित्वा ततोऽब्रवीत्।हन्तायं विदितस्तस्य वधोपायो दुरात्मन:।।1.15.12।।

Được chư thiên đồng thanh thưa như vậy, Phạm Thiên (Brahmā) suy ngẫm rồi nói: “Được! Nay phương kế để diệt kẻ ác ấy đã rõ.”

Verse 13

तेन गन्धर्वयक्षाणां देवदानवरक्षसाम्।अवध्योऽस्मीति वागुक्ता तथेत्युक्तं च तन्मया।।1.15.13।।

Hắn đã cầu xin rằng: “Nguyện cho ta bất khả sát đối với Càn-thát-bà (Gandharva), Dạ-xoa (Yakṣa), chư thiên, Đà-na-bà (Dānava) và La-sát (Rākṣasa).” Và ta cũng đã đáp: “Như vậy.”

Verse 14

नाकीर्तयदवज्ञानात्तद्रक्षो मानुषान् प्रति।तस्मात्स मानुषाद्वध्यो मृत्युर्नान्योऽस्य विद्यते।।1.15.14।।

Nhưng vì khinh miệt, tên La-sát ấy đã không nhắc đến loài người trong lời cầu xin. Bởi vậy, hắn chỉ có thể bị một con người giết; ngoài ra, hắn không có cái chết nào khác.

Verse 15

एतच्छ्रुत्वा प्रियं वाक्यं ब्रह्मणा समुदाहृतम्।सर्वे महर्षयो देवाः प्रहृष्टास्तेऽभवंस्तदा।।1.15.15।।

Nghe lời nói êm dịu, đáng mừng do Phạm Thiên tuyên thuyết, bấy giờ hết thảy chư Thiên và các đại hiền thánh đều hoan hỷ rạng ngời.

Verse 16

एतस्मिन्नन्तरे विष्णुरुपयातो महाद्युति:।शङ्खचक्रगदापाणि: पीतवासा जगत्पति:।।1.15.16।।

Ngay trong khoảnh khắc ấy, đấng Viṣṇu đại quang minh liền ngự đến—Tể chủ của muôn loài—tay cầm loa, đĩa và chùy, thân khoác y vàng.

Verse 17

ब्रह्मणा च समागम्य तत्र तस्थौ समाहित:। 1तमब्रुवन्सुरास्सर्वे समभिष्टूय सन्नता:।।1.15.17।।

Gặp Phạm Thiên xong, Ngài đứng đó an nhiên định tĩnh; rồi hết thảy chư Thiên cúi mình đảnh lễ, tán dương bằng thánh ca và bạch lời thưa.

Verse 18

त्वान्नियोक्ष्यामहे विष्णो लोकानां हितकाम्यया। 1 राज्ञो दशरथस्य त्वमयोध्याधिपते: प्रभो:।।1.15.18। धर्मज्ञस्य वदान्यस्य महर्षिसमतेजस: । 18तस्य भार्यासु तिसृषु ह्रीश्रीकीर्त्युपमासु च।।1.15.19।।विष्णो पुत्रत्वमागच्छ कृत्वाऽऽत्मानं चतुर्विधम्। 1

Lạy Viṣṇu, vì lợi ích an lạc của các thế giới, chúng con thỉnh Ngài đảm nhận sứ mệnh: xin làm con của vua Daśaratha, bậc chúa tể Ayodhyā.

Verse 19

त्वान्नियोक्ष्यामहे विष्णो लोकानां हितकाम्यया। 1 राज्ञो दशरथस्य त्वमयोध्याधिपते: प्रभो:।।1.15.18। धर्मज्ञस्य वदान्यस्य महर्षिसमतेजस: । 18तस्य भार्यासु तिसृषु ह्रीश्रीकीर्त्युपमासु च।।1.15.19।।विष्णो पुत्रत्वमागच्छ कृत्वाऽऽत्मानं चतुर्विधम्। 1

Ngài là bậc hiểu rõ Chánh Pháp, rộng lòng bố thí, oai quang rực rỡ như đại ẩn sĩ. Với ba hoàng hậu của Ngài—tựa như Hrī (Khiêm nhu), Śrī (Cát tường), và Kīrti (Danh thơm)—kính lạy Viṣṇu, xin Ngài giáng sinh làm con của các bà, tự phân thân thành bốn hình tướng.

