Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 54

Dīkṣā, Mantra-Types, Mantra-Doṣas, and Qualifications of Ācārya–Śiṣya

Devanagari script

ये मंत्रास्ते तु विज्ञेयाः स्थानभ्रष्टा मुनीश्वर । त्रयोदशार्णा ये मन्त्रास्तिथ्यर्णाश्च तथा पुनः ॥ ५४ ॥

Transliteration

ye maṃtrāste tu vijñeyāḥ sthānabhraṣṭā munīśvara | trayodaśārṇā ye mantrāstithyarṇāśca tathā punaḥ || 54 ||

Translation

Ôi bậc chúa tể giữa các hiền triết, những chân ngôn ấy nên được hiểu là “sthāna-bhraṣṭa”, tức lạc khỏi vị trí đúng. Cũng vậy, các chân ngôn mười ba âm tiết, và lại nữa những chân ngôn sắp âm theo ngày trăng (tithi), đều được nhận biết theo cùng thuật ngữ này.

Word by Word

• ये: which/those who
• ये: कर्ता (Karta; subject)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम (pronoun), पुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (1st case), बहुवचन (plural)

• मन्त्राः: mantras
• मन्त्राः: कर्ता (Karta; subject)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (1st case), बहुवचन (plural)

• ते: those
• ते: कर्ता (Karta; resumptive)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम (pronoun), पुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (1st case), बहुवचन (plural)

• तु: indeed/but
• तु: सम्बन्ध-बोधक (discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle)

• विज्ञेयाः: to be known/considered
• विज्ञेयाः: विधेय (predicate)
• Type: Adjective
• Root: वि-√ज्ञा (धातु)
• Form: क्तव्य (gerundive), पुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (1st case), बहुवचन (plural)

• स्थान-भ्रष्टाः: displaced from their proper position
• स्थान-भ्रष्टाः: कर्तृ-विशेषण (predicate adjective of मन्त्राः)
• Type: Adjective
• Root: स्थान (प्रातिपदिक) + भ्रष्ट (प्रातिपदिक/कृदन्त)
• Form: तत्पुरुष समास: ‘from the proper place fallen’; पुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (1st case), बहुवचन (plural)

• मुनीश्वर: O lord of sages
• मुनीश्वर: सम्बोधन (Sambodhana; address)
• Type: Noun
• Root: मुनि (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष समास: ‘lord of sages’; पुंलिङ्ग (masc), सम्बोधन (vocative), एकवचन (singular)

• त्रयोदश-अर्णाः: thirteen-lettered
• त्रयोदश-अर्णाः: विशेषण (Viśeṣaṇa)
• Type: Adjective
• Root: त्रयोदश (प्रातिपदिक) + अर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: द्विगु समास: ‘thirteen-lettered’; पुंलिङ्ग (masc), प्रथमा (1st case), बहुवचन (plural)

• ये: which/those
• ये: कर्ता (Karta)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• मन्त्राः: mantras
• मन्त्राः: कर्ता (Karta)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• तिथि-अर्णाः: tithi-lettered
• तिथि-अर्णाः: विशेषण (Viśeṣaṇa)
• Type: Adjective
• Root: तिथि (प्रातिपदिक) + अर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष समास: ‘(having) tithi-letters’ (letters corresponding to lunar days); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• च: and
• च: सम्बन्ध-बोधक (connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय (conjunction)

• तथा: likewise
• तथा: सम्बन्ध-बोधक (adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb), ‘likewise/so’

• पुनः: again/further
• पुनः: सम्बन्ध-बोधक (adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb), repetition

Speaker

Sanatkumara (in instruction to Narada)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: none

Characters & Entities

• Narada
• Sanatkumara

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It stresses that mantra-power depends on precision: correct placement and syllabic structure are essential, and deviations (sthāna-bhraṣṭa) are to be identified and corrected for a rite to bear fruit.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Even in devotion, the Purana upholds disciplined practice: sincere bhakti is supported by accurate mantra-recitation, showing that devotion and proper vidhi (method) work together rather than opposing each other.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It highlights Śikṣā/Vedāṅga-style technicality—syllable-count (arṇa), correct phonetic/positional arrangement (sthāna), and tithi-based ritual timing/structure used in mantra application.