Adhyaya 53

Verse 1

सुकलोवाच । एवं धर्मं श्रुतं पूर्वं पुराणेषु तदा मया । पतिहीना कथं भोगं करिष्ये पापनिश्चया

Sukalā thưa: “Như thế, trước đây ta đã nghe về dharma trong các Purāṇa. Nhưng khi không có phu quân, ta làm sao hưởng thụ dục lạc thế gian, trong khi lòng ta đã ngả theo tội lỗi?”

Verse 2

कांतेन तु विना तेन जीवं काये न धारये । विष्णुरुवाच । एवमुक्त्वा परं धर्मं पतिव्रतमनुत्तमम्

“Không có người chồng yêu dấu ấy, nàng sẽ không thể giữ mạng sống trong thân này.” Viṣṇu phán: Nói như vậy xong, nàng đã tuyên bày dharma tối thượng—hạnh nguyện pativratā vô song, lòng thủy chung thiêng liêng với phu quân—

Verse 3

तास्तु सख्यो वरा नार्यो हर्षेण महतान्विताः । श्रुत्वा धर्मं परं पुण्यं नारीणां गतिदायकम्

Các bạn hữu của nàng—những phụ nữ cao quý—tràn đầy hoan hỷ lớn lao, vì đã được nghe dharma tối thượng và thanh tịnh, dharma ban cho nữ nhân con đường định mệnh chân chính.

Verse 4

स्तुवंति तां महाभागां सुकलां धर्मवत्सलाम् । ब्राह्मणाश्च सुराः सर्वे पुण्यस्त्रियो नरोत्तम

Hỡi bậc tối thượng trong loài người, các brāhmaṇa và chư thiên hết thảy, cùng những phụ nữ hiền đức, đều ca ngợi Sukalā đại phúc—người yêu mến dharma và trìu mến với lẽ chính.

Verse 5

तस्या ध्यानं प्रकुर्वंति पतिकामप्रभावतः । अत्यर्थं दृढतामिंद्र सुःविचिंत्य सुरेश्वरः

Nhờ uy lực của lòng khát nguyện hướng về phu quân, người ta hành thiền quán tưởng về nàng; và hỡi Indra, Chúa tể chư thiên, sau khi suy niệm thấu đáo đã ban cho nàng một chí nguyện vô cùng kiên cố.

Verse 6

सुकलायाः परं भावं सुविचार्यामरेश्वरः । चालये धैर्यमस्याश्च पतिस्नेहं न संशयः

Sau khi suy xét cặn kẽ tâm ý thâm sâu của Sukalā, Indra—Chúa tể chư thiên—nghĩ rằng: “Ta sẽ làm lay chuyển cả sự kiên định của nàng; tình yêu đối với phu quân của nàng thì không còn nghi ngờ gì.”

Verse 7

सस्मार मन्मथं देवं त्वरमाणः सुराधिपः । पुष्पचापं स संगृह्य मीनकेतुः समागतः

Vội vã, vị chúa tể chư thiên liền nhớ đến (thỉnh gọi) thần Manmatha. Cầm cung hoa trong tay, Mīnaketu (Manmatha) đã đến nơi ấy.

Verse 8

प्रियया च तया युक्तो रत्या दृष्टमहाबलः । बद्धांजलिपुटो भूत्वा सहस्राक्षमुवाच सः

Thấy vị dũng lực ấy đi cùng ái thê Rati, ông liền chắp tay cung kính và thưa với Sahasrākṣa (Indra).

Verse 9

कस्मादहं त्वया नाथ अधुना संस्मृतो विभो । आदेशो दीयतां मेद्य सर्वभावेन मानद

Ôi Chúa tể, ôi Đấng thấm khắp muôn loài, vì sao nay Ngài nhớ đến con? Xin ban cho con mệnh lệnh hôm nay, hỡi Đấng ban danh dự, với trọn vẹn ý chỉ của Ngài.

Verse 10

इंद्र उवाच । सुकलेयं महाभागा पतिव्रतपरायणा । शृणुष्व कामदेव त्वं कुरु साहाय्यमुत्तमम्

Indra nói: “Sukaleyā là người nữ đại phúc, trọn lòng nương giữ hạnh nguyện tiết trinh với phu quân. Hỡi Kāmadeva, hãy nghe ta và ban cho sự trợ giúp tối thượng.”

Verse 11

निष्कर्षय महाभागां सुकलां पुण्यमंगलाम् । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य शक्रस्य तमथाब्रवीत्

“Hãy đưa Sukalā, bậc đại phúc ấy, ra đây—người đầy công đức, điềm lành và thanh tịnh.” Nghe lời của Śakra (Indra), bấy giờ vị ấy liền đáp lại.

Verse 12

एवमस्तु सहस्राक्ष करिष्यामि न संशयः । साहाय्यं देवदेवेश तव कौतुककारणात्

“Xin được như vậy, hỡi Đấng Ngàn Mắt. Ta sẽ làm—không chút nghi ngờ. Hỡi Chúa tể của chư thiên, ta xin trợ lực, vì ý muốn của Ngài muốn thấy điều kỳ diệu ấy.”

Verse 13

एवमुक्त्वा महातेजाः कंदर्पो मुनिदुर्जयः । देवाञ्जेतुं समर्थोऽहं समुनीनृषिसत्तमान्

Nói xong, Kandarpa rực rỡ—bất khả chiến bại ngay cả đối với các hiền triết—tuyên rằng: “Hỡi bậc tối thượng trong hàng ṛṣi, ta đủ sức khuất phục chư thiên, cùng với các bậc muni.”