Verse 20

तत्र त्वं मानुषो भूत्वा प्रवृद्धं लोककण्टकम्।अवध्यं दैवतैर्विष्णो समरे जहि रावणम्।।1.15.20।।

Tại nơi ấy, xin Ngài hiện thân làm người, hỡi Viṣṇu, hãy nơi chiến địa diệt Rāvaṇa—kẻ ngạo mạn lớn dần, là gai nhọn của muôn thế giới, và vốn không thể bị chư thiên sát hại.

Verse 21

स हि देवांश्च गन्धर्वान्सिद्धांश्च मुनिसत्तमान्।राक्षसो रावणो मूर्खो वीर्योत्सेकेन बाधते।।1.15.21।।

Vì tên rākṣasa Rāvaṇa ngu muội ấy, do kiêu căng vì sức lực của mình, đã quấy nhiễu chư thiên, các gandharva, các siddha, cùng những bậc hiền thánh tối thượng.

Verse 22

ऋषयश्च ततस्तेन गन्धर्वाप्सरसस्तथा।क्रीडन्तो नन्दनवने क्रूरेण किल हिंसिता:।।1.15.22।।

Bởi vậy, ngay cả các bậc ṛṣi, và cả gandharva cùng apsaras—đang vui chơi trong lâm viên Nandana—cũng được truyền rằng đã bị kẻ tàn bạo ấy làm hại.

Verse 23

वधार्थं वयमायातास्तस्य वै मुनिभिस्सह।सिद्धगन्धर्वयक्षाश्च ततस्त्वां शरणं गता:।।1.15.23।।

Chúng con đã đến đây, cùng với các bậc hiền thánh, cầu mong sự diệt trừ hắn; vì thế các siddha, gandharva và yakṣa đều nương tựa nơi Ngài, xin Ngài che chở.

Verse 24

त्वं गति: परमा देव सर्वेषां न: परन्तप:।वधाय देवशत्रूणां नृणां लोके मन: कुरु।।1.15.24।।

Lạy Thần linh, Đấng khuất phục kẻ thù, Ngài là nơi nương tựa tối thượng của hết thảy chúng con; xin Ngài khởi tâm nguyện giáng hiện trong cõi người, để diệt trừ các kẻ thù của chư thiên.

Verse 25

एवमुक्तस्तु देवेशो विष्णुस्त्रिदशपुङ्गव:।पितामहपुरोगांस्तान्सर्वलोकनमस्कृत:।।1.15.25।।अब्रवीत्त्रिदशान्सर्वान्समेतान्धर्मसंहितान् ।।1.15.26।।

Được thỉnh cầu như vậy, Viṣṇu—Đấng Chủ Tể chư thiên, bậc tối thượng trong hàng thiên chúng, được muôn cõi đảnh lễ—liền hướng về các thần linh đang hội tụ dưới sự dẫn đầu của Phạm Thiên.

Verse 26

एवमुक्तस्तु देवेशो विष्णुस्त्रिदशपुङ्गव:।पितामहपुरोगांस्तान्सर्वलोकनमस्कृत:।।1.15.25।।अब्रवीत्त्रिदशान्सर्वान्समेतान्धर्मसंहितान् ।।1.15.26।।

Ngài liền phán bảo hết thảy chư thiên đang hội tụ, những vị an trú trong chánh pháp và tụ hội đúng nghi trật.