Verse 14

किं पुनः कामिनीं देव यस्या अंगे न वै बलम् । कामिनीनामहं देव अंगेषु निवसाम्यहम्

“Huống chi người nữ bị dục tình khuấy động, hỡi Đấng Tôn Chủ, nơi các chi thể vốn chẳng có sức lực. Hỡi Đấng Tôn Chủ, ta ngự trong các chi thể của những người nữ đa tình.”

Verse 15

भाले कुचेषु नेत्रेषु कचाग्रेषु च सर्वदा । नाभौ कट्यां पृष्ठदेशे जघने योनिमंडले

Luôn luôn ở trên trán, trên ngực, trong đôi mắt, ở ngọn tóc; tại rốn, trên eo, vùng lưng, mông và trong vòng yoni.

Verse 16

अधरे दंतभागेषु कक्षायां हि न संशयः । अंगेष्वेवं प्रत्यंगेषु सर्वत्र निवसाम्यहम्

Ở môi dưới, ở các phần của răng, và ở nách, quả thực không còn nghi ngờ gì nữa; do đó trong các chi và các bộ phận nhỏ, ta trú ngụ ở khắp mọi nơi.

Verse 17

नारी मम गृहं देव सदा तत्र वसाम्यहम् । तत्रस्थः पुरुषान्सर्वान्मारयामि न संशयः

Lạy Chúa, người phụ nữ là ngôi nhà của con; con luôn cư ngụ ở đó. Đứng ở đó, con tiêu diệt tất cả đàn ông—điều này không còn nghi ngờ gì nữa.

Verse 18

स्वभावेनाबलादेव संतप्ता मम मार्गणैः । पितरं मातरं दृष्ट्वा अन्यं स्वजनबांधवम्

Về bản chất nàng vốn yếu đuối; quả thực, bị dày vò bởi những mũi tên của ta, khi nhìn thấy cha, mẹ và những người thân thích khác của mình...

Verse 19

सुरूपं सगुणं देव मम बाणा हता सती । चलते नात्र संदेहो विपाकं नैव चिंतयेत्

Lạy Chúa, mũi tên của con đã hạ gục người phụ nữ đức hạnh đó—người có dung nhan xinh đẹp và giàu phẩm chất. Nàng quả thực đang dao động; không còn nghi ngờ gì nữa. Không nên lo lắng về hậu quả cuối cùng.

Verse 20

योनिः स्पंदेत नारीणां स्तनाग्रौ च सुरेश्वर । नास्ति धैर्यं सुरेशान सुकलां नाशयाम्यहम्

Hỡi Chúa tể chư thiên, tử cung của nữ nhân rung động, đầu vú cũng run rẩy; hỡi Đấng cai trị các thần, chẳng còn sự vững lòng—ta sẽ diệt Sukalā.

Verse 21

इंद्र उवाच । पुरुषोहं भविष्यामि रूपवान्गुणवान्धनी । कौतुकार्थमिमां नारीं चालयामि मनोभव

Indra nói: “Ta sẽ hóa làm nam nhân—tuấn tú, đức hạnh và giàu có. Chỉ vì trò vui, hỡi Manobhava (Kāma), ta sẽ khiến người nữ này dao động.”

Verse 22

नैव कामान्न संत्रासान्न वा लोभान्न कारणात् । न वै मोहान्न वै क्रोधात्सत्यं सत्यं रतिप्रिय

Không vì dục vọng, không vì sợ hãi, không vì tham lam, cũng chẳng vì mưu cầu nào khác; không vì mê muội, không vì giận dữ—đây là sự thật, sự thật, hỡi người được Rati yêu dấu.

Verse 23

कथं मे दृश्यते तस्या महत्सत्यं पतिव्रतम् । निष्कर्षिष्य इतो गत्वा भवन्मोहोत्र कारणम्

Làm sao ta được chứng kiến sự chân thật lớn lao và hạnh pativratā—đức thủ tiết với chồng—của nàng? Rời khỏi đây, ta sẽ lôi ra tận gốc nguyên nhân khiến ngươi mê lầm trong việc này.

Verse 24

एवं कामं च संदिश्य जगाम सुरराट्स्वयम् । आत्मविकृतिसंभूतो रूपवान्गुणवान्स्वयम्

Vậy, sau khi căn dặn Kāma, vị chúa tể chư thiên tự mình lên đường. Do sự biến hóa từ chính bản thể, Ngài tự thân tuấn mỹ và đầy đủ đức hạnh.

Verse 25

सर्वाभरणशोभांगः सर्वभोगसमन्वितः । भोगलीलासमाकीर्णः सर्वदौदार्यसंयुतः

Tứ chi của Ngài rực sáng bởi mọi thứ trang sức; Ngài đầy đủ mọi hưởng thụ. Đắm trong những cuộc vui của lila, Ngài vẫn luôn kết hợp với lòng hào hiệp bố thí không hề vơi cạn.

Verse 26

यत्र सा तिष्ठते देवी कृकलस्य प्रिया नृप । आत्मलीलां स्वरूपं च गुणं भावं प्रदर्शयेत्

Tâu Đại vương, nơi nào Nữ Thần—người được Kṛkala yêu mến—ngự trị, nơi ấy Ngài tự bày lộ lila thiêng liêng của mình, chân tướng, các đức tính và tâm thái nội tại.

Verse 27

नैव पश्यति सा तं तु पुरुषं रूपसंपदम् । यत्रयत्र व्रजेत्सा हि तत्र तां पश्यते नृप

Nàng hoàn toàn không nhìn thấy người nam tuấn tú ấy; trái lại, tâu Đại vương, nàng đi đến đâu thì chính người ấy lại nhìn thấy nàng ở đó.

Verse 28

साभिलाषेण मनसा तामेवं परिपश्यति । कामचेष्टां सहस्राक्षोऽदर्शयत्सर्वभावकैः

Với tâm trí đầy khát ái, chàng nhìn nàng như thế; bấy giờ Đấng Ngàn Mắt (Indra) bày tỏ những cử chỉ ái tình, biểu hiện đủ mọi sắc thái cảm xúc.

Verse 29

चतुष्पथे पथे तीर्थे यत्र देवी प्रयाति सा । तत्रतत्र सहस्राक्षस्तामेव परिपश्यति

Ở ngã tư, trên đường, và tại các bến nước thánh (tīrtha)—hễ Nữ Thần đi đến đâu—thì ngay nơi ấy, Sahasrākṣa (Indra) chỉ chăm chăm nhìn riêng Ngài.

Verse 30

इंद्रेण प्रेषिता दूती सुकलां प्रति सा गता । सुकलां सुमहाभागां प्रत्युवाच प्रहस्य वै

Nữ sứ giả do Indra sai đến đã đi tới Sukalā; rồi mỉm cười và cất lời với Sukalā, bậc đại phúc ấy.

Verse 31

अहो सत्यमहोधैर्यमहो कांतिरहो क्षमा । अस्या रूपेण संसारे नास्ति नारी वरानना

Ôi! Thật là chân thật, thật là kiên dũng, thật là rạng ngời, thật là nhẫn nhục! Hỡi người mặt đẹp, trong cõi đời không có nữ nhân nào có dung sắc như nàng.

Verse 32

का त्वं भवसि कल्याणि कस्य भार्या भविष्यसि । यस्य त्वं सगुणा भार्या स धन्यः पुण्यभाग्भुवि

“Hỡi người nữ cát tường, nàng là ai? Nàng sẽ trở thành hiền thê của ai? Người nào có nàng—đầy đủ đức hạnh—làm vợ, người ấy thật là phúc đức và có công đức lớn trên cõi đất.”

Verse 33

तस्यास्तु वचनं श्रुत्वा तामुवाच मनस्विनी । वैश्यजात्यां समुत्पन्नो धर्मात्मा सत्यवत्सलः

Nghe lời ấy, người nữ kiên tâm liền đáp: “Chàng sinh trong giai cấp vaiśya, bản tính hiền thiện theo Dharma và hết lòng yêu mến chân thật.”

Verse 34

तस्याहं हि प्रिया भार्या सत्यसंधस्य धीमतः । कृकलस्यापि वैश्यस्य सत्यमेव वदामि ते

Ta chính là hiền thê yêu dấu của bậc trí giả giữ trọn lời thệ chân thật—Kṛkala, người vaiśya; với ngươi, ta chỉ nói điều chân thật mà thôi.

Verse 35

मम भर्ता स धर्मात्मा तीर्थयात्रां गतः सुधीः । तस्मिन्गते महाभागे मम भर्तरि संप्रति

Phu quân của ta là bậc có tâm hạnh theo Chánh pháp và đầy trí tuệ; người đã lên đường hành hương đến các bến tắm thiêng (tīrtha). Nay khi phu quân phước đức ấy đã đi, vào lúc này…

Verse 36

अतिक्रांताः शृणुष्व त्वं त्रयश्चैवापि वत्सराः । ततोहं दुःखिता जाता विना तेन महात्मना

Hãy nghe đây: trọn vẹn ba năm đã trôi qua. Rồi sau đó, vì xa lìa bậc đại hồn (mahātmā) ấy, ta chìm ngập trong sầu khổ.

Verse 37

एतत्ते सर्वमाख्यातमात्मवृत्तांतमेव ते । भवती पृच्छते मां का भविष्यति वदस्व मे

Tất cả điều ấy—tự truyện đời ta—ta đã thuật lại cho nàng trọn vẹn. Nay nàng hỏi ta: ‘Về sau nàng ấy sẽ trở thành ai?’ Hãy nói cho ta biết.

Verse 38

सुकलाया वचः श्रुत्वा दूत्या आभाषितं पुनः । मामेवं पृच्छसे भद्रे तत्ते सर्वं वदाम्यहम्

Nghe lời của Sukalā, người nữ sứ giả lại nói: “Này hiền muội, vì nàng hỏi ta như thế, ta sẽ nói cho nàng biết hết thảy.”

Verse 39

अहं तवांतिकं प्राप्ता कार्यार्थं वरवर्णिनि । श्रूयतामभिधास्यामि श्रुत्वा चैवाव धार्यताम्

Ôi phu nhân da sáng, dung nhan tuyệt mỹ, ta đến trước nàng vì một việc cần. Xin lắng nghe: ta sẽ thưa bày; và nghe rồi hãy ghi khắc kỹ trong tâm.

Verse 40

गतस्ते निर्घृणो भर्ता त्वां त्यक्त्वा तु वरानने । किं करिष्यसि तेनापि प्रियाघातकरेण च

Hỡi người mặt đẹp, phu quân vô tình của nàng đã bỏ nàng mà đi. Với kẻ làm tổn hại điều mình yêu quý, nàng còn biết làm gì nữa?

Verse 41

यस्त्वां त्यक्त्वा गतः पापी साध्व्याचारसमन्विताम् । किं वा स ते गतो बाले तत्र जीवति वै मृतः

Kẻ tội lỗi đã bỏ nàng mà đi, dẫu nàng đầy đủ hạnh hạnh của người phụ nữ hiền trinh—hỡi thiếu nữ, hắn đi đâu? Ở đó hắn còn sống hay quả thật đã chết?

Verse 42

किं करिष्यति तेनैवं भवती खिद्यते वृथा । कस्मान्नाशयते चांगं दिव्यं हेमसमप्रभम्

Như thế thì được ích gì? Nàng sầu khổ như vậy chỉ là uổng công. Sao hắn không tự hủy thân thể thiêng liêng của mình, rực sáng như vàng?

Verse 43

बाल्ये वयसि संप्राप्ते मानवो न च विंदति । एकं सुखं महाभागे बालक्रीडां विना शुभे

Khi tuổi thơ đến, con người chẳng tìm được niềm vui nào khác. Hỡi người phúc đức, hỡi hiền nữ cát tường—chỉ có một niềm vui: trò chơi trẻ thơ.

Verse 44

वार्द्धके दुःखसंप्राप्तिर्जरा कायं प्रहिंसयेत् । तारुण्ये भुज्यते भोगः सुखात्सर्वो वरानने

Trong tuổi già, khổ não kéo đến; sự lão hóa hành hạ và làm tổn hại thân thể. Trong tuổi trẻ, người ta hưởng thụ dục lạc; vì vậy, hỡi người mặt đẹp, ai ai cũng tìm cầu hạnh phúc.

Verse 45

यावत्तिष्ठति तारुण्यं तावद्भुंजंति मानवाः । सुखभोगादिकं सर्वं स्वेच्छया रमते नरः

Chừng nào tuổi trẻ còn bền, con người còn đắm mình trong hưởng thụ; kẻ nam theo ý riêng mà vui say mọi thứ lạc thú và khoái lạc.

Verse 46

यावत्तिष्ठति तारुण्यं तावद्भोगान्प्रभुंजते । वयस्यपि गते भद्रे तारुण्ये किं करिष्यति

Chừng nào tuổi trẻ còn, người ta còn hưởng thụ các dục lạc. Nhưng hỡi người thương, khi tuổi già đã đến, tuổi trẻ còn làm được gì nữa?

Verse 47

संप्राप्ते वार्द्धके देवि किंचित्कार्यं न सिध्यति । स्थविरश्चिंतयेन्नित्यं सुखकार्यं न गच्छति

Ôi Nữ Thần, khi tuổi già đã đến, hầu như chẳng việc gì thành tựu. Người già luôn ưu tư, chẳng tiến bước về những việc đem lại an lạc và dễ chịu.

Verse 48

वयस्यपि गते बाले क्रियते सेतुबंधनम् । तादृशोयं भवेत्कायस्तारुण्ये तु गते शुभे

Hỡi thiếu nữ, dẫu tuổi thơ đã qua, người ta vẫn có thể dựng cầu. Cũng vậy, khi tuổi trẻ cát tường đã qua, thân này trở nên như thế—không còn mạnh mẽ như trước.

Verse 49

तस्माद्भुंक्ष्व सुखेनापि पिबस्व मधुमाधवीम् । कामाबाणा दहंत्यंगं तवेमे चारुलोचने

Vì thế, hãy ăn uống thong dong và uống rượu Mādhavī ngọt như mật này. Ôi người mắt đẹp, những mũi tên của ái dục đang thiêu đốt thân nàng.

Verse 50

अयमेकः समायातः पुरुषो रूपवान्गुणी । अयं हि पुरुषव्याघ्रः सर्वज्ञो गुणवान्धनी

Chỉ một người này đến đây—dung mạo tuấn tú, đức hạnh vẹn toàn. Quả thật, người ấy như hổ giữa loài người: biết khắp mọi điều, đầy đủ thiện đức và giàu có.

Verse 51

तवार्थे नित्यसंयुक्तः स्नेहेन वरवर्णिनि । सुकलोवाच । बाल्यं नास्त्यपि जीवस्य तारुण्यं नास्ति जीविते

Hỡi người có sắc da tươi sáng, vì lòng thương mến mà ta luôn gắn bó với điều lợi ích của nàng.” Sukalā nói: “Trong đời của chúng sinh, tuổi thơ hầu như chẳng có; tuổi trẻ cũng hiếm hoi trong kiếp sống.”

Verse 52

वृद्धत्वं नास्ति चैवास्य स्वयंसिद्धः सुसिद्धिदः । अमरो निर्जरो व्यापी सुसिद्धः सर्ववित्तमः

Đối với Ngài, tuyệt nhiên không có tuổi già. Ngài tự thành tựu và ban cho sự thành tựu viên mãn. Bất tử, không hoại diệt, trùm khắp—Ngài viên thành và là bậc tối thượng biết hết mọi điều.

Verse 53

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे । त्रिपंचाशत्तमोऽध्यायः

Như vậy, trong Thánh điển Padma Purāṇa, phần Bhūmi-khaṇḍa, trong thiên truyện về Vena, trong sự tích Sukalā—tại đây kết thúc chương thứ năm mươi ba.

Verse 54

यथा वार्द्धकिना कायस्तथा सूत्रेण मंदिरम् । अनेककाष्ठसंघातैर्नाना दारुसमुच्चयैः

Như người thợ mộc theo dây mực mà tạo hình từ vật liệu, cũng vậy, một ngôi đền được dựng theo sūtra (dây đo), từ nhiều kết cấu gỗ—những chồng gỗ đủ loại.

Verse 55

मृत्तिकयोदकेनापि समंतात्परिणामयेत् । लिपितं लेपकैः काष्ठं चित्रं भवति चित्रकैः

Dẫu chỉ với đất sét và nước, người ta cũng có thể nắn tạo muôn hình khắp bốn phía; gỗ khi được thợ trát phủ lớp vữa, qua tay họa sĩ liền hóa thành bức họa.

Verse 56

प्रथमं रूपमायाति गृहं सूत्रेण सूत्रितम् । पुष्णंति च स्वयं तत्तु लेपनाद्वै दिने दिने

Trước hết, ngôi nhà hiện hình nhờ những sợi dây đo kẻ thành đường nét; rồi chính họ lại gìn giữ nó—quả thật—bằng cách trát phủ từng ngày.

Verse 57

वायुनांदोलितं नित्यं गृहं च मलिनायते । मध्यमो वर्तुतः कालो गृहस्य परिकथ्यते

Ngôi nhà luôn bị gió lay động cũng trở nên nhơ bụi; vì thế, thời kỳ ấy được nói là quãng thời gian trung bình (vừa phải) của một ngôi nhà.

Verse 58

रूपहानिर्भवेत्तस्य गृहस्वामी विलेपयेत् । स्वेच्छया च गृहस्वामी रूपवत्त्वं नयेद्गृहम्

Nếu vẻ đẹp của nó suy giảm, chủ nhà nên trát phủ để phục hồi; và tùy theo ý nguyện của mình, gia chủ hãy đưa ngôi nhà trở lại trạng thái mỹ lệ.

Verse 59

तारुण्यं तस्य गेहस्य दूतिके परिकथ्यते । काष्ठसंघैश्च जीर्णत्वं बहुकालैः प्रयाति सः

Hỡi người nữ sứ giả, ‘tuổi trẻ’ của ngôi nhà ấy được nói như vậy; nhưng chính do sự kết hợp của các thanh gỗ, qua thời gian dài nó tất yếu đi đến mục nát.

Verse 60

स्थानभ्रष्टाः प्रजायंते मूलाग्रे प्रचलंति ते । न सहेल्लेपनाभारमाधारेण प्रतिष्ठति

Kẻ đã rơi khỏi vị trí đúng đắn thì sinh ra trong cảnh suy đọa; ngay nơi đầu rễ cũng run rẩy. Vì không được an lập vững trên nền đỡ, nên chẳng thể chịu nổi sức nặng của lớp trát vữa.

Verse 61

एतद्गृहस्य वार्द्धक्यं कथितं शृणु दूतिके । पतमानं गृहं दृष्ट्वा गृहस्वामी परित्यजेत्

Như thế, ‘tuổi già’ tức sự suy tàn của ngôi nhà này đã được nói rõ—hãy nghe, hỡi nữ sứ giả. Thấy ngôi nhà đang sụp đổ, chủ nhà nên rời bỏ nó.

Verse 62

गृहमन्यं प्रवेशाय प्रयात्येव हि सत्वरम् । तथा बाल्यं च तारुण्यं नृणां वृद्धत्वमेव च

Như người ta vội vã bước vào một ngôi nhà khác, cũng vậy tuổi thơ và tuổi trẻ của con người chóng qua—rốt cuộc chỉ còn lại tuổi già.

Verse 63

स बाल्ये बालरूपश्च ज्ञानहीनं प्रकारयेत् । चित्रयेत्कायमेवापि वस्त्रालंकारभूषणैः

Trong thời thơ ấu, người ấy nên được khắc họa với dáng hình trẻ nhỏ và được nêu là còn thiếu tri thức; thân thể cũng được trang sức bằng y phục, đồ trang sức và châu báu.

Verse 64

लेपनैश्चंदनैश्चान्यैस्तांबूलप्रभवादिभिः । कायस्तरुणतां याति अतिरूपो विजायते

Nhờ các thứ dầu phấn trang điểm, bột đàn hương và những vật khác như trầu cau v.v., thân thể đạt được vẻ trẻ trung, và người ấy trở nên cực kỳ tuấn mỹ.

Verse 65

बाह्याभ्यंतरमेवापि रसैः सर्वैः प्रपोषयेत् । तेन पोषणभावेन परिपुष्टः प्रजायते

Nên nuôi dưỡng cả bên ngoài lẫn bên trong bằng mọi tinh chất sinh lực (rasa); nhờ chính tâm thế nuôi dưỡng ấy, con người trở nên sung mãn, cường tráng và phát triển trọn vẹn.

Verse 66

जायते मांसवृद्धिस्तु रसैश्चापि नवोत्तमा । यांति विस्तरतां राजन्नंगान्याप्यायितान्यपि

Nhờ được nuôi bằng các tinh chất (rasa), sự tăng trưởng mới mẻ và thượng hảo của thịt phát sinh; tâu Đại vương, các chi thể đã được dưỡng nuôi cũng nở rộng trong sự đầy đặn.

Verse 67

प्रत्यंगानि रसैश्चैव स्वंस्वं रूपं प्रयांति वै । दंताधरौ स्तनौ बाहू कटिपृष्ठमुरू उभे

Và quả thật, nhờ các tinh chất riêng của mình, những chi phần đạt được hình tướng đúng đắn: răng và môi, bầu ngực, cánh tay, eo và lưng, cùng cả hai đùi.

Verse 68

हस्तपादतलौ तद्वद्वृद्धित्वं प्रतिपेदिरे । उभाभ्यामपि तान्येव वृद्धिमायांति तानि वै

Cũng vậy, lòng bàn tay và lòng bàn chân đạt đến sự tăng trưởng; và quả thật, nhờ cả hai mà chính những phần ấy lại tiếp tục gia tăng.

Verse 69

अंगानि रसमांसाभ्यां सुरूपाणि भवंति ते । तैः स्वरूपैर्भवेन्मर्त्यो रसबद्धश्च दूतिके

Nhờ sự hòa hợp của tinh dịch/dịch thể (rasa) và thịt, các chi thể ấy trở nên đoan chính; và với chính hình tướng ấy, kẻ phàm nhân được sinh ra—bị ràng buộc bởi vị dục, hỡi dūtikē (nữ sứ giả).

Verse 70

सुरूपः कथ्यते मर्त्यो लोके केन प्रियो भवेत् । विष्ठामूत्रस्य वै कोशः काय एष च दूतिके

Ở đời, người ta gọi một người là tuấn tú, nhưng theo thước đo chân thật nào mà có thể trở nên đáng mến? Hỡi dūti, thân này chỉ là một túi chứa phân và nước tiểu mà thôi.

Verse 71

अपवित्रशरीरोयं सदा स्रवति निर्घृणः । तस्य किं वर्ण्यते रूपं जलबुद्बुदवच्छुभे

Hỡi người cát tường, thân này bên trong bất tịnh, luôn rỉ chảy và thiếu lòng từ. Vậy còn ca ngợi hình sắc gì, khi nó như bọt nước—thoáng chốc và bất định?

Verse 72

यावत्पंचाशद्वर्षाणि तावत्तिष्ठति वै दृढः । पश्चाच्च जायते हानिस्तस्यैवापि दिनेदिने

Trong khoảng năm mươi năm, người ấy quả còn vững mạnh; nhưng về sau, sự suy tàn cũng đến với người ấy, từng ngày một.

Verse 73

दंताः शिथिलतां यांति तथा लालायते मुखम् । चक्षुर्भ्यामपि पश्येन्न कर्णाभ्यां न शृणोति च

Răng trở nên lung lay, miệng chảy dãi; dù có mắt cũng chẳng thấy, và có tai cũng chẳng nghe.

Verse 74

गतिं कर्तुं न शक्नोति हस्तपादैश्च दूतिके । अक्षमो जायते कायो जराकालेन पीडितः

Hỡi dūti, khi thời già nua bức bách, thân thể trở nên bất lực; dù có tay chân cũng không thể đi lại, cử động được.

Verse 75

तद्रसः शोषमायाति जराग्नितापशोषितः । अक्षमो जायते दूति केन रूपत्वमिष्यते

Tinh túy sinh lực ấy dần khô cạn, bị sức nóng của ngọn lửa tuổi già thiêu đốt. Hỡi sứ nữ, khi đã bất lực, làm sao còn mong sắc đẹp được lưu giữ?

Verse 76

यथा जीर्णं गृहं याति क्षयमेवं न संशयः । तथा संक्षयमायाति वार्द्धके तु कलेवरम्

Như ngôi nhà cũ nát chắc chắn sẽ đổ sụp, không chút nghi ngờ; cũng vậy, thân xác này trong tuổi già tất yếu suy tàn và hao mòn.

Verse 77

ममरूपं समायातं वर्णस्येवं दिने दिने । केनाहं रूपसंयुक्ता केन रूपत्वमिष्यते

Ngày qua ngày, sắc diện ta đã trở nên như màu ấy. Nhờ ai mà ta từng được ban cho vẻ đẹp, và nhờ ai mà trạng thái mỹ lệ này sẽ được gìn giữ?

Verse 78

यथा जीर्णं गृहं याति केनासौ पुरुषो बली । यस्यार्थमागता दूति भवती केन शंसति

Người tráng kiện ấy đã đi đâu, như thể bước vào một ngôi nhà mục nát? Hỡi sứ nữ, nàng đến đây vì mục đích của ai, và nàng xưng ai là nguyên do?

Verse 79

किमु चैव त्वया दृष्टं ममांगे वद सांप्रतम् । तस्यांगादिह हीनं च दूति नास्त्यधिकं तथा

Hãy nói ngay—nàng đã nhận thấy điều gì trên thân thể ta? Hỡi sứ nữ, ở đây không có chi thể nào thiếu hụt, cũng chẳng có gì vượt quá như thế.

Verse 80

यथा त्वं च तथासौवै तथाहं नात्र संशयः । कस्य रूपं न विद्येत रूपवान्नास्ति भूतले

Như ngươi thế nào thì người ấy cũng thế; và ta cũng vậy—không hề nghi ngờ. Ai lại không có hình tướng? Trên cõi đất này không có hữu tình nào vô tướng.

Verse 81

उच्छ्रायाः पतनांताश्च नगास्तु गिरयः शुभे । कालेन पीडिता यांति तद्वद्भूताश्च नान्यथा

Hỡi bậc cát tường, núi non và đỉnh cao dù vươn lên đến đâu rốt cuộc cũng kết bằng sự sụp đổ; bị Thời gian (Kāla) bức bách, chúng tiêu tan. Cũng vậy, các loài hữu tình—không có kết cục nào khác.