Verse 27

भयं त्यजत भद्रं वो हितार्थं युधि रावणम्।सपुत्रपौत्रं सामात्यं समित्रज्ञातिबान्धवम्।।1.15.27।।हत्वा क्रूरं दुरात्मानं देवर्षीणां भयावहम्।दशवर्षसहस्राणि दशवर्षशतानि च।वत्स्यामि मानुषे लोके पालयन्पृथिवीमिमाम्।।1.15.28।।

Hãy bỏ mọi sợ hãi—nguyện phúc lành đến với các ngươi. Vì lợi ích của các ngươi, Ta sẽ diệt Rāvaṇa nơi chiến địa, cùng với con cháu hắn, các đại thần, và bè bạn, thân tộc, đồng minh của hắn.

Verse 28

भयं त्यजत भद्रं वो हितार्थं युधि रावणम्।सपुत्रपौत्रं सामात्यं समित्रज्ञातिबान्धवम्।।1.15.27।।हत्वा क्रूरं दुरात्मानं देवर्षीणां भयावहम्।दशवर्षसहस्राणि दशवर्षशतानि च।वत्स्यामि मानुषे लोके पालयन्पृथिवीमिमाम्।।1.15.28।।

Sau khi diệt kẻ hung bạo, ác tâm, nỗi kinh hãi của chư Thiên và các bậc Thánh tiên, Ta sẽ an trú nơi cõi người mười ngàn năm, lại thêm một ngàn năm nữa, để hộ trì và gìn giữ địa cầu này.

Verse 29

एवं दत्वा वरं देवो देवानां विष्णुरात्मवान्।मानुषे चिन्तयामास जन्मभूमिमथात्मन:।।1.15.29।।

Như vậy, sau khi ban ân huệ ấy cho chư Thiên, đấng Viṣṇu—bậc tự tại, tự chủ—liền suy niệm trong cõi người về chính nơi Ngài sẽ thọ sinh.

Verse 30

तत: पद्मपलाशाक्ष: कृत्वाऽऽत्मानं चतुर्विधम्।पितरं रोचयामास तथा दशरथन्नृपम्।।1.15.30।।

Bấy giờ, đấng có đôi mắt như cánh sen, tự phân thân thành bốn hình tướng, và đã chọn vua Daśaratha làm phụ vương của mình.

Verse 31

तदा देवर्षि गन्धर्वास्सरुद्रास्साप्सरोगणा:।स्तुतिभिर्दिव्यरूपाभिस्तुष्टुवुर्मधुसूदनम्।।1.15.31।।

Khi ấy, chư Thiên, các Thánh tiên, các Gandharva, cùng các Rudra và đoàn Apsara, đã dùng những lời tán tụng mang vẻ đẹp thiêng liêng mà ca ngợi Madhusūdana.

Verse 32

तमुद्धतं रावणमुग्रतेजसंप्रवृद्धदर्पं त्रिदशेश्वरद्विषम्।विरावणं साधुतपस्विकण्टकंतपस्विनामुद्धर तं भयावहम्।।1.15.32।।

Xin nhổ tận gốc Rāvaṇa đáng sợ ấy—kẻ ngạo mạn, uy lực dữ dội, kiêu mạn phồng lên, thù địch của Thiên chủ Indra; kẻ khiến các cõi vang tiếng than khóc, là gai nhọn trên đường tu của các bậc hiền thánh khổ hạnh, nỗi kinh hoàng của các đạo sĩ.

Verse 33

तमेव हत्वा सबलं सबान्धवंविरावणं रावणमग्य्रपौरुषम्।स्वर्लोकमागच्छ गतज्वरश्चिरंसुरेन्द्रगुप्तं गतदोषकल्मषम्।।1.15.33।।

Hãy giết chính Rāvaṇa kia—kẻ khiến muôn cõi than khóc—cùng toàn quân và quyến thuộc; rồi trở về cõi trời, lâu dài thoát mọi ưu não, được Thiên Đế Indra hộ trì, sạch hết lỗi lầm và cấu uế.

Verse 34

Bấy giờ, bậc Chúa của loài người ban một nửa phần payasa thiêng cho Kausalyā; rồi nhà vua lại đem một nửa phần còn lại trao cho Sumitrā.