Verse 82

अरूपो रूपवान्दिव्य आत्मा सर्वगतः शुचिः । स्थावरेष्वेव सर्वेषु जंगमेषु च दूतिके

Tuy vô tướng, Ngài vẫn có tướng—thiêng liêng, là Ātman, khắp mọi nơi và thanh tịnh; hỡi sứ giả, Ngài hiện hữu trong mọi loài bất động và cả mọi loài động.

Verse 83

एको निवसते शुद्धो घटेष्वेकं यथोदकम् । घटनाशात्प्रयात्येकमेकत्वं त्वं न बुध्यसे

Thực tại thanh tịnh duy nhất ngự như một hiện diện trong nhiều thân, như cùng một nước ở trong các bình khác nhau. Khi bình vỡ, nước ấy ‘đi’ như một—thế mà ngươi chẳng hiểu sự nhất thể này.

Verse 84

पिंडनाशादयं चात्मा एकरूपो विजायते । एकं रूपं मया दृष्टं संसारे वसता सदा

Khi khối thân xác tan hoại, Ātman này hiển lộ một thể, không phân chia. Sống mãi trong saṃsāra, ta luôn chỉ thấy một chân tướng duy nhất ấy.

Verse 85

एवं वद स्वतं ज्ञात्वा यस्यार्थमिह चागता । दर्शयस्व अपूर्वं मे यदि भोक्तुमिहेच्छसि

Hãy tự biết rõ mục đích vì sao ngươi đến đây, rồi nói năng cho hợp lẽ ấy. Nếu thật lòng muốn thọ hưởng nơi này, hãy bày cho ta thấy một điều chưa từng có (apūrva).

Verse 86

व्याधिना पीड्यमानस्य कफेनापि वृतस्य च । अंगाद्विचलते शोणः स्थानभ्रष्टोभिजायते

Khi người bị bệnh tật hành hạ, lại còn bị đờm dãi bít lấp, thì huyết dịch rời khỏi chỗ vốn có và bắt đầu chuyển động, thoát ra khỏi thân thể.

Verse 87

अंगसंधिषु सर्वासु पलत्वं चांतरं गतः । एकतो नाशमायाति स्वं हि रूपं परित्यजेत्

Khi sắc nhợt nhạt và sự suy nhược bên trong lan khắp mọi khớp xương, người ấy liền rơi vào diệt vong một lượt, như thể tự bỏ đi hình tướng của mình.

Verse 88

विष्ठात्वं जायते शीघ्रं कृमिभिश्च भवेत्किल । तद्वद्दुःखकरं वापि निजरूपं परित्यजेत्

Nó mau chóng biến thành phân uế và, người ta nói, bị lũ giun sán lấp đầy. Cũng vậy, nếu chính hình trạng của mình trở thành nguyên nhân gây khổ, thì nên buông bỏ nó.

Verse 89

श्रूयतां जायते पश्चात्कृमिदुर्गंधसंकुलम् । जायंते तत्र वै यूकाः कृमयो वा न संशयः

Hãy lắng nghe: về sau nó đầy giun sán và mùi hôi thối nồng nặc. Tại đó, rận và giun quả thật sinh ra—không chút nghi ngờ.

Verse 90

सकृमिः कुरुते स्फोटं कंडूं च परिदारुणाम् । व्यथामुत्पादयेद्यूका सर्वांगं परिचालयेत्

Giun nơi da gây nổi mụn nhọt và cơn ngứa vô cùng dữ dội; chấy rận sinh đau nhức, khiến toàn thân bứt rứt, không ngừng cựa quậy.

Verse 91

नखाग्रैर्घृष्यमाणा सा कंडूः शांता प्रजायते । तद्वत्तैश्च शृणुष्वैव सुरतस्य न संशयः

Khi cơn ngứa được chà xát bằng đầu móng tay, nó liền dịu xuống và lắng yên. Cũng vậy—hãy lắng nghe—không nghi ngờ gì, khoái lạc của sự giao hợp phát sinh từ sự cọ xát như thế.

Verse 92

भुंजत्येव रसान्मर्त्यः सुभिक्षान्पिबते पुनः । वायुना तेन प्राणेन पाकस्थानं प्रणीयते

Phàm nhân ăn nếm các vị và lại uống những chất lỏng bổ dưỡng; nhờ prāṇa—hơi thở sinh mệnh—được gió mang đi, thức ăn được đưa đến nơi tiêu hóa.

Verse 93

यद्भक्तं प्राणिभिर्दूति पाकस्थानं गतं पुनः । सर्वं तत्पिहितं तत्र वायुर्वै पातयेन्मलम्

Thức ăn nào chúng sinh đã dùng rồi lại đến nơi tiêu hóa, tại đó mọi thứ như bị che phủ; và chính vāyu khiến uế vật bị đẩy rơi xuống dưới.

Verse 94

सारभूतो रसस्तत्र तद्रक्तश्च प्रजायते । निर्मलः शुद्धवीर्यस्तु ब्रह्मस्थानं प्रयाति च

Tại đó, phần tinh túy trở thành ‘rasa’—dịch dưỡng nuôi—và từ đó huyết được sinh ra. Người thanh tịnh, với tinh lực đã được gột sạch, sẽ đạt đến cõi Brahman.

Verse 95

आकृष्टः स समानेन नीतस्तेनापि वायुना । स्थानं न लभते वीर्यं चंचलत्वेन वर्तते

Bị lôi kéo bởi prāṇa-vāyu hướng vào trong và bị chính luồng gió ấy cuốn đi, người ta không tìm được chỗ đứng vững; sinh lực cứ dao động trong sự bất an.

Verse 96

प्राणिनां हि कपालेषु कृमयः संति पंच वै । द्वावेतौ कर्णमूले तु नेत्रस्थाने ततः पुनः

Quả thật, trong hộp sọ của chúng sinh được nói có năm loại trùng; hai ở nơi gốc tai, và lại (những loại khác) ở vùng của mắt.

Verse 97

कनिष्ठांगुलिमानेन रक्तपुच्छाश्च दूतिके । नवनीतस्य वर्णेन कृष्णपुच्छा न संशयः

Hỡi sứ giả, theo độ dài bằng ngón út, đuôi của nàng ánh đỏ; và theo sắc của bơ tươi, đuôi của nàng lại đen—không chút nghi ngờ.

Verse 98

तेषां नामापि भद्रे त्वं मत्तो निगदितं शृणु । पिंगली शृंखली नाम द्वौ कृमी कर्णमूलयोः

Hỡi người cát tường, hãy nghe ta nói rõ tên của chúng: nơi gốc tai có hai loài trùng, tên là Piṅgalī và Śṛṅkhalī.

Verse 99

चपलः पिप्पलश्चैव द्वावेतौ नासिकाग्रयोः । शृंगली जंगली चान्यौ नेत्रयोरंतरस्थितौ

Capala và Pippala—hai loài ấy ở nơi chót mũi; còn Śṛṅgalī và Jaṅgalī—hai loài khác—ở phía trong của đôi mắt.

Verse 100

कृमीणां शतपंचाशत्तादृग्भूता न संशयः । भालांतेवस्थिताः सर्वे राजिकायाः प्रमाणतः

Các loài trùng thuộc loại ấy có một trăm năm mươi—không chút nghi ngờ. Tất cả đều ở nơi tận cùng của trán, mỗi con có kích thước đúng bằng một hạt cải theo lượng đo.

Verse 101

कपालरोगिणः सर्वे विकुर्वंति न संशयः । केशद्वयं मुखे तस्य विद्यते शृणु दूतिके

Tất cả những kẻ mắc bệnh ở xương sọ đều hành xử kỳ dị, méo mó—không chút nghi ngờ. Hãy nghe đây, hỡi sứ giả: trên mặt người ấy có một đôi sợi lông (tóc).

Verse 102

प्राणिनां संक्षयं विद्धि तत्क्षणे हि न संशयः । स्वस्थाने संस्थितस्यापि प्राजापत्यस्य वै मुखे

Hãy biết rằng sự diệt vong của chúng sinh có thể xảy ra ngay trong khoảnh khắc ấy—không chút nghi ngờ. Dẫu Prajāpati vững lập nơi bổn vị của mình, (tử thần) vẫn đến ngay nơi cửa miệng.

Verse 103

तद्वीर्यं रसरूपेण पतते नात्र संशयः । मुखेन पिबते वीर्यं तेन मत्तः प्रजायते

Tinh lực ấy rơi xuống dưới dạng tinh chất lỏng—không chút nghi ngờ. Do uống tinh lực ấy bằng miệng, người ta trở nên say mê (mê lầm), và nhờ đó mà con cái được sinh ra.

Verse 104

तालुमध्यप्रदेशे च चंचलत्वेन वर्तते । इडा च पिंगला नाडी सुषुम्णाख्या च संस्थिता

Ở vùng giữa của vòm miệng, nó chuyển động với sự chao đảo; tại đó có các nāḍī mang tên Iḍā và Piṅgalā, và nāḍī gọi là Suṣumṇā cũng an lập.

Verse 105

सुबलेनापि तस्यैव नाडिका जालपंजरे । कामकंडूर्भवेद्दूति सर्वेषां प्राणिनां किल

Hỡi sứ nữ, dẫu sức lực ít ỏi, chính khe nhỏ nơi lồng như mắt lưới ấy cũng hóa thành cơn ngứa của dục vọng đối với mọi loài hữu tình, quả thật vậy.

Verse 106

पुंसश्च स्फुरते लिंगं नार्या योनिश्च दूतिके । स्त्रीपुंसौ संप्रमत्तौ तु व्रजतः संगमं ततः

Hỡi bà mối, dương vật của người nam rung động trỗi dậy, và yoni của người nữ cũng vậy; rồi nam nữ bị dục tình cuốn lấp, tiến đến sự giao hợp.

Verse 107

कायेन कायसंघृष्टिर्मैथुनेन हि जायते । क्षणमात्रं सुखं काये पुनः कंडूश्च तादृशी

Do giao hợp mà sinh ra sự cọ xát thân này với thân kia. Lạc thú nơi thân chỉ trong khoảnh khắc, rồi cơn ngứa cùng loại lại trở về.

Verse 108

सर्वत्र दृश्यते दूति भाव एवंविधः किल । व्रज त्वमात्मनः स्थानं नैवास्त्यत्र अपूर्वता

Hỡi dūti, khắp nơi quả thật đều thấy thái độ của kẻ làm trung gian như thế. Hãy trở về chỗ của mình; nơi đây chẳng có gì mới lạ.

Verse 109

अपूर्वं नास्ति मे किंचित्करोम्येव न संशयः

Đối với ta chẳng có điều gì là chưa từng; ta nhất định thực hiện—không chút nghi ngờ